Baku Khalg Gazeti Newspaper Archives

- Page 3

Join us for 7 days to view your results

Enter your details to get started

or Login

What will you discover?

  • 108,665,687 Obituaries
  • 86,129,063 Archives
  • Birth & Marriages
  • Arrests & legal notices
  • And so much more
Issue Date:
Pages Available: 4

About Baku Khalg Gazeti

  • Publication Name: Baku Khalg Gazeti
  • Location: Baku, Azerbaijan
  • Pages Available: 1,084
  • Years Available: 1991 - 1992
Learn More About This Publication

About NewspaperArchive.com

  • 2.18+ Billion Articles and Growing Everyday!
  • More Than 400 Years of Papers. From 1607 to Today!
  • Articles Covering 50 U.S.States + 22 Other Countries
  • Powerful, Time Saving Search Features!
Find Your Ancestors Now

View Sample Pages : Baku Khalg Gazeti, May 22, 1992

;
Get Access to These Newspapers Plus 2.18+ Billion Other Articles

OCR Text

Baku Khalg Gazeti (Newspaper) - May 22, 1992, Baku, Azerbaijan ХАЛГ ГЭЗЕТИ 22 MAJ 1*92лм МП. MS 99TYPKHJdHMH вэ иранын мевгаи АНКАРА Турки]эяин баш назири Суле]ман Дэмирэл «ЧумЬу-ри]]эт» гэзетиндэ дэрч олун. муш мусаЬибэсиндэ демиш-дир ки, Турки]энин Ермэ-нистан — Азэрба]чан му-нагишэсинэ Ьэрби мудахи-лэ етмэси мэсэлэси Ьазыр. да кундэликдэ дурмур. О демишдир':    «Бутун дун]а- нын мудафиэ етмэди]и Ьэ-рэкэтлэр Ьэм Турки]э]э, Ьэм дэ Нахчывана бе]ук зэрэр вура билэр». Баш назирин муавини Эр-дал Инену ге]д етмишдир ки, онун елкэси «Ермэниста-нын експанси]ачылыг си. ]асэтинин габагыны алмаг учун» элиндэн кэлэни едэ-чэкдир. Чэршэнбэ ахшамы куну Турки] энин харичи ишлэр назири Ьикмэт Че-тин «Нахчыванда, Даглыг Гарабагда, Босни]а вэ Ьер-сеговинада вэзи]]эти муза-кирэ етмэк учун» Ислам Конфрансы Тэшкилатынын узву олан елкэлэрин харичи ишлэр назирлэринин му-шавирэсини кечирмэ]и тэк-лиф етмишдир. ТЕЬРАН ТеЬран радиосу хэбэр ве. рир ки, чэршэнбэ ахшамы куну Иран Харичи Ишлэр Назирли]и рэсми бэ]анат верэрэк, бир-биринэ гар- >ирш эф л? шы дуран тэрэфлэрдэн де-]уш эмэли]]атларыны да. ]андырмагы. ез гошунла-рыны вэ низами олма]ан бирлэшмэлэрини Ермэнис. тан, Азэрба]чан вэ Иранын девлэт башчыларынын Teh. ран керушунэдэк тутдуг. лары мевгелэрэ чэкиб апармагы тэлэб етмишдир. Сэнэддэ ге]д едилир кй, Иран рэЬбэрли]и Загафга. зи]ада баш верэн сон ha-дисэлэрдэн — ермэни гув-вэлэринин Лачыны тутма. сындан вэ Иранла ЬэмсэрЬэд ра]онларда кедэн де]ушлэр-дэн «бэрк нараЬат олмуш. дур». Ислам Республика- сы    мунагишэ    едэн тэрэф лэрдэн биринин дикэр тэ. рэфин эрази бутевлу]уну позмаг чэЬдлэрини гэти]. ]атлэ пислэ]ир.    Ьэмин чэЬд. лэр    Иранын    васитэчилик мэрамынын pyhyiia вэ буи. дан    эвъ&1 элдэ олунмуш сазишлэрэ зьддир. Иран Ислам Республикасынын Харичи Ишлэр На‘зирли]и бир даЬа тэсдиг етмишдир ки.    