Internet Payments

Secure & Reliable

Your data is encrypted and secure with us.
Godaddyseal image
VeraSafe Security Seal

Baku Khalg Gazeti Newspaper Archives

- Page 1

Join us for 7 days to view your results

Enter your details to get started

or Login

What will you discover?

  • 108,666,265 Obituaries
  • 86,129,063 Archives
  • Birth & Marriages
  • Arrests & legal notices
  • And so much more
Issue Date:
Pages Available: 4

Search All United States newspapers

Research your ancestors and family tree, historical events, famous people and so much more!

Browse U.S. Newspaper Archives

googlemap

Select the state you are looking for from the map or the list below

OCR Text

Baku Khalg Gazeti (Newspaper) - September 25, 1992, Baku, Azerbaijan )S СЕНТМБР 1992 N9 113 (21807) 00СХЩ1 ■KYHYH 'ШШМШЫ хшьщшт 9скы 1910-му Мид« го^уямушдур. КУНД0ЛИК ИЧТИМАИ-СЖАСИ ГЭЗЕТ помоги 2 тя Ьар вахтыныз хе/ир/ Гыргыаыстаиыи во Тачмкмс. твиыи бир сыра шаНорпорнн-до кичик {ашлы ушаглар ара. сымда епидеми)а шоклиндэ |ара такмо Наллары чохалыб. Мутохоссмслор Ираидаи во Турки)адои катирилмиш саг. гывдам шубНалаимрлар.» Ру-си|аиыи а|ры-а)ры шоНорла. ринда Итали|адаи Нумаиитар ¡ардым хатти ила катирилмиш ат коисарвлариидаи ва спирт. I ичкилардаи заНарлаима Наллары га|да алыиыб... Сон куилар бала бад хабарлари матбуатда охудугча, радио аа талавизи)ада ашитдикча на. раЬат олма)а билмирсаи: ка. расам бизим распубликада ва. зи||ат иечадир, каиардаи ка. тирилаи маНсуллар хусуси на. заратдан качирми! Таассуф ки, бала да)ил. Радакси)амы. за дахил олмуш чохса|лы оху. чу мактубларындакы суалла. ра чаваб алмаг магсадила алагадар ташкилатлардаи а|. раидик ки, Азарба]чана харич. дам катмрилам арзаг маНсул. ларыма ва дикар маллара Нач бир давлат санитар мазарати )охдур. Республика СаНи). |е Наэирли)ииии санитар на. зарати оргаиларынын качир-ди|и )охламалардан малум олмушдур ки, арзаг маНсул. ларыиыи аксариЦатинин ка). фй))ат васигаси (охдур ва ба. ла вазиЦатда Нар аи хоша-калмаз Наллар баш вара би. лар. Буна кара да иазирлик республика Назирлар Кабина, тина мавчуд вези|)ет барада ресми ма лумат вармиш, бу саНада га)да.гаиуи {аратмаг магсадила коикрат таклифлар ирали сурулмушдур: раслуб. лика)а ка ирилаи бутуи мал. лар, илк иавбада гида маН. суллары давлат санитар на. зарати органлары ила разы, лашдырылмалыдыр. Ко}фиЦот васигаси олма)ан маНсуллар мутлаг мувафиг лаборатор муа)инадан качирилмали, ра ) алынаиадак оиларыи сатышы ва истифадаси гадаган адил. малидир Агдам: 23 ceHTja6p Абдал вэ Кулаблы кэнд-лэринин душман элинэ кеч. мэси илэ алагадар ша|иэлэр. сез-сеЬбэтлэр кэсадгмэк бкл-мир, Kyja Ьамин кэндлэр гэсдэн ермэни гулдурларына верилиб, а рада xajaHaT олуб, тэхрибат вар... Ьар Ьалда факт будур ки, сон беш илдэ душмана ла)игли чаваб верэн Абдал вэ Кулаблы кэндлэри инди jarbi душмш ча)нагыядадыр. Лаки» бу ачы Ьэгигэтла Ьеч к им ба. рышмыр — на jepли aha ли, на орду белмалери, на да би-р вахтлар Ьамин кэндлэ-рин мудафи-эсини 6ojHyHa чэкэв Ьэрби Ьиссвлэрин ну. >ма]эндэлэри. Ону