Baku Khalg Gazeti Newspaper Archives

- Page 2

Join us for 7 days to view your results

Enter your details to get started

or Login

What will you discover?

  • 108,665,687 Obituaries
  • 86,129,063 Archives
  • Birth & Marriages
  • Arrests & legal notices
  • And so much more
Issue Date:
Pages Available: 4

About Baku Khalg Gazeti

  • Publication Name: Baku Khalg Gazeti
  • Location: Baku, Azerbaijan
  • Pages Available: 1,084
  • Years Available: 1991 - 1992
Learn More About This Newspaper

About NewspaperArchive.com

  • 2.18+ Billion Articles and Growing Everyday!
  • More Than 400 Years of Papers. From 1607 to Today!
  • Articles Covering 50 U.S.States + 22 Other Countries
  • Powerful, Time Saving Search Features!
Explore Your Family History Now

View Sample Pages : Baku Khalg Gazeti, March 14, 1992

;
Get Access to These Newspapers Plus 2.18+ Billion Other Articles

OCR Text

Baku Khalg Gazeti (Newspaper) - March 14, 1992, Baku, Azerbaijan ХАЛГ ГЭЗЕТИ 14 МАРТ 1992-чм ИЛ. Nt II « •2 ДЗЭРШЧДН РЕСПУБЛИКАМ АЛИ СОВЕТИ МИЛЛИ ШУРАСЫИЫН ИЭ’ЛУМДТЫ Аэ&рба]чан Респубаяка-сы Али Советиния Милли Шурасы 1992-чи ил. 17 Заи-вар тарихли <Азэрба]чан Республикасынын бэзи гаяунве-рячиляк актларына элавелэр еднлмаси Ьаггында» ганун габул етмишдир. Ьамин гану-на 9СЯС98 АзэрбаЗчаи Респуб-ликасы 4maj0T МэЧалласинэ а шары да кы мэзмуида 702-чи мадда элавэ олунмушдур: 4 Мадда 70*. Гинуваричи-ликдэ вэаврда тутулви^ии си-лаЬлы бнрлашмэларин вэ Ja групларын Зарадылмасм Ранунверичиликдэ нэзар-да тутулма]ан сидаЬлы бир-лашмэлэрии ва ja групларын Заредылмаср, елэчэ да онла-рьш ]арадылмасында ва фа-али^этиидэ иштирак етмак, онлары силаЬла, дв]уш сур-саты ила. партлаЗычы маддэ-ларла, Ьэрбн техника ила, Ja-худ эскарп лввазиматла тэч-Ьизетмэ — уч илдан сэккиз илэдэк муддата азадлыгдан мэЬрум-етма ила чазаландырылыр. Бу маддэнин биринчи hHc-сэсиндэ нэзэрдэ тутулаи бир-лэшмэларин ва Ja групларын тэркибинда девлат ва Ja ич-тимаи муэсснсалэра, идарэ* лэро, тэшкилатлара.    ¿ахуд ajpbi-ajpbi шехслара басгын едилмэси — JeAQH илдан он ики иладэк муддата азадлыгдан мэЬрум-етма ила чазаландырылыр. Бу маддэнин икинчи Ьис-сасиндэ нэзардэ тутулан Ьэ-ракатлэр адамларын Ьалак олмасына ва ja башга агыр нэтичалэрэ сэбэб оларса — эмлакы мусадира олунмаг-ла вэ Ja олунмамагла сэккиз илдан он беш илэдэк муддата азадлыгдан мэЬруметмэ вэ ja амлакы мусадира олунмагла ва Ja олунмамагла алум ча-засы ила чазаландырылыр». * АзэрбаЗчаи Республикасы Али Советники Милли Шу-расы 1992-чи ил 25 феврал тарихли «Азэрба)чан Респуб-ликасыньш СилаЬлы Гуввала-ри Ьаггында» A3ap6aj4aH Рес-публикасынын ганунуна flajH-шикликлар вэ элавэлэр едилмэси Ьаггында ганун габул етмишдир. Ьэмин гануна эсасэн «Азар-6аJчан Республикасынын СилаЬлы Гуввэлэри Ьаггында» ганунун 5. 