мунагишэ    зонасында девлэт . сэрЬэдлэринин hap Ьансы шэкилдэ дэ]ишди* рилмэсини гэбул етмир. «Эбрар» гэзети бу муна-гишэ]э учунчу елкэлэрин гарышмасы перспективлэ-ри илэ элагэдар нараЬат. лыг    Ьиссини    ифадэ едир. «Эбрар» гэзетинин шэрЬиндэ де]илир:    Даглыг Гарабагда вэ Нахчыванда де]ушлэрин кучлэнмэси даЬа кениш миг]аслы муЬарибэ]э сэбэб ола билэр ки, бу да белкэ. нин дикэр елкэлэринин мэ. нафе]инэ тохуна билэр. АБШ ДАГЛЫГ ГАРАБАГ «ТРАФЫНДА МУНАГИШЭНИН кучлэндирилмэсини писламишдир © ВАШИНГТОН. Чэршэнбэ ахшамы куну АБШ девлэт департамен. тинин рэсми нума]эндэси М. Татуа]лер    демишдир: «Бирлэшмиш Штатлар бу кунлэрдэ Даглыг Гарабаг-да вэ Нахчыванда де]уш эмэли]]атларынын кучлэн. дирилмэсини гэти]]этлэ пис. лэ]ир». Америка харичи си]асэт идарэсинин нума]эндэси демишдир:    «Белэ    бир    факт биздэ тэшвиш Ьисси до. гурур ки, Ьэрби эмэлиПат-лар мунагишэни арадан гал-дырмаг учун хош мэрам руЬунда данышыглар апар- маг имканыны позмаг гор-хусу ]арадыр вэ бутун бел. кэдэ ге]ри-сабитли]и тэЬ’-лукэли дэрэчэдэ артырыр. АБШ Ьвкумэти Даглыг Га-рабагын, Нахчыванын, Ja-худ hap haHCbi дикэр эра. зинин статусунун зоракылыг вэ Ьэрби эмэли]]атлар эса-сында биртэрэфлр шэкилдэ hap haHCbi формада дэ. ]ишдирилмэси илэ разылаш. ма]3(чагдыр. Мунагишэни узун муддэт учун арадан галдырмагын ]еканэ ]олу е’тимад руЬунда вэ АТЭМ принсиплэри эсасында данышыглар апармагдан иба-рэтдир. Виз мунагишэдэ иш. тирак едэн бутун тэрэфлэ-ри зоракылыга сон го]ма-Fa, АТЭМ-ин васитэчилик сэ^лэринэ гошулмага, кэр-кинли]и азалтмаг вэ даны, шыгларын башланмасы учун шэраит JapaTMar мэгсэди илэ дэрЬал тэдбирлэр кер. мэ]э чагырырыг. АБШ he. кумэти дэфэлэрлэ билдир. мишдир ки, онун Ермэнис. тан вэ Азэрба]чан илэ му-насибэтлэринин характери онларын АТЭМ принсип. лэринэ, о чумлэдэн бутун мубаЬисэлэри динч ]олла Ьэлл етмэк принсипинэ сэ-дагэтиндэн асылыдыр». (РИТА — С0ТА). т шга Wcz7 «BAKU-INVEST» Азэрба^ан-Алманниа бирка муэссисэси вэ «TURAL COMPANY LTD» фирмасы li I A I Щ Ì а/> "A    л    л.    ¡.'vA .Т.Л ш' Jüft ■ •'•s.-“- ifl й УМИДВарЫГ КИ, Сиз Адр саИидиндэ, Лидо-ди-Ч* беш кунлук истира аларсынь зила чатанадэк Сиз Полша, >-Слдваки1аГмачарыстан Вс стр^ада да олачагсыныз. ..     ™    иатик    дэнизинин а, Лидо-ди-Чисоло шэЬэриндэ кунлук истираИатдэн пэзз аларсыныз! Мэнз1 со- встрщада Ну» Сиза rajiapa, гатар вэ hap бир раЬатлыгы олан . автобус хидмат кестарачакдир иола душма - hap aj. Биз Нам дэ hap aj nomuaja, Варшава шаНарине дердкунлук KOMMepcnja сэфэрлари да ташкил едирик. Кедиш гатарладыр. Мэ’лумат телефонлары: 66-03-15, 31-10-96 (еаат 20-дан 23-дак). «BAKU-INVEST» A3ap6aj4aH-AnMaHMja бирка муэссисэсинин вэ «TURAL COMPANY LTD» мабдуд мас’улnjjaTiiи чэми^этин BejHanxanr Бизнес Мэркэзи ашагыдакы маршрутяар узрэ ишкузар сафэрлэр тэклиф едир: TypKHja (Истанбул ш.) 7 куи Cypnja (Нелаб ш.)    4    кун Исраил (Тел-Эвив, И]ерусалим) (18-25 и!уи, 23-30 И1ул); (18-22 HjyH); 14 кун (7-21 и]ун, и]ул); вдэниш - манатларла (нагд вэ кочурулмэ]олу илэ). Ma'лумат телефонлары:    03-15, 95-68-00 (саат 20-деи 23-дек)« Мэ’лумат телефону: 66-03-15. Факс: 98-73-03. Телекс: 142178. TeneTajn: 142444 Унванымыз: Бакы шеИери, Уритски кучеси, 22. ЕРМЭНИЛЭР KHMJ9BH СИЛАЬ ТЭТБИГ ЕДИРЛЭР НАХЧЫВАН. 