да нэзэра алмаг лаи зымдрр ки, мэЬз Намин кэндлар иштал ед ил дик дан сонра Ардам шэЬори ва ра-]онун бир сыра сарЬад кэндлэ-ри интенсив аташэ мэ’руз гал-мышдыр. Ьэлледичи. Jyn-сэкликлэра )и)алэнан гул-дурЛар бурадан нисбэтэн ашагЛда )ерлашэн Мэрзили, Багбанлар, Навру злу канд. леринй асанлыгла «Град» атэшина тутурлар. By ва- 3«jjeT, элбэттэ, узун сура билмэзди. ДаЬа дотрусу, Абдал вэ Кулаблы кэндлэ. ри Hdjtei баНасына олурса-олсун кери га^арылмалы ид». Ьэрби гэраркаЬда )екдил гэрар бела олду: эмаою^ат сентУабрын 23-дэ cahap тез-дэн башлансын. Уч истига-мэтдэ Ьэрэкат едэн орду бел-малэримиз эввэлчэ чйдди мугавимэтэ раст кэлдилэр. Душман кэндларэ кедэн jo л лары миналамыш, кучлу мудафиа истеЬкамлары гур-мушду. Лакин он лар мутэ-ш эк кил Ьучумларымыо гар-шысында таб кэтирэ билма-дилэр. Бир нечэ саат давам едэн кучлу атышмадан сонра гулдурлар тэдричэн кефи чакилмали олду лар. CeHTja6pbiH 23-у саат 17-дир. Абдал ва Кулаблы чэб-Ьэлэриндан алдыгымыз со« мэ’лумат белэдир: бутун чэб-ha 6oJy ганлы де)ушлэр ке-дир. Ьалэлик муЬум страте-жк JyitcaMHiiuiiap душман элиндадир. Буна бахма)а-раг устунлук Азарба)чан ордусунун тэрэфиндадир. Да)уш тапшырыгы. А харь «форму и фотохромимасы. HU1KY3ÀP КвРУШЛЭР Hjy.JOPK, 24 соит)абр (Азар. миформ). БМТ-нни тврихинда илк дофадир ки, оиун ишин-до мустагил Азарбв)чвн Рес-публикасыным иума)аида На)’-ати да иштмрак адир. Бв)н#л-хвлг 6ирли*им баш мачлиск-нии бурада качирилаи 47-чи coccMjocwHkiH мштирвкчылвры арвсыидв кечмиш ССРИ-иин бир сыра дикар раслублика-лвры МЯО )ВИВШЫ, АзорбВ'ЧО-иыи да алчилари вврдыр. Ну-ма)еиде На)'атимива хврмчи ишлар ивзири Тофкг Гвсымов башчылыг адир. Сент)абрым 25-до онун баш мачлисда чы-хыш а дача) и казлвнилир. Назир Азарба|чвн Раслубликв-сы Ьокумвтииим харичи ва да-хили си)всати Нвггындв саНбат вчвчвгдыр. Азарбв)чви иума)аида hej -отинин сафари окт)вбрыи 4. дак давам адачакдир. Вашингтон да росми даирвлврин нума)аидалари во ичтимаи твшкилвтлврын бвшчылары ила корушлор кочирмек нозордо тутулур. Бура да Гарабвг фа-чиосиии оке отдкрвм фото, стоидлер ачылачаг, Ерманис-твныи торпаглврымызв точа, вузу бвродо инкилис, Азарбв). чвм во рус диллориидо кктаб во журналлар косторилочок. дир. Агдам: 24 ceHTja6p PaJoHyH Коланы белкэсин-да )ерлэшан Элагалы, Эли* мадатли, Хачын-Дэрбэнд, Моллалар, Курдлэр кэндлэри хе)ли вахт дыр ки, ермэ-нилэрин Фэррух кэндиндэки мевгелэриндэн топ вэ ракет атэшинэ тутулурду. СилаЬ-лы гуввэлэримизин угурлу эмали)]аты нэтичэсиндэ бу кун Фэррух гулдурлардан тамамилэ тэмизлэнмишдир, Эмали^аты кенишлэндирэн де)ушчулэримиз стратежи чаИатдан чох 6eJyK 9h9MHjjo-ти олан Дашбашы )уксэкли-Jhhk дэ ала кечирмишлар. Лери кэлмишкэн rejA едэк ки, бу JyKcaKAHK угрунда дэ-фэлэрла ганлы де!