14, 15, 16, 19, 21 вэ 25-40 маддэлэринэ ашагы-дакы дэ1ишнкликлар вэ эла-вэлар едилмишдир: < Маддэ 5. Аварба|ш Рве-дубликаты Силаклы Гуввэлэ-ршшн табелей АзэрбаЗчаи Республикасы СилаЬлы Гуввалэрияин баш комаеданы АзэрбаЗчаи Республикасынын президентядир, АзарбаЗчан Респубянкасы-нын СилаЬлы Гувваларинэ билаваситэ раЬберлйЗн Азар-баЗчан Республикасынын му-дафиа назири hajara кечи-imp. Мудафиа назирини Азар-ба]чан Республикасынын пре-зиденти to'Jhh едир. A3«p6aj4aH Республикасынын Мудафиа Назирл^и A3ap6aj4aH Республикасы СилаЬлы Гуввалэринин форма-лашдырылмасьша ва гурул-масына, ташкилат-сэфербэр-лик фaaлиJjaтинa вэ чагырыш ишина, мадди-техники, соси-ал-маишэтл тибб ва MaaaJJa тэ’минатына, АзэрбаЗчаи Республикасы СилаЬлы Гуввала-ри забит ва сырави ЬеЗ’эти-нин Ьазырланмасына pah бар лик едир». » .    - 4 Мадда 14. Баглашма аса* сында Ьэрбн хидматэ габул CahhaTHHa кара Зарарлы олан ашагыдакы шахслар сы-расындан АзэрбаЗчаи Республикасынын ва башга девлат-ларин 19 ¿ашындак 45 Jauibi-надек ватэндашлары баглашма аса сын да Ьэрбн хидматэ габул едилирлар: — башга давлатларин си-лаЬлы гуввалэриндэ хидмэт едэн забитлар; — Азарба]чан Республикасынын СилаЬлы Гуввэлэ-рннда хидмэт етмиш сержант-лар; — башга девлэтлЬрин си-лаЬлы гуввэлэринда хидмэт етмиш, ]ахуд пазырда хид- ' мат едэн вэ 12 а]дан чох хидмэт етмиш сержантлар; — ehTHjaT Ьиссалэрда топ-ланыш Ьазырлыры кечарак хусуси Ъазырлыг    алмыш. шахслар. Тарафлэрин гарщылыглы вэзифэлэринин вэ Mac’yAHjJa-тинин, пул едэнчлари мэблэ-гинин, лагветма шэртларинин MyaJJan олундугу баглашма АзэрбаЗчаи Республикасынын Мудафиа НазирлиЗи ила Азэр-ба1чан Республикасынын вэ башга девлэтлэрин вэтэндаш-лары арасында багланьвр». 15-чи маддэнин учукчу hHccacH: < Ьэрбн гуллугчуларын му-ajjaH едилмиш хидмэт вах-тындан эввал бурахылмасы-на ашагыдакы Иалларда ича-зэ верилир: — саЬЬэтинэ кара; - — аиле BasHjjaTKHa каре; -t штатларын ихтисары- яа кара; — хидматэ уЗгунсузлугу-на кара; * — мэЬкэмэнин Ьекмуна эсасэн; — ез арзусу ила. али тад-рис муассисэлариинн мэ’зун-лары иса забит вазифэсинда 5 ил хидмэт етдикдэн сон-ре». 4Мадда 16. Ьэрбн хидмэ-тия муддэтлэря Ьэрбн хидмэтин муддэтлэ-ри ашагыдакы кнми MyajjaH едилир: — забит heJ’эти учун—баглашма да муаЛан еднлан муд-дэтда; — чагырышла ва кенуллу суротдэ муддэтли Марби хидмэт еден сырави ва сержант heJ’эти учуй 18 aj, баглашма узрэ сержант heJ’эти учуй иса бир rajA& олараг сонра муддэти узадылмагла 2 ил; — топланыш Ьазырлыгы кечэн шахслар-у*гун — их-тисаслашмадан асылы'олараг бир aJflaH уч а!