21 ма] (Азэринформун мухбнрн Мирзэ Эскэров). Нахчыван Мухтар Республикасынын Сэдэрэк гэсэбэси угрунда де]ушлэрдэ ]аралананларын ганы анализдэн кечирилэр-кэн мэ’лум олмушдур ки, бурада Ермэнистан силаЬлы гуввэлэри тэркибиндэ иприд, сианид вэ фоскен ким]эви бирлэшмэлэри олан мэр-милэрден истифадэ ет. мишлэр. Ьэмин зэЬэрли маддэлэрин ишлэдилмэси бе]нэлхалг актларла гада. ган олунмушдур. Нахчыван Мухтар Республикасынын сэГшВэ назири ФэрГшд Чэ. фэргули]ев Азэринформун мухбиринэ билдирмишдир ки, хусуси ким]эви лабо-ратори]ада апарылмыш екс. пертизанын мэ’луматлары бу маддэлэрин тэтбиг олун. дугуну субут едир. Ьазырда ]аралылар ]ер. ли хэстэханада муаличэ олунурлар. Нахчыван Гш-кимлэринэ кемэк етмэк учун Бакыдан элавэ олараг бир груп мутэхэссис — токси. кологлар. Ьабелэ чэрраЬ. лар вэ не]рочэрраЬлар кен. дэрилмишдир. Ьэкимлэр аз тапылан дэрманлар да кэтирмишлэр. Нахчыван Республика хэстэханасынын баш 11экими Мустафа Фэ-тулла]ев демишдир ки, агыр ]араланмыш ики нэфэри профессор Чэркэз Чэфэро-вун, не]рочэрраЬ Вадим Зэки]евин, токсиколог Рустэм Эли]евин ]уксэк пешэ. карлыгы са]эсиндэ елумун пэнчэсиндэн хилас етмэк мумкун олмушдур. О демишдир ки, бакылы Ьэкимлэр сэрЬэдин мудафиэчи. лэри илэ чи]ин-чи]инэ ду-рараг ез ишлэрини давам етдирэчэклэр. Ермэнистанла сэрЬэддэ вэзиБэт ]енэ дэ сон дэрэчэ мурэккэбдир, Мудафиэ Ко. митэсиндэ олан мэ’лумата керэ, уч кун эрзиндэ Ермэнистан силаЬлы гуввэлэри илэ де]ушлэр заманы Сэдэрэк гэсэбэсиндэ 15 нэ-фэр Ьэлак олмуш, 80-э ¿а. хын адам ]араланмыш, чох-лу ]аша]ыш еви вэ инзи-бати бяна дагылмышдыр. Електрик хэтлэри зэдэлэн-миш, нэтичэдэ мухтар республика ишыгсыз галмыш, сэна]е муэссисэлэринин иши позулмушдур. Нахчыван Мухтар Республикасы илэ сэрЬзддэ Ермэнистан си. лаЪлы гуввэлэризнин бели мэлэрн вэ Ьэрби техника. сы чэмлэшдирилмэкдэдир. Кезлэнилди]инэ керэ, онлар ]ахын вахтларда мухтар республика узэринэ Ьучум едэчэклэр. РОСТОВДАН ЕРМЭНИСТАН А ГЫЗЫЛ СЕЛИ АХЫРМЫШ Бу ]ахынларда Ьугуг муЬафизэ органлары мараг. лы бир кэшф етмишлэр. Ростов аеропортунда уч кун эрзиндэ тэркибиндэ гы-зыл олан 130 килограмлыг елементлэр тутулуб сах_ ланылмышдыр. Мутэхэссис. лэрин рэ’]инчэ бу елемент. лэрин Ьэр килограмынын тэркибиндэ 999 э]арлы 3 фаиздэн 16 фаизэдэк гы-зыл вар. Белэчэ Дон са. Ьиллэриндэн олан чекист. лэр февгэл’адэ эмэли]]а-та башламыш, нэтичэдэ онлар Руси]анын 12 аеропор. тунда тэркибиндэ гызыл олан 1 тон ]арымдан чох елементлэр тутуб сахла]а билмииллэр. Ермэнистана учан Ьэмин тэ]]арэлэрдэ тутулан малый дэ]эри 67 мил]он маната чатырды. Эмэ-ли]]ат групунун ишчилэри Ростов вила]этинин шэ!1эр-лэриндэн бириндэ тэркибиндэ гызыл олан елемент. лэрин е’мал едилди]и киз-ли лаборатори]аларын изи- нэ душмушлэр. Ьэмин ла-боратори]аларда Ермэнис. тандан кэлмиш алверчи. лэрдэн, ким]ачылардан вэ Ьэрби муЬафизэчилэрдэн ибарэт бутев бир груп иш-лэ]ирмиш. Експертлэрин фикринчэ, тэркибиндэ гызыл олан елементлэр эсасэн мудафиэ комплекслэринин муэссисэ-лэриндэн. Ьесабдан силин-миш 11эрби техникадан элдэ едилирди. Бир гырычы тэБарэдэн 17 килограмадэк кумуш, 500 грам гызыл. 