ушлэр кет-миш, лакин эскарлэрнмиз тутдуглары мевгелэрдэ Meh-кэмлэне билмэмишдилэр. Елэ Фэррух кэндинин езу дэ ар-тыг учунчу дэфэдир ки, душ-мэндэн азад едилир. Лэгин бу дэфэ гэлэбэни меЬкэмлэн-дирмэк, ермэнилэрин бир да-ha езунэ кэлмэсинэ имкан вермэмэк учуй команданлыг лазыми тэдбирлэр кврэчэк-дир. Ьазырда Ханабад истига-мэтиндэ бвлмэлэримизин hy- чуму давам едир. Ермэнис-тан експедиси]а корпусунун бурадакы Ьиссэлэри чидди мугавимэт кветэрир,    Арда- мы даим атэш алтында сах-ламаг учуй элверишли мев-rej9 малик бу эразини элдэн вермэк истэмирлэр. Фэррух кэнди вэ Дашбашы JyKCaK-л^индэ газандырымыз устун-лу]ун Ханабад истигамэтин-дэки эм9ли))ата 6ejyK тэ'сир кестэрэчэ)инэ умид вар... Зв]эддкн СУЛТАНОВ, «Халг гээетионнн мухбири. ЙНЫСНА ТУРКЛЭРИНИН Ьазырда Курчустанын Ква-рели, Каспи, Лагодехи бел-кэлэриндэ JamajaH вэ борча-лылар кими Иугуглары тап-данан со)дашларымыздан башга бир дэ Гафгазын гэ-дим турклэри, инди бэ’зи мэнбэлэрдэ МэЬсати турклэри деди)имиз аИыскалылар вардыр ки. XX эердэ туркун башына кэтирилэн фэлакэт-лэрин эн ачысыны онлар дад-мышлар. Вахтилэ Османлы импери-]асынын бир hnccacH олан АЪыска пашалыгы да 182Э-чу ил рус—турк муЬарибэ-синдэ Гарс вэ ЭрдэЪанла бир-ликдэ PycnJaHbiH элинэ кеч-ди. Азэрба1чан турклэри илэ дил, дин. MaAdHHjjaT е1нили-jHHa малик олан бура турклэри узун муддат рус импери )асында Jainajapar Азарба)-чанла сых мэ’нэви )ахынлыг )аратдылар вэ эсрин ахырла-рына JaxbiH эдэби]]атымызын, мэдэниЛотимизин инкишафы на муэЛэн хидмэтлэр кестэр миш тарихи maxcHjjawap je тирдилэр. Бунлар бмэр Фа иг Не’манзадэ, ЭИмэд Пепи нов, Ьафиз Эфэнди Ше)хза да, онун гызы Шэфигэ ханым Эфэндизадэ, Фуад вэ Адил Эфэнд^ев гардашлары ва онларла башгаларыдыр. Бунлар Ьеч вахт о туркларлэ биз турклэр аршсында а)рылыг. мэ’нэви сэдд тэсэввурунэ бела кэтирмэмиш, халгын азад-лыгы. тэрэггиси joлyндa эл-л арии дан кэлэни етмишлэр. EJhh заманда тэклэнмиш хал-гына Иэмишэ мэ’нэви да)аг олмушлар. Ahbicna турклэри тэкли)ин ачысыны эн чох биринчи AYHja муИарибэси двврундэ Ьисс етдилэр. Рус ордусунун христиан таассубкешли)инэ архаланан ермэни чанилэри оклары вэИшичасинэ гырды-лар, милли лэ1агэтини ал-чалтдылар, елликлэ Jox едиб hajaT *сэ1шэсиндэн чыхармага чалышдылар. Сон дэрэчэ Ьагпэрвэр, заИмэткеш, тэмиз вэ пак олан бу инсанлар аг-ласыгМаз вэЬшил^ин гурба-ны олдулар. Азгынлыгын гар-шысыны алан олмады. Хусу-сэн сарЬад зоналарында, дат кечидлэриндэ баш верэн ha-диеэлэри инди урэкагрысыз охумаг мумкун олмур. 1914-— 1915-чи иллэрдэ Гарс вэ ЭрдэЬан белкэлэринин динч аИалиси гылынчдан кечирил-миш. бэ’зи JamajHm мэнтага-лэри ]ерли-диблн jox едил-миш. jeHHjeTMaflap вэ ]ашлы-лар вэИшичасинэ гырылмыш, аз бир Ьиссэси гачыб этрафа дагылмышдыр.    вмэр Фаиг ]азырды:    «Урак )андыран. чиjap пapчaлajaн бу бэдбэхт лэрин чоху Ьеч бир jaнa га ча билмэjэн вэ Jaxын jepлэp дэ кизлэниб сонрадан узэ чы хан арвад-ушаг, гоча вэ хэе тэлэрдир. Бунлар Jypдлapын да сайносиз, кемэксиз, черэк сиз, сусуз, амансыз бир Ьал да дыр лар». Бу бинэсиблэрин hэjaтыны «елумдэн дэ бетэр* Ъесаб едэн ©мэр Фаигин вэ башга-ларынын h9Jэчaн тэбилиндэн сонра Бакы xejpиjjэ чэмиJJэ-ти доктор XocpoвбэJ Султанову н (сонралар Гарабагын губернатору олмушдур) рэЬ-бэрл^и илэ Ьадисэ ]еринэ бир japдь^м hej’0ти кендар-мишдир. Шайр ЭЬмэд Чавад сындакы курчулэшдирмэк си-JacaTHHa хош нэзарлэ бах-Maju6 