адэк». 19-чу Madeja ашагыдакы мэзмуида учунчу hueca эла-ва едилмишдир: чМустасна Ьалларда эска-ри рутбэларин вахтындая эввал ва нввбэдэнканар верил-мэси мумкундур». 21-чи маддэнин биринчи hHccacHHAe: - — икинчи абзас чыхарыл-сыи; • — учунчу абзасда чСилаЬ-лы Гуввалэринин команданы-ны» сезлари 4СилаЬлы Гув-вэлэри Баш ПараркаЬынын рэиснни» сезлари ила эваз едилсин, чбирлашмэ» сезун-дэн сонра 4(тумвн, TyraJ)» сезлари алава едилсин; — бешинчи абзасда чСи-лаЬлы Гуввалэринин коман-даны» сезлари чСилаЬлы Гуввэлэри Баш ГараркаЬы-нык ранен» сезлари ила эваз едилсин. 4Мадда 25. Ьарбн гуллуг-чуларыя, фаЬла вэ гуллугчуларын пуд еданчлэрн - Ьэрбн гуллугчуларын пул еданчлэринн Азэрба1чан Республикасынын Назирлэр Ка-бинети, фаЬла вэ гуллугчуларын пул еданчлэринн иса онларын иш стажыны назэра алмагла Азэрба|чан Республикасынын мудафиа назири Ta’jHH едир». . Ганун имзаландыгы андан ryBBdja минмншдир. A9JИРМАНСЫЗ, ДЭМИРЧИСИЗ НЭ КЭНД? Чулфа (мухбирнмиздэи). Халгымызын Ьунар тимсалы Элинча галасынын гэнше-риндэ, уча дагларын этэ-jHHAa Ханага кэндинин ев-ладлары дадэ-баба адэтла-рини бу кун да jaшaдыpлap. Кэндин агсаггалы Барат баба чохдан унудулмуш су д a j ирманыны бэрпа еДиб. Элинча najHHbiH мунасиб бир JepHHAa бабаларын учалтдыгы, инди иса секулуб дагылмыш дв]ирманын бу-неврэси тэзадэн го}улуб. Кэнд чаванлары бу xejnp: xah ишэ Ьэвэслэ киришиб-лэр. Инди дэ]ирманда сон та- мамлама ишлэри керулур CyJyH hapaKaTa катирди1и парлар, дэ1ирман дашлары саЬмана салыныб. ПэдИм да 1ирман Новруз ба1рамьгнда ишэ душэчэк. • Кэнддэ кеЬнэ дэмирчнха-нанын бэрпа едилмэси да нэзэрдэ тутулмушдур. A39PBAJ4ÁH РЕСПУБЛИКАСЫ ПРОКУРОРЛУРУНДА Азарба>чан Республика, сынын прокурорлуг орган-лары Гарабагын даглыг Ьис-сосинда ве * Ермениотанла ЬамсэрЬед paJoHxapAa сои Ьадисаларле, ерманиларин Азэрба1чан аразискни ала кёчнрмек учуй    тачав узу кучлавдирмаси ила влагвдар чина]эт ишлэри галдырмьнп. лар. Бу ишларин тэЬгиги Шпрокурорлугун эн тэч. i ва ихтясаслы шпчи. лэриндаи ябарэт нстянтаг, груплары 1арадылмы11щыр. Мэсалан, Хочалы Ьадлса-ларинин сабаЬысы куну, февральж 27-да ермэни hap. би бирлэшмэлэриннн Хочалы шэЬэрини тутаркан терэт. диклари MHHaJaTKap Ьаракэт. лар Ьаггында чнна!эт ниш галоьгрылмыш ве таЬгнг едил-мэкдэдир. Онларын бу sail. “ШИ Ьэракэтлэри бутун дуц[а H4TWManJJaTHHH газеблен-днрюиддир. Ьалак олмуш ва нткнн душмуш адамларын са>ы дагиглащдирилир. Он. ларьш cajH ]узларледир. Фачианн ез кеоу ила карай ва онун шаЬидн олан адам. лар — Ьазырда Бакы шаЬе-рннин, Агчабади, Барда ва башга paJOHAapHH госпнтал. ла рында вэ хэстаханала-рында j&Tau 1аралылар истинтагын