40 грам платин алмаг мум-кундур. Бир овуч микро-схеми исэ «rapa базар»да асанлыгла бир шушэ ара-Fa дэ]ишмэк олар. Мутэхэссислэрин рэ’]ин. чэ. етэн ил тэкчэ Ростов аеропортундан Ермэнистана ]арым мил]ард. манатлыг-дан артыг гызыл дашын-мышдыр. « Комсомолска]а правда», 20 ма]. НЕФТ КЭМЭРИ ХЭТТИНДЭ JAHFblH БАКЫ, 21 ма] (Азэрнн. формун мухбнрн). Дун эн бутун ахшам, тэгрибэн саат 18.30-дан бу кун ку. норта]адэк Балаханы гэсэбэси ]ахынлыгында ]ангын туг]ан етмишдир. Дангын Лени Бакы нефта]ырма за_ водуну Куздэк гэсэбэсиндэ ]ерлэшэн об]ектлэрлэ бир-лэшдирэн нефт кэмэринин бир Ьиссэсиндэ баш вер-мишднр. Элдэ олан мэ’лумата кора, нефт кэмэри асан га-ланч Ьэвэскарлары тэрэ-финдэн сырадан чыхарыл-мышдыр. Онлар боруну дешмиш вэ лазымн гэдэр бензин кетурмушлэр. Республика Дахили Ишлэр Назирли]и ]ангындан муЬа. физэ идарэсинин ирэли сур-ду]у биринчи еЬтимал бун- дан ибарэтдир. Идарэнин рэиси Сэид Мэммэдов демишдир ки, отру лар кет-дикдэн сонра бензин тэгрибэн 10 саат ]ерэ ахмышдыр. Нэтичэдэ ]аначаг ]ахын-лыгдакы шэЬэр зибилхана-сынын эразисинэ кедиб чатмыш вэ ]ангын баш вер-мишдир. Гыса муддэт эрзиндэ 10 мин квадратметр са)1э]э ]а]ылмыш, сонра исэ нефт кэмэринин    езу партламышдыр. Ланачагын нефт кэмэри васитэсилэ нэглинин да]андырылмасына бахма]араг ]ерэ ахмыш мин тондан чох бензин ма]ын 21-дэ саат 12.30 дэгигэ]э-дэк ]анмышдыр. Ьазырда гэзанын нэтичэлэринин арадан галдырылмасы    учун бутун тэдбирлэр керулур. Нэсилдэн-нэслэ кечэн ]е-канэ, эн ги]мэтли, эвэзсиз сэрвэт — узэриндэ ]ашады_ гымыз торпаг, ча]лар вэ мешэлэрдир. Лералты Ja-таглар азалыр, haTTa нэ вахтса тамамилэ т.укэнэ дэ билэр. Одур ки, индики вэ кэлэчэк нэсиллэрин умиди, 11э]ат-кузэраны билаваситэ TopnaFa баглыдыр. Эрзаг гытлыгы бизи езкэ гапыла-рына салдыгы бир заман. да буну дэрк етмэмэк садэ-чэ KyHah олар. TopnaFbi, онун мунбит вэ мэЬсулдар олмасынын зэрури шэрти caJbwaH MyhHTH — Ьаваны, cyjy, мешэ epTyJyHy кез бэбэ]и кими горумаг hap кэсин борчудур. Де]э билэрлэр ки, тор-пагын дэ]эрини Ьамы анла-]ыр, адамларымызын сава-ды артыб, дун]акерушу ]уксэлиб вэ сон иллэр тор. пага    ме]л.мараг хе]ли кучлэниб. Лакин ]аранмыш вэти]]эт, фактлар башга ше] ■ дс]ир. Торпагларымыз сур’этлэ сырадан чыхыр, су вэ haß« heB38CH чирклэ-нир,    мешэлэримиз талан едилир. Бэ’зи вэтэндашлар, тэсэрруфатлар вэ рэсми даирэлэр елэ бил тэбиэтэ гэним кэсилиблэр. Бу чур чал.чапын гаршысыны ал-мага    ]енэлдилмиш ганун- лар    исэ ишлэмир. ичти. маи]]этин чалдыгы    haja- чан тэбиллэринин сэси ешидилмир. Агдаш    мешэ тэсэрруфатынын башына кэтирилэнлэр дедиклэрими-зэ мисал ола билэр. Редакси]амыза ра]онун Котаван кэндиндэн    бир мэктуб кэлмишди. М. Эзиз-6э]ов    адына колхозун бри гадиря А. Ширинов ja3bip-ды ки, мешэ ишчилэри та-хыл    сэпилмиш зэмидэн шырым ачыб и]дэ багы салмаг истэ]ирлэр. О, ме. шэчилэри «голчомаг» ад-ландырыб сорушурду: «Ьан-сы ]ахшыдыр:    тахыл, Jox- са и]дэ?!» Республика тахыл сары-дан бэрк сыхынты чэкир. Озумузу черэклэ тэ’мин етмэк мэсэлэси али мэчлис-лэрин, митинглэрин, мэт-буатын кундэли]индэн душ. мур.    