бу хусусда курчулэрэ энкэл олачагыз». Бу масалэ бэ’зэн зорла, бэ’зэн дэ мад-ди чэЬэтдэн ширниклэндирмэ ¿олу илэ апарылырды, 0мэр Фаигин сезлэри илэ десэк, «эрдэЬанлы турк оглу турк олан Эли оглу беш-он манат учун взлYJYHY — фамил^а-сыны <Алидзе» erMaJa мэч-бур» олурду (сАчыг сез», 18 JaHBap 1917-чи ил). Индики туркларин ба’зилэринин кур-чу фамили)асы дашымасы да бундан ирали кэлир. Курчу милли девлэти двврундэ Гарсда Чэнуб — Гэрби Гафгаз 4yMhypHjjaTH. Ahbic- да haMHH heJ’aTAa иди. X. Султанов Иадиса )ериндэн Банька )олладыгы бир хэбэрдэ ja-зырды:    «Э)алэтин    мусэлман jauiajaH мэнтэгэлэриндэ бэни-инсан кврунмурду. Лалныз бир нечэ кэнддэн 500 —600 гадын вэ ушат )ыгылды. Бу»-ларын ичэрисиндэ чэми 6 киши вар ки, онлар да элдэн душмуш гочалардыр» (< Каспи». 8 апрел 1915-чи ил). Илк милли девлэтимизин назирлэриндэн бири олан ЭЬ-мэдбэ) Пепинов )азырды ки, бу )ерлэрдэ jamajay турклэ-рэ pahM едилмир, <балта-дэ-мирлэ. туфэнк-сунку илэ, дашла-raja илэ. гургушунла гырырлар... чаным, инсан де-)илми бунлар?! («Ачыг сез», 27 август 1917-чи ил). 0з со)дашларындан ajpbl-лыб тэклэнэн бу инсанлар ha-мишэ сыхышдырылыр, инса-ни мунасибэт кврмурдулэр вэ сонра да кермэдилэр. О замай гыргындан )ахасыны гур-тарыб саг галаклары да кур-чулар зорла курчулэшдирмэк истэ/ирдилэр. Бу зоракылыга гаршы чидди е’тираз едэнлэр вар иди. М. Э. Рэсулзадэ 1917-чи илдэ «Ачцу сез» гэ-зетиндэ ¿азырды ки, биз бу )ерлэрда jauiajaH турклэр ара- када иеэ сечкили езунуидарэ формасы japaдылмышды. Би-ринчиси беш aj jaшaды, икин-чиси иеэ даИа аз. Биринчиси-ни инкилислэр, икинчисини курчулэр дагытдылар. Би-ринчинин рэИбар» Сэрвэтба1 Aтaбэjoв елдурулду, икинчи-нин рэЪбэри 0мэр Фаиг иеэ Метех галасына салынды. Апыска турклэринэ jeнидэн диван тутулду. Курчустан советлэшэндэ иеэ ку]а Ьар ]еринэ го-jyлмaлы иди. Ингилаб коми-тэсинин узву Омар Фаиг Бор-чалыны кэзд^и кими * 1921-чи илда АЪыска белкэсини дэ кэзиб эмали тэдбирлэр кер-мэк учун Курчустан 1юкумэ-тинэ кениш тээссуратыны вэ тэклифлэрини верди. О 1а-зырды ки, «бир нэфэр кэнд- ли мэндэн чох чидди шэкил-дэ сорушду: «Билмэк ж^и-рик ки, бизим АИыска гэза-сында Ьал-Иазырда иш ба-шында олан болшевик Ьеку-матидир, Joxca ермэни Ъеку-мэти?» Бела тэлэблэрин нэтича-синда илк иллэрдэ ичтимаи-мэдэни о]аныш баш верирди. 20-чи иллэрдэ бурада ачылан ибтидаи вэ орта мэктэблэрэ. 30-чу иллэрдэ ачылан педа- гожи техникумлара (Долош-да, Адыкундэ вэ с.) A3ap6aj-чандан кадрлар дэ’вэт олу-нур, Бакы али вэ орта ихти-сас мэктэблэриндэ АЬьвска турклэри тэЬсил алыб Вэтэн-лэринэ денурдулэр. Бела Tahcwi napTHja вэ комсомол ишиндэн тутмуш маарифин бутун саЬэлэрини эЬатэ едир-ди. PaJoH мэркэзлэриндэ милли дидцэ театрлар ачылмыш, гэзетлэр Japaдылмышды. АЪыскада «Коммунист» (1930), «Гызыл 6ajpar» (1938), Адыкундэ «Гызыл рэнчбэр* (1933), Аспинзада «Багбан» (1933) вэ с. гэзетлэр нэшр олунурду. Бу хошбэхтлик узун сур-мэди. 1937-чи илдэ АЬыска-ja милис рэиси тэ’1ин олун-муш Б. Кабулов белкэнин бутун габагчыл зи)алылары-ны, башбилэнлэрини силиб супурду, Ъеч кэсэ pahM