кедишннда му. aJjaH олунур ва . динднрн. лир. Терадшишш чина)ат амалларинин реал манзареси експергглэрнн ва мутахассис-лэрин шширакы ила бэрпа олунур. Хаякандндэ jepu лешдирнлмяш 366-чы ала. Juh Ьарбн гудлугчуларынын бу    нштиракы факты хусуси дютэтлэ таЬ. nv едилир. Яшин нстинтагы просесицдэ дуя Ja кутлевя HRtbopMacHja васиталарню» тагдим ечдаоя субутлврдан да ястяфада олунур. Дашалты кацдинда баш вермяш Ьадясалар барасин-да чина]эт ишннин таЬгиги да да вам едир. Орада он. ларча адам Ьалак олмуш. кткин душмуш ва Japa. л&нмышдыр. EJhh заманда. бу 8MaAHjJatbtH муваффаг^-jaTciyiaHja уграмасы шараи. ти тэдгиг олунур. Эм али J-jamjH пазырлаимасы вэ ке-чнрклмэси учун iMac'ynHj. jor дашъОаи вэзифали шахе-дерня сн|аЬысы дагяглаш. днрнлмишднр. онларын вэ дарочада кунаЬкар олдугу муэ^лэшдирилир Бу яш Ьарбн прокурордуг органлары яла гаршылыглы фааляЛат шэраитквдэ керулур. Лакин иши чэткн. лашщиран о дур кя, Ьарбн поокурорлуг органларыны Впублнканын 1УРНСДЯКСН. ина габул етмак Ьаггыв-да республика прокурорлу. Ягаяунверстчнлик та. оу пОдасыида Азар. ба^чаи Аля Советина му. рачиэт етмасияэ 6axMaJapar, масала ииди]едак ганукве-ричилик Jony ила Ьалл едил. мамнщдвр. ТУРКЛЭР ДЭЬШЭТЭ КЭЛИБ Мартын 11-де бир Ьафта1а кын typKHjí 1ахын АзарбаJ чаяда “ YK Мжллат нисан Ьугугдары хомнсся)асынын уэвлэрн — ШаЬян Илнсо1 («Аяа Ваган» ПАРТИДАСЫ), МеЬмет Оз. кан («Дотру Дол» Партн1а. сы), МаЬмуд ОрЬан (Соснал. Демократ халгчы Партн]а-сы), Окхеш Шанднллэр (Мнлли Эмак Партя|асы) ва Ьасэн Мазарчы (Мнлли Саламат ПарпЦасы) республика Аля Советники бина-сында Ааэрба|чая ва ду^а мэтбуаты яума1ацдаларн учун матбуат вонфраясы хечнрмишлэр. Ашагыда он-# ларын чыхышдарыядан ба’. зя Ьнссэлэрн дарч еджрше. ' ШаЬнн ИЛИСОД: — Комнсс^амыз инсан-ларын Jaшaмaг Ьаггыны гору маг мэрамы ила фэаля]-}эт кестарир ва Азэрба]. чана дерд илдан артыг да-вам едан ермани тэчавузу-«ун, хусусила Хочалы фа-ЧК8СИНИН гаялы иэтичалэри ила Jaxындaн таныш ол-маг учу« TYpкиJв БвДук Миллэт Мэчлисинин тап. шырыгы ила кэлмншик. Гарабаг белкэсиндэ, хусу. сила Агдамда кардуклари. миз. Хочалы фачиэси, ган-лы чш^этлэр Ьаггында, мэчлисимизэ кениш мэ’лу-мат вepэчэJик. Элдэ етди->имиз сэнэдлэрин — фото. видеоматериалларын кемэ]и ила бу Ьадисэлар Ьагда Ьэ. гигэти ДYнjaja JaJaчaгыг. Га-тиллэри терэдэнлэрин дун-Ja ичтимaиJjaти гаршысьшда чаваб вермэсини тэлаб еда. Ьасэн МЭЗАРЧЫ: — Гарабагда саваш )ох, retJ»JaM вар. Агдамда ша-Ьид олдуг ки, шаЬар узаг. манзилли силаЬлардан arraime тутулур. Д^нДа девлэт-лэри вэ Русина иса билди-рвр ки, чБиз ерманилара си. лаЬ вермирик». Бас бу силаЬ Гарабага Ьарадан кэлнр? Ер-манилэр модерн силаЬлармы истеЬсал