Бела анда бригадирин суалына чаваб лап дилин учунда иди:    «Элбэттэ, и]- дэдэнсэ тахыл вачибдир». Мэктубу oxyjy6 бу гэнаэ-тэ кэлдйк. Шика]эти араш-дырыб мунагишэнин нэ илэ битди]ини е]рэнмэ]э тэлэс-дик. Мэ’лум олду ки, А. Ширинов е]ни мэзмунлу эризэ илэ pajOH прокурор-лугуна да мурачиэт ет-миш вэ экс нэтичэ ал-мышдыр. Ичра Ьакими]]?-тн апаратында исэ бизи са-китлэшдириб дедилэр: — НараЬат олмага дэ]-мэз. Мэсэлэ 11элл едилиб. Тэгсиркар мешэчи вэзифэ-синдэн кетурулуб. PajOH мешэ тэсэрруфаты идарэсиндэ исэ башга чур душунурдулэр:    тахыл    сэпи- лэн caha идарэ]э мэхсус-дур, вахтилэ колхоз тэрэ-финдэн ганунсуз тутулуб. Идарэ хусуси ла]иЬэ узрэ мешэлэрин планлы бэрпа-сы илэ мэшгул олур. И]дэ багы салынмасы учун нэ-зэрдэ тутулан cahaHH экинэ Ьазырла]ыблар. Торпагын элдэн чыхачагыны керэн колхоз .бригадири А. Ширинов езбашыналыг етмиш, па]ызлыг экинин вахты кечмэсинэ бахма]араг. де-кабр а]ында Tapnaja тахыл сэпмишдир. Белэлнклэ дэ мешэчилэрин ишинн поз. мушдур. Лэнкимиш экинин бол мэ)1сул верэчэ]инэ дэ умид 1охдур. — BaF салыначагЬшы билэ-билэ HHja о JepH эк-мисиз? Ахы торпаг сизин де-]ил! М. Эзизбэ]ов адына сов-хозун сэдри тэЬэр-тевру-ну no3Majbi6: — Тахыл экининдэ кэ-сиримиз варды, сэпдик; — деди. — Бу бэЬанэдир, — де-ja мешэ тэсэрруфатынын директору Эвэз Ьачы]ев мэсэлэнин MahHjjaTHHH изаЬ етди. — Тэсэрруфатлар иши. мизэ чидди энкэл терэдир-лэр. И]дэ, нар баглары са- кестэрилир ки, ]ерли ha-кими]]эт органларынын, колхоз вэ совхозларын мэс’-ули]]этсиз мунасибэти узун-дэн мешэ еЬти]атлары, ме. шэ илэ ертулу саЬэлэр, ги]. мэтли агач чинслэри илдэн. илэ азалыр, мешэлэрин сых. лыгы ашагы душур. Caha-лэри тэгрибэн он мин Ьек-тара гэдэр азалмыш TyraJ мешэлэринэ чидди зэрэр вурулмуш, мешэ фонду тор-пагларында ичтимаи вэ шэхси мал.гара отарыл. масы, от чалымы. Ье]ван. дарлыг биналары тикннти. си кениш Ьал алмышдыр. Республика вэ pajOH ha- колхозда 0,20 Ьектар мешэ саЬэсиндэ ]емэкхана, Учар мешэли]индэ Ке]ча] ичти. май иашэ идарэси ]емэк-хана тикиб. Зэрдаб ра]о. нунда да ичтимаи иашэ. ]емчилик бирликлэри, 2) немрэли тикинти идарэси гануну поза par мешэ тэсэрруфаты торпагларыны зэбт етмишлэр. Лалныз бир тэсэрруфат— Агдаш ра]онундакы Нэси-ми адына колхоз истифадэ етди]и 40 heKTap учун паг-гы едэиилэн мугавилэ баг. ламышдыр. Тээссуф ки, дикэр тэсэрруфат башчы-лары шэртлэрин Ьеч бири. рыш Институту Краснодар филиалы Ростов ше’бэси-нин бир груп мутэхэссиси узун муддэт бу эразилэрдэ комплекс тэдгигат ишлэри апармыш, торпагы, cyjy, чглими е]рэнмэк эсасында суварылан зе]тун планта. си]аларынын ]арадылмасы. нын ла]иЬэ-смета сэнэдлэ-рини тэртиб етмишдир. Бу ишэ хе]ли хэрч чэкилмиш. дир. Зе]тун багларынын са-Ьэси 262,66 Ьектар ол-малыдыр. Баглар мэЬсул вермэ]э бишла]анда идарэнин консерв муэссисэсиндэ зе]тун ]агы истеЬсалы raj-да]а салынмалыдыр.