етмэ-ди. YMyMHjJaTAa, 1937-чи ил репресси)асынын тэшки-латчыларынын Ъамысы кими Кабулов да инсани Ъисслэр-дэн чох узаг иди вэ ондан раЬм уммаг олмазды. Вахтилэ Москвада ССРИ Халг Харичи Ишлэр Комис-сарлыгы мэтбуат ше’бэсинин мудири ишлэмиш, Бери)анын шэхеи кестэриши илэ 1939-чу илдэ harcbi3 Jepa тутулуб Сибир мэшэггэтлэринэ дучар едилмиш Левкени Гнедин о за май ССРИ Халг Дахили Ишлэр Комиссарлыгынын хусуси истинтаг Ьиссэсинин рэиси вэзифэсинэ тэзэчэ кэти-рилмиш Богдан Кабуловун чэллад симасыны бела хатыр-flajup: «Онун Ьэддиндэн ар-тыг 1екэ башы, )емэк-ичмэк Ьэриси олан инсанлара мэх-сус долгун сифэти, донбалан кезу, ири вэ туклу эллэри, гыса вэ ajpn а)аглары варды». J. Гнедии бу инсанабэнзэр мэхлугун адам де)мэкдэ дэ хусуси усулу олдуруну ез башына кэлэн эЬвалатлар эса-сында бела тэсвир едирди. «Бери)анын кабинетиндэ онун мэнэ гаршы ирэли сурду)у иттиЬамы рэдд едэн кими вар кучу илэ сифэтимэ бир сил-лэ илишдирди. Мэн зэрбэнин тэ’сириндэн сола э)илдим. Бу заман сол тэрэфимдэ хусуси тапшырыгла да]анмыш ле)-тенант зэрбэни солдан енднр-ди. Зэрбэлэр бир-биринин ар-дынча ара вермэдэн ендири-лирди. Боксчулар мугэвва-ларла мэшг етдиклэри кими Кабулов вэ кемэкчиси дэ узун муддэт hap ики тэрэф-дэн башыма зэрбэлэр jar-дырдылар... Онлар анчаг jo-рулуб элдэн душэндэ flaja. нырдылар (бах: «Новы) мир» журналы, 1988, М 7). (Арды 2-чн сэЬмфэдэ) Халгларымызын бирли)и намина Азэрба)чан Республикасы президентинин миллэтлэрара-сы мунасибэтлэр узрэ муша-вири Ьида)эт Оручов Губа, Гусар, Хачмаз ра)онларын* да олмуш эмэк адамлары, ичтимаи-си)аси тэшкилат-ларын, мэдэни))эт мэр-кэзларинин нума)эндэлэри вэ Ьермэтли ел агсаггал-лары илэ керушлэр кечир-миш, э)1алинин сосиал-мэдэ-ни га)гылары илэ таныш олмушдур. Республиканын Ьа-зырки ичтимаи-с^аси дуру-му, )ени демократии давлэт гуручулугу мэсэлэлэри вэ бу ишдэ бутун Азэрба]чан халгынын элбир иштираи ет-мэси лузуму барэдэ кениш сеМэтлар апарылмышдыр. СеЬбэтлэр заманы Гарабаг мунагишэсинин тезликлэ ара-дан галдырылмасы, гэлэбэ илэ баша чатдырылмасы, со-сиал-си)аси проблемлэрин Ьэллиндэ милли бирли)ин зэ-рурили)и, кечид деврунун «ЬЭДАТ» ВЭ «A39PBAJ4AH* Г93ЕТЛЭРИНИН БИРЛЭШДИРИЛМЭСИ ЬАГГЫНДА АЗЭРБАЛЧАН РЕСПУБЛИКАСЫ АЛИ СОВЕТИ МИЛЛИ МЭЧЛИСИНИН ГЭРАРЫ Азэрба)чан Республикасы-нын Милли Мэчлиси гэрара алыр: «haJaT» вэ «Азэрба1чан» гэзетлэринин бирлэшдирилмэ-си Ьаггында 14 ceHTja6p 1992-чи ил 367—XII немрэ-ли гэрар тэсдиг олуисун. Азэр0а)чав Республикасы Али Советшшн сэдрн И. ГЭМБЭРОВ. Бакы uiahapH, 22 ceHTja6p 1992-чи ил. Тэбрик едирик! Сент1абрын 23^дэ охучу-лар гэзет кешклэриндэн «Азэрба)чан» гэзетинин... 