едирлэр?!. Дузларчэ шаЬидлэ ceh-бат етдик. Ьамы билдирди ки, Хочалыны енчэ рус танк-лары чевирмиш, сонра ер. манилар гэтли)ам терэт-мяшлэр. Агдам мэочидиидэ оларкэн Хочалы дан кати. 5илмиш 247 MejHT кердук. унлар Aejymny^ap Jox, гочалар, гадьшлар, кунаЬ-сыз керпалэр, вэЬшиликла гэтлэ )етирилмиш динч а зари ту рк лари иди лар. Иш Хочалы ила бятмир. cojru-рымы бу кун да давам едчр. Бу, тарихда эн дэЬшэтли гыргындыр. Дун Je иса бу Ьапгэти ешитмэк ист эмир. АллаЬын дэннз балыгларынын муда. фиэси учун да алам ajara галхыр. Гарабагда бир ер-манн ел эн да гаэетлэр агыз. агыза вернр, амма Гарабагда бир мнллетнн со)гырымы кеднр, AYHja гымылданмыр. Ba3HjJaTH кизлэтмак мум-кун де)ил. Виз буну бела бу. рахасы flejHaHK. AyHja мэт. буатынын Азарба^анда ол. масы лазымкэн онларын нума>аидал0ри Óypaja кал-мир. Бу 4HHaJaTH чэзасыз бурахмаг олмаз1... Оккеш ШЭНДИЛЛЭР: — AyHja бизим KepAYJy-муз Ьагигэтлари кермэли. дир. Башар тарихинин Ьеч бир савашында бела ваЬши. ликлар терэдилмэ>иб. Биз турклари ермэипларин гаг. линда паглы-Ьагсыз чох ку-наЬландырыблар. ToJ инди калиб Гарабагы керсунлар ва анласынлар ки, гэтли)ам flyjrycyna гапылан турклар jox, ерманилардир. Турки J ада    йшларимнзи raj да Ja сал андан сонра ко. миос^амызын 21 узву дум. Ja елкэларина сафэр едэчак. Бурадакы Ьэгигатлари Ьамы. Ja чатдыричаг, азэри турк-ларинин инсан Ьутугларынын мудафиэсини бутун бе]налхалг тэшкилатлардан талэб еда-чэ)ик. A3ap6aj4aHAa инсан Ьугуглары танкларын алтын, да аз или р. Буна дун]а бика. на галмамалыдыр. Экар бе. ла олачагса, Азэрба]чанда-кы Ьадисалэра се)рчн олан девлэтлэрин бунда« сонра инсан Ьугугларындан даныш-маса Ьаггь! )охдур. МаЬмуд ОРЬАН: — Бир каич гызын да. нышдыглары бизи даЬшата кэтирди. Киров кетурулмуш аэари турклэринин гэбир. истанлыгда нечэ вэЬшнлик. ла гэтлэ ]етирнлмэсини гыз кезлэри ила кермушду. Бу вэЬшилн]кн бэрабари ола билэрми?! Ики зэнчи киро-вуна 200, икя систерн бензина 20 азари дэ]иширлэр. Бунлар дон вурмуш, чохла. рынын aJaraapH гангрена олмуш, мин эзаб-эзиМэт кер. муш азарилэрдир. Бир азар-ба>чанлы а на ja соДдаихла-рыны гуртармаг учун кер-пэснни ез эли ила догматы амр етмишлэр. Ана ваЬши. лэрин HCTaJwa эмэл eTMaJa мэчбур олмушдур. 11 Janunrf у шаг cojyrAaH донуб ел. мушдур. Бу со)гырымы де-JHAMH/I Ермашьларин те- ратдаЦи бу вэЬшиликлари даиышмага бир ннсан кими маням днлям кал мир... Экар AYHja девлатларн бу гыртына JapAMM етмир. сэ, занчиняи, в>етнамлы террорчунун, гулагында сыр-га олан ачяаби 4HHajaTKap. ларын Гарабагда * на нши вар? Бутун бунлары AYHjaJa биз JajMaabijbir. AyHja девлэтлэрннин бэ’-зи мэтбуат органлары буну саваш cajbip. Бас Хочалыда бир coJrapbiMH joxca. Ьума. нист * бeJнэлxaлг тэшкилат олан чГызыл Хач» на учун opa кире билмамишдир?! Бутун * AYHja ермэнилардэн |6Кнун Ьесабыны сормалы. дыр. Биз бутун гуввамизлэ буна чалышачагыг. Экар AYHja бу чина)этэ кез JyMa* чагса, лап ела БМТ.