Еколокца V ММ ili Квз ДМЫМЫЗ (Публиснетнк ге|щлэр) лачагымыз саЬэлэрэ агач экини чатЬачатда су бура-хырлар ки,    вахт етсун. Башга чарэ    тапма]анда адамлары гызышдырыб са-лырлар устумузэ. Назир-лэр Советинин гэрары вар, зэбт олунмуш мешэ тор-паглары бизэ га]тарылма-лыдыр. Амма Ьэр дэфэ кэскин мунагишэ душур. Вэзи]]эт догрудан да кэркиндир. Лакин мунаги. шэли Ьаллара кечмэздэн эввэл бэ’зи    мэтлэблэрлэ охучулары таныш етмэк ла-зым кэлир. Агдаш мешэ тэсэрруфаты Учар, Ке]ча], Зэрдаб вэ Агдаш ра]он. ларынын эразисиндэ 9600 )1ектарадэк саЬэни эЬатэ едир. Артыг бу саЬэнин чох Ьиссэси    чылпаглашыб. Узун иллэр    эрзиндэ Кур ча]ынын тэбии гору]учусу, «]арымсэЬра вэ гуру-чел* иглиминин тэнзимлэ]ичиси олан Туга] мешэлэри колхоз вэ совхозларын, вэтэн. дашларын тэсэрруфат фэа-ли]]эти ]еринэ чеврилмиш-дир. Тэкчэ Агдаш ра]ону-нун Кургырагы колхозла-ры 2 мин Ьектардан чох мешэ торпагларыны зэбт етмишлэр. Зэбтетмэ рес-публикада памбыг кампани. ]алары гызышдырылан ил-лэрдэ даЬа бе]ук вус’эт алмыш. инзибати амирлик идарэчили]и мешэчилэрин эл-голуну багламыш, аг-зыны ]уммушду. Нэтичэдэ республикада,    хусусэн памбыг экэн Агдаш. Аг-чабэди, Бэрдэ, Левлах. Са-бирабад ра]онларында он мин Ьектарларла мешэ тэлэф олмушдур. Инзибати амирли]э гар-шы мубаризэ апарылан 11азыркы деврдэ дэ вэзи]_ ]эт ]ахшылашмыр. Ганун-ларын. гэрарларын ичра-сына нэзарэт зэиф олдугу. на керэ халгын тэбии сэр-вэтлэринэ мунасибэт бэ’зэн эн е]бэчэр шэкил алыр. Бу мэ’нада мешэлэрин дагы-дылмасыны да]андырмаг вэ онлары Ьеч олмаса эв-вэлки миг]асда бэрпа етмэк чэЬди сон дэрэчэ бе]ук эЬэ-ми] ]этэ маликдир. Республика 1юкумэтинин «Азэр-ба]чан ССР-ин мешэ тэсэрруфатынын вэзи]]эти вэ онун даЬа да инкишаф ет-дирилмэси Ьаггында» 1989-чу ил 29 сент]абр тарихли гэрары мэЬэ бела нэчиб мэгсэд кудур. Гэрарда кими]]эт органларынын. тэш-килатларынын конкрет вэ-зифэлэрини муэ]]энлэшди. рэн гэрарда девлэт мешэ фонду    торпаглары Ьэчми- нин дэгиглэшдирилмэси, орада ]ени мешэ массив-лэри салынмасы учун 1990 — 1993-чу иллэр эрзиндэ кери    алыныб мэрЬэлэ- мэрЬэлэ мешэ тэсэрруфат-ларына га]тарылмасы нэ-зэрдэ    тутулур. Республи када мешэ тэсэрруфатынын инкишафы вэ мешэ хам. мал еЬти]атларындан ис- • тифадэнин комплекс прог-рамы    илэ бирликдэ бу гэ- рарын ]еринэ ]етирилмэси ♦Азэрмешэ» Исте1калат Бирли]инэ, республика Эрзаг вэ Кэнд Тэсэрруфаты Назирли]инэ, ]ерли Ьаки. ми]]эт органларына тап-шырылмышдыр. — Ичра ЬакимиВэти кемэк етсэ. иши гаМасына го]маг олар. Мэн демирэм елэ куну бу кун экилэн торпагларын Ьамысы га]-тарылсын, бэлкэ дэ бу, мумкун де]ил. Мугавилэ эсасында. йаггыны едэмэк-лэ истифадэ едэ билэрлэр. тэдричэн мешэдэн чыхар-лар, — де]э Эвэз Ьачы]ев билдирди. О бу вэзифэдэ 1990-чы илин и]ул а]ындан ишлэ]ир. Гыса муддэтдэ тэсэрруфа-тын фэали]]этини хе]ли чанландыра билиб. 1990-чы илдэ чэми 2 Ьектар нар вэ 14,7 Ьектар и]дэ багы салынмышдыса. кечэн ил 11 Ьектар зе]тун, 19 Ьектар нар багы экилмишдир. «Азэрмешэ* ИстеЬсалат Бирли]инин тэшэббусу илэ зе]тун баглары салынмасы кеиишлэндирилэчэкдир. Бош саЬэлэрин пе]вэнд мешэ агачлары. чэкиллик-лэр Ьесабына бэрпасы нэ-зэрдэ тутулур. Эн чэтин проблем торпагларын га]тарылмасы ба. рэдэ муддэти 1993-чу илдэ гуртаран Ьекумэт гэрары-нын ]еринэ ]етирилмэсиндэ гаршы]а чыхан энкэллэр-дир. Бир чохлары мешэ торпагларында езлэрини ага кими апарырлар. «Шэн Ьэ]ат» колхозу 19 Ьектар мешэ торпагыны ферма учун зэбт едиб, тут багы салыб, Е]мур