444-чу немрэсини алдылар. Бунун мараглы тарихчэси вар. Гэзет 1918-чи ил сен-т)абрын 15-дэ Азэрба)чан Халг 4yMhypHjjaTHHHH органы кими фэали)1этэ башла-мыщды. Азэрба)чан вэ рус диллэриндэ оурахылан ejHH адлы бу гэзетин 1920-чи илин апрелинэдэк 443 нем-рэси чыхмышды. Эввалки адыны бэрпа едэн «Азэрба)-чан» Ьэмин гэзетин деврили-Jhhh дэ сахла)ачаг. Мэ’лум олдугу кими, ке чэн ил )анварын 1-дэн бу-рахылан «Ьэ)ат» вэ онун русча элавэси олан «Республика» гэзотлэринии нэшрини да)андырмаг. Али Советин органы кими «Азэрба)чан» гэзетини вэ онун русча « Азерба j джан » элавэсини тэ’сис етмэк Ьаггында rapai) гэбул едилмишдир. Республика президента Эбулфэз Ел-чибэ) вэ Али Советин сэдри И. Г амба ров гэзетин эввалки адынын бэрпасы мунасибэтя-лэ онун )арадычы колле кти-вини вэ охучулары самими тэбрик етмишлэр. Редакси)амызын ¿арады-чы коллектив» дэ бу тэбрик-лэрэ гошулур. Ьэмкарлары ыза 1арадычылыг угурлары рзула)ырыг. бутун сынагларындан угур-ла чыхмаг учун белка aha-лисинин )екдил ирадэ вэ ээ-ми ифадэ олунмушдур. Азса)лы халглара )ени рэЬбэрли)ин диггэт вэ rajFbi-сынын тэзаЬуру олан «Азэр-6aj4aH Респуоликасында JamajaH милли азлыг. азса)лы халг вэ етник групларын hy-гуг вэ азадлыгларынын го-рунмасы, дил вэ мэдэни))э-тинин инкишафы учун дев лэт }ардымы Ьаггында» пре зидент фэрманы )ерлэрдэ ху^ суси разылыг Ьисси илэ гар-шыланмыш, президент Эбулфэз Елчибэ)э миннэтдарлыг вэ 6eJyK ииам ифадэ едил мишдир. Миллэтлэрарасы мунаси бэтлэр саЬэсиндэ девлэт сэ-BHjjacHHfla керулэчэк тэдбир-лэрдэн дэ сеЬбэт ачы л мышдыр. Аэаринформ. Думам А**рв^*мм пр«амд«ити Эвупф»* Епчи-6«) •) нгвМЬтмЬыим limi *ммм с*ф*рд* оми Татарыстаи Распувпииасыиын Ьоиумат иума|ввдв hai’aTMM габуя атмишдир. Нумв|»нд8 hej'etNHMN башчысы, Татарыстаи баш иааиринин муааиии Филэа Хамидуллин габул учуй Э. Елчиба)а твшаккур адарак Татерыстаи Реслубликасымыи лрааидамти Миитммвр majMMjaiHH шахеи саламыиы она |етирмии1, Ьекумат иума^аида Не)'атинин Бакаца сафарнимм магсадлариндан, А*арба|чаиым Назирлар Кабииати ила даиышыгдар заманы алда олуимуш разылашмалардан данышмышдыр. Э. Елчиба) Татарыстаи нума)аидаларини, оиларыи шахеин. да иса республиканын бутуи халтыны суаеренлик ва демократка ]олуида газанылмыш угурмр мумасибатила табрик ат-миш, Азарба)чан ила Татарыстаи арасыида и стар игтисади саНада, истарса да алм аа мадаии^ат саЬасиида ишкузар амакдашлытын )аии формаларыиы зхтарматын зарури ол. дугуну кастармишдмр. Татарыстаныи иума)аида На)'ати Азарба^чаи лразидамти-на хатира олараг узариида давлат рамзи тасаир адилмиш милли Нвди»влвр багышламышдыр. Русм)а Ш9 Исиечро нума)»мдеперииин дахил •дилмоси им БоИовхмг Ввп]ут, Фоидуиуи (БВФ) м Бо|но1«»пг Миндонгурм» м Иикишаф Банкыныи (Б1ИБ) ичрачы директорпарыиын са|ы 22-дои 24-0 штммшдыр. Азарба)чаны ЬВФ-да Д. Kajaep, ЫИБ-да Ж. Д. Карбар (Кар икиси Исаачраиии нума)ондасидир) тамсил адачаклар. Распублмкамыэын па)тахтында Ба)ук Брмтани)а-иыи тимарат м сана)« назнрн Ма|кл Н«злта|ны каз- Л*^?,Б|ты)з базар куну, сакт)абрыи 27-да, Иикилтараиии 10 аларычы фирмасынын раНбарлари ила бирликда калачакдир. Азарба]чан Харичи Ишлар Назирли)ииин матбуат мар-казиида аарилан ма'лумата кара иазирин аа бизнасманларии ики куилук сафаоиндан магсад ики алка арасыида canaja аа тичарат саКасинда гаршылыглы суратда фа)далы игтисада алагаларм даЬа да иикашаф атдирмакдир. Полшамын «Гарб-Шарга тичарат фирмзеы ила багланмыш мугмила)а асасан |ахын кунларда раслуб ликамыза 100 мин тон картоф аа 20 мни тон