нин да но ма’насы вар?.. Матбуат яума]андалэрв TypiMja мжллат вэкидлэри-на бела бяр суал вердялэр: «Typnjexa чохпартж}алылыг парламент мачляслэрнядэ, чоняЛэтда rapmbiAypMaja, нарчалаяма1а сэбэб олурму?» Су ала гысача чаваб верна-мяшдяр: «Фжкжр а1рылыгы бмр чмдлат нчэрнеяндэ гар nmxypMaJa адармамалыдыр. Мядля мэнафе мэсэлэларвядэ napmja маясубнЛэтя бяр ка жара го|улур, ¿алныз хал. гая мэяафе1я устуя туту. XJBh». Орная о ласы сездур! • • * Матбуат • конфрансыида Турхн]эяня елкэмнздэкн са-фяря Алтая Карамаяоглу да кштирак етмяшдяр. Илгар РУСТЭМОВ, чХалг газетя»янн мухбяря. ГАЧГЫНЛАР ЧОХАЛЫР, ГАЯЫЛАР Республиканын дикар ра-}онларында олдугу кими, Шэкидэ да ез догма торпа. г ын дан дидэркин душмуш хочалылар га>гы ила эЬатэ олунублар. Бу кунэдэк Jy. за гэдэр аила Шэкинин канд. ларичдэ )ерлашдирилмнш-дир. Гарабага JapnuMbm миг- 1асы да кетдикча кенишлэ-нир. Шэки ичра hakhmhJja-ти башчысынын сосиал-иг-тисадииат масэлэлэри узрэ муавини Тачэддин Ибрапим-хэлилов сеЬбэт заманы бил. дирди ки, >алныз сон aj Ja. рымда Гарабага 200 мин манат л ыгдан чох арзаг ва пал. ралтар, 400 мин маната га- дар нагд пул кендэрил. мишдир. Бундан башга Je. ралылар учун 31 литр гаи ]ола салынмышдыд. Тутун ферме HTacHja заводу, эт-суд комбинаты. Шакн ипек шнркатя, шаЬар тичарати вэ JejKHTH комбинатынын коллективлэри Гарабага japAHMAa    хусусила фэаллыг местарирлэр. Хочалы гач-гынларынын )ерлэшдирил мэсинда    вэ 1ардымын тэш. килиндэ    Aaap6aj4aH Халг ЧэбЬэси    Шэки ше’бэси ja. хындан иштирак едир. Пяря МЭММЭДОВ, 4Халг гээетя»вш мухбяряА стара ]енипикл9ри ,ЕЛ тон. ХИДМЭТкестэрир Пенсар кан дин да 4 Ел тон» кичнк муэссисэся фаали)]э-та башламышдыр. Ону Лени Бакы нефча^ырма заводу Japaтмышдыp. Завод пландан элавэ истеЬсал ет. дн)н jaнaчaг маггериалла. <ры Ьесабына эЬал^э пул. лу хидмэт кестарир. Му-ассисанин директору А. Маммадов де)ир: — Биз аятомашынларла cэJahэтэ чыханлары )аначаг-ла та’мин еТмэклэ ]анашы, онлара Ьар чур мадани-техкики хидмэт кестэрмэк фякриндэ]ик. Кичик муас-сисэнин бензиндоддурма мантагаси, ]агда)«шмэ, ав. томашынларын та’мири, ¿у-|уб-тамизлам8 сехлари, Ьис-сал ар сатан магазасы, ¿е. макханасы, 10 немралик нем. пинги, да)аначагы, |ардым-чы биналары олачагдыр. Муоссисэнин тикинтиси учун Ьэлэлик 148 мин манат вэсант а]рылмышдыр. чСАВАЛАН» ТИЧАРЭТ БИРЛИЛИ PaJoндa даЬа бир тичарэт об]екти унван тапмышдыр Бу, тэсэрруфаггЬесаблы 4Са-