кэндиидэ са-кинлэр 1,25 Ьектар торпагы Ьэ]эт]аны саЬэ]э гатыб. лар, | Ф. Сафаров адына нэ эмэл етмэдиклэри бир ]ана дурсун, мешэчилэри Ьэдэлэмэкдэн дэ чэкинмир. лэр. Хусусэн Агдаш ра-]онундакы Низами адына колхозда. Лухарыда бэЬс етди]имиз зе]тун баглары бу колхозун тутдугу са-Ьэдэ салынмалыдыр. Ра]он мешэ тэсэрруфатынын директору ичра ЬакимиБэти апараты илэ колхоз ара. сында галмышдыр. Мэсэлэнн арашдырмаг учун колхоза кэлди]имиз вахт мунагишэнин кэскин. лэшмэсинин шаЬиди олду г. Бир груп адам башымыза ]ыгышыб, Ьарадан вэ нэ мэг. сэдлэ кэлди]имизи а]дын. лашдырмадан haj-ку] са. лыр, агзымызы ачмага аман вермирди. Онлары сакит. лэшдириб мэсэлэнн анлат-маг чэЬдимиз баш тутма-ды. Колхоз сэдри Фазил вмэровла ичра ЬанимиБэти. нэ кетмэк мэчбуриВэтиндэ галдыг. Бурада ону бэрк данладылар. бу баэбурутлу киши бо]нуну букуб фагыр-фагыр данлагы кетурур. арада колхозун давакар «фэалларыны» габага вер-ди]инэ Ьагг газандырма-га чалышырды. Лери кэл-мишкэн. YMyM,|JJ®TJI* б®’:зи тэсэрруфат башчылары дан. ла^а е]рэшиблэр. «Бэли», «Баш устэ* де]иб арадан чыхыр *вэ сонра билднклэ-рини едирлэр. Биздэн эввэл дэ Ьэмин мэсэлэ илэ элагэдар Е]мур кэндинэ кэлэнлэри елэ бу rajfla илэ, Ьа]-ку]лэ гаршыла]ыблар. Керунур муэллимли]ини тэркидиб тэсэрруфат рэЬ-бэрли]инэ ме]л салмыш Фазил Эмэров чэтин вэзи]. ]этдэн чыхмагын усулуну «тапмышдыр». — Го] ичра башчысы де-син. Ьеч олмаса зе]тун эки-лэчэк саЬэнин памбыгы план дан чыхарылсын, торпагы га]тарым. Сэдр ез ата-баба мул-ки]]эти имиш кими шэрт-лэр rojyp вэ фикирлэш-мирди ки, бу торпаг нэ ичра ЬакимиЛэти башчысыньшдыр, нэ мешэ тэсэрруфаты директорунун. нэ дэ мухбирин. Девлэт мулки]]этидир. Ичра Ьаки-ми]]эти апаратында куман едилди]и кими. зе]туи баг-ларыиы Ьарада кэлди салмаг олмаз. 1988-чи илдэ Умумиттифаг Девлэт Мешэ Тэсэрруфаты Ла]иЬэ Ахта- — Бэлкэ колхозун ез торпагы чатышмыр. элачсыз-лыгдан мешэ]э кириб. — Торпагымыза нэ кэлиб, 2 мин Ьектардан чохдур,— де]э Ф. ©мэров е]унду. — Габагчадан билсэ]дим памбыг учун*а]ры ]ер Ьазыр-ла]ардым. Элбэттэ, .езуну бйлмэ-мэзли]э вурур. Зе]тун баглары салынмасы кечэн ил дэ белэ мугавимэтэ раст кэлмишдир. Бэс нэ учун ез Ьалал торпагларыны roJy6 ме-шэ]э уз тутурлар? PajOH рэЬбэрлэринин вэ тэсэрруфат башчыларынын чаваб. лары бирдир:    Мешэ    тор паглары мунбитдир. мэЬ-сулдардыр. Дикэр тэрэфдэн. колхоз-лар умидлэрини Meiuaja багла]ыб. ез торпагларыны ]ахшылашдырмыр, шорлаш. ма]а гаршы мубаризэ апар-мырлар. Агдаш ра]он аг-рокомбинатындан алдыгы. мыз мэ’лумата керэ Низами адына колхозда 337 Ьектар. «Шэн Ьэ]ат* кол-хозунда 127 Ьектар. Нэ-сими колхозун да 204 Ьектар. умумиБэтлэ. Кур]аны колхозларда 1000 Ьектардан чох торпаг шорлашыб ис-тифадэдэн чыхмышдыр. Ьэм дэ 1989 — 1991-чи иллэр-дэ Ь. Ьачы]ев адына колхоз истисна олмагла. jyxa-рыда адлары чэкилэн тэсэрруфат ларын Ьеч бириндэ мелиораси]а иши апарылма-мышдыр. Мелиораси]а. су гургу-лары тикинтиси. торпагларын ]у]улмасы ишлэри. нин Ьэмишэ мэркэзлэш. миш raj да да. девлэт Ьесабына керулмэси тэсэрруфат рэЬбэрлэриндэ арха. ]ынчылыг, элэбахымлыг ]а-ратмышдыр. Кезлэ]ирлэр