соган катнрилачокдир. Азарба)чаи Какумати бу маКсулларыи алыимасы учуй ба]ук маблагда вал|ута а)ырмышдыр. Алыначаг картоф «а согаи Бакыда, алача да раслубликаныи дикар балкалариида аНали)а сатылачагдыр. -а- Качмиш ССРИ распублмкаларыныи харичи банк-лардакы аал|ута аманатларннин башыиы багламаг барада Русм|а раНбарлн|нинн бундан аваал габул атди|и гарар чох кумаи ки, лага олуначагдыр. Бу барада Русм)а Федараси)асы Али Соаатииии садри Руслан Хасбулатов МДБ узву олан олкаларии парламаитлар-арасы мачлисииии Бишкакда качирилмиш ичласыида ма'лумат аариб. О, Руси|аиыи Намин аддымы атмагла МДБ алкалари арасыида оз иуфузуну артырачагыиа умид втди|ини ииалат-мамишдир. Чаршаиба куну ахшам Кабилин Ьандааариндаки Нарби тачНнзат аибарларыида бир нача кучлу парт-ла|ыш баш иармишдир. Намин аибарлара^ вфгаиыстаныи мудафиа иазири ЭНмад шаЬ Мас'уда садиг олан Нарби Ниссалар иазарат адирлар. Пашааардан (Пакистан) алыимыш ма'лумата кора, бир^ача саат дааам адаи лартла!ышлар заманы аи азы ими нафар Налам олмушдур. Чаршаиба ахшамы Ираиыи Харичи Ишлар На-^ирли)и Ьамбургда Иран Халг МучаНидлари Ташки-латы узвларииии )ени чыхышлары нла алагадар Ал-маии|а|а а'тиразыны билдирмишдир. Алмаии]аныи ТоНраидакы сафирика чатдырылмышдыр ки, «МучаНидларии» бир иачаси «Исламда аа христиаилыгда инсан Нугугу» коифрансыиыи качирилди)и бин^а сохулмуш аа Ираиыи иума)анда На)'атина лах |умурталар атмышлар. Христиан аа ислам фагиНларииии иштирак атди)и Намин конфран-сыи спонсору Иран олмушдур. Алманза сафмри онун олкасинии Накуматииии баш «армию Надисании таНгиг олуимасы учуй пар чур зарури тадбир. лар карача)ини билдирмишдир. (Аворпфорнуа во РИТА—СвТА-выж мэ’луматдары асесывда Нвзырлажмышдыр). Ата на Taj ола билеэм... Чох сулар ахыб дурулуб. Эср-эср, заман-замхи нэсил-лэр бир-бирини эвээ едиб. Адамлар эгидэлэриндан ден-мэ)иблэр, инамларыны итир-мэЗиблэр. Керпу салыблар, булаг тикиблэр. Касыб-кусу-ба И9)ан олублар ки, урок-лэрдэ )ашамаг ешги сейма-син... Белэлэрини ел арв-сында Нэмишэ «АллаН а дамы» адландырыблар. Гурулуш да)ишднкчэ адам-ларын мунасибэтлэриндэ, ха-сиНэтиндэ, душунчэ тэрзин-дэ дэ «)енилэшмэ» кедиб. апар, Ьал-эЬвал тут, кэл, «Ал-лаЬ адамыдыр» — де)эрди. БаЬадур киши дотру дан да 6aJ нэслиндэн иди. бзуну эсл 6aj кими апарырды. Аличэ-наб инсан иди. Она пэнаЬ кэ-ирэни элибош га)тармазды. Садэлн)и, сэхавэти, самими)-Joth илэ ел-обада танынмыш-ды. Бир дэфэ гонаг отатында икимиз отурмушдуг. Чарпа-JbicbiHbiH башы узэриндэ ву-рулмуш шэкиллэрэ диггэтлэ бахдытымы керэндэ деди: ланмамышдан « АллаЬ еви»н дэ нэлэр баш верирди? Ки-миеэ гэтлэ )етирирдилэр. Лап елэ сон иллэредэк коммунистки намаз гылдыгыны би-лэндэ ону партм)адв сахла-]ардылармы? Вэзифэлн шэхе мэЬэррэмли)э, пире, мэсчи-дэ кедэ билэрдими? Jox, оиу дэрЬал вэзифэдэн чыхарар-дылар. 70-чи иллэрин сеЬбетядир. Бакы Девлэт У ниве ренте тин-дэ napTHja конфрансы кечя-рилирди. Jyxapbi даирэлэр-дэн тапшырылмышдь» ки, мэрИум тарихчи алим Зул-фэли ИбраЬимовун napTHja мэсэлэсинэ бахылсын. О. харичи елкэлэрэ еэфэр заманы Ьарадаса мэсчиддэ олмушду. МэшЬур алимимяз Ьеч езу дэ билмярди на десин? Ахы нэ елэмишди ки? Коммуннст-лэри иеэ бир суал душуи-ДУРУРДУ:    киши    тарихчидир. О. мэсчиддэ. музе)дэ ол малы иди. joxca магазалары. базарлары кэзмэли иди? Бе-лэлнклэ, кезэл алим мэ’нэви изтираблардан хилас олун- ду..* Ушаг идим. 2ахшы бир кеЬлэнимиз варды. Нэнэм-дэн куллу-нахышлы тохунма бир хурчун JaflHicap галмыш-ды. Атам о хурчуну мер-Mej-вэ илэ. naj-пушла долдуруо jahapa — тэркимэ батла)ыб мэни Чэнкэмиран (Лерикдэ) — Атамла анамын шэкли-дир. АллаИдан сонра мэним учун эн мугэддэе бах, бун-лардыр! — Бэс сиз шэкил чэкдир-мэмисиннз? — fleja ушаг ма-рвгы илэ сорушду м. Чэкдирмишэм. — Huja дивара вурмурсу-иуз? — Атамла )анашы дурма-га Ьунэрим чатмаз. Агсаггал атам о hepMaTH газанмышды. Атама та] ола билеэм, ог-ланларым да мэним шэкли-ми вурарлар ора... Кеча )атдыг. БаЬадур эми 36h тездэн а)ылды. Ке)иниб THjaraa гапыдан eJeaHa чыхды ки. Ьеч ким oJaHMa-сыи. О бири отагдан эринии гаршысына кэлэн Зумруд хала ону саламлады. — СабаЬын хе]ир. — Сбира элиндэки афтафа-лэ)э-ни Jepa rojy6. — дэстэмазы-ны тута билэреэн — деди вэ чи)ниндэки эл-уз дэемалы-ны она узатды... : Е)ванын дирэ)индэн элуз-JyjaH асылмышды. Афтафа-лэ)эн дэ узаг де)илди. Он-суз да БаЬадур эми емрун-дэ нэ аилэдэ, нэ дэ кэнар-да KHMcaja зэЬмэт верэн де-}илдя. Аилэнин )азылмамыш гаиунлары вар иди. БирЧ5и-К9ИДКНЭ ]ола саларды:    рини ayjMar. tmee елэмэк. — БаЬадур 6aja нубар еЬтирам кестэрмэк ади адэт Ьалыны алмышды. О. намазыны гылды. Сонра душуб haJaT-бачаны до-лашды. Зумруд хала инэ)и сагды. Ушаглар да о)аныб бир-бир haJaTa чыхыб ата аналарыны саламладылар.. Apaja naj-черэк кэтирилди Суфрэни деврэ)э алдылар Ьамынын кезу евин агсагга лында)ды. Ата «бисмиллаЬ» де)иб cy(j)paja ал узатды... Илк дэфэ аила интизамы-ны, гаршылыглы Ьермэт вэ мэЬэббэти бу' евдэ кердум. Суфрэ)э биринч» аила баш-чысы а)лэшмэли. илк тикэни о кэзмэли, галхмаг учун дэ онун ичазэси олмалыдыр. Суфре)9 дузла черэк биринчи кэтирилмэли вэ кетурул-мэлидир. Суфрэ )ыгышды-рылмамыш, черэк арадан кетурулмэмиш галхмаг ку-наЬдыр, эдэбсизликдир. БаЬадур эми мухтэлиф вэ-зифэлэрдэ ишлэмишди. Ам-ма рэиНэтдэн Ьеч нэ илэ се-чилмирди. Халг адэт-эн'энэ-синэ садиг иди. Мэрасимлэр-дэн, xejHp-шэрдэи галмазды. Кундэ уч дэфэ намаз гылар-ды. Дэгигли)и чох севэрд». О вахтлар динэ, мэсчидлэрэ Ьучум чэкилэндэ билирди ки, кэнд мэсчидини ja учурачаг, ja да батча, китабхана едэ-чэклэр. Ел агсаггаллары илэ мэслэпэтлэшиб ора тахыл текдурмушдулэр». АллаЬын евиндэ ибадэт едэрлэр. амма бэрэкэт сахламаг да кунаЬ де]ил», — демншдялэр... О )олла да мэсчидн горумуш-дулар. «АллаЬ адамы» ним» ад чыхаран БаЬадур эми сон нэфесинэдэк ибадэтиндэн гал-мады. Еви Ьэмишэ гонаг-га-ралы оларды. Дуз-чера)ини кимсэдэи эенркэмэзди. Суф-рэсинин xejHp-бэрэкэти тукан мэзди. Кимсэ еэфэрэ чы-ханда Гур^ня-Кэрими гапы да башыныН устундэ тутуб: «Кеч алтьшдан, АллаЬ сэнэ jap олсун!» — де)э xejHp-дуа верэрди. Инди халг ез кеку-нэ га)ыдыр. Амма xejHpxah адамлара еЬти)ачымыз пэла чохдур. и: ЭМ9НУЛЛА2ЕВ 1-т* ;