ки, кэнардан кэлиб онларын торпагларыны экинэ ]арарлы Ьала салачаглар. Ьэлэ ]адымыза кэлмир ки. торпагы корладыгына. экин деври]]эсиндэн чыхардыгы. на керэ Ьэр Ьансы бир реЬбэрдэн, тэсэрруфат баш-чысындан мэс’улн]]эт тэлэб едилмиш олсун вэ Ja о чэ-заландырылсын. Лада салмаг истэрдик: базар муиа. сибэтлэринэ кечид вэзи]. ]эти дэ]ишир, мелиораси]а и да рэл эринии маля]]элэш. дирилмэси ду]унэ душмуш-дур. Она керэ дэ колхоз- ларын бу идарэлэрэ умид бэслэмэси эбэсдир. Ахы шоранлашан торпагларын сафлашдырылмасынын ата-баба усуллары да мевчуд-дур. Тээссуф ки, бу усул-лардан тэсэрруфатлар Jox, кооперативлэр истифадэ едирлэр. Iliорана чохлу nejHH текулэндэ, чэлтик экилэндэ. чэкил вэ и]дэ баглары салынанда торпаг тэмизлэнир. Гору]учу ]а-шыл мешэ золаглары тор. пагын тэбии муЬафизэчиси-дир. Элбэттэ. бутун бум-лар хе]лн вахт вэ зэЬмэт тэлэб едир. анчаг ]ахшы. сэриштэли тэсэрруфатчы кез баха-баха торпагы элдэн вермэз. PajOH агрокомбинаты мэЬсул сатышына дайр девлэт сяфаришннкн ]еринэ ]етирилмоси учун олдугу кими торпагларын муЬафизэси учуй дэ мэс'. ули]]эт дашымалыдыр. Агдаш мешэ тэсэрруфатынын проблемлэри бунун-ла битмир. «Дургунлуг* адландырдыгымыз иллэрдэ Курун сол саЬилиндэки мешэлэрдэн (Зулфэли. Аслан вэ Бук мешэлэри) 2868 Ьектары Бэрдэ ра]он мешэ тэсэрруфатына. Учар ра]о-ну эразисиндэ Гызлыг ме-шэсиндэн 1561 Ьектар На-зирлэр Советинин 1986-чы ил 25 апрел тарихли гэрары илэ мувэггэти олараг Гэ-бэлэ paJoHywyH «Бакы фэЬ-лэси* вэ «Правда» го]уичу-луг тэсэрруфатларына ве-рилмишдир. Вахтилэ му-баЬисэ-мунагишэ]э сэбэб олан Ьэмин мэсэлэдэ мешэлэрин тале]и арха плана кечмиш. о вахтлар тез-тез о-лдугу кими еткэм, ку^лу тэроф истэди]инэ наил ол. мушдур. Лерли сакинлэрлэ сеЬбэт кестэрди ки. Бэрдэ идарэсинин Агдаш ра]ону эразисиндэки кездэн узаг. кенулдэн ираг мешэси ба-хымсыздыр. ]ахшы горун. мур. бурада ичтимаи вэ шэхси мал.гара сахланыр. агачлар гырылыр. Гэбэлэ pajoHy Ье]вандарларынын душэркэ салдыгы гызлыг мешэсиндэ дэ бир мешвлик галма]ыб. Бизэ елэ кэлир ки. бу мэсэлэ JYKC9K C9BHJ-]эдэ. тэ’хирэ сальшмадан Ьэлл едилмэлиднр. Бир дэ бизи эн чох нараЬат едэн проблемнн мэ*. нэви чэЬэтидир. Лерли сакинлэрлэ. мешэчилэрлэ хе]. ли сеЬбэт етдик. Или ба-хышда Ьамы ги]мэтли агач-ларла зэнкин олан Туга] мешэлэрин ин агибэтиндэн нараЬат олур. Лакин сездэ белэ дир. Реал фактлар исэ эксини се]лэ]ир. Ьэм дэ дэриндэн дэрк едилмир ки. тэбиэтэ eKeJ мунасибэт онларын езу учун бэдбэхт-ликдир. Ахы мешэлэр гу-pyjyp, сулар азалыр; торпаг гуввэдэн душур. адам-лар хэстэлэнир... Кур ча]ы Азэрба]чан эразисиндэ 900 километр ]ол гэт едир. Ел-оба та гэ-димлэрдэн онун башына ]ыгышыб. кун-кузэран, ди-рилик ]арадыб. Кур ча]ы тэкчэ су Jox. Ьаваны тэ-мнзлэ]эн чи]эрдир. Сэиа]е-мизин хаммалы. суфрэлэ-римизин не’мэтлэри Кур сулары ciJochhäb мумкун олур. Суверен девлэт Ja-радырыг. Бу девлэт ез сэр-вэтлэркнин мэс’улн]]этли. га]гыкеш. тэлэб кар вэ гэна. этчил саЬиби ол малы дыр. Назирлэр Кабинета дэ ез гэрарьшын нчрасы илэ ма-рагланмага борчлудур. Эшрэф ЬАЧШЕВ, «Халг гэзети »них мухбири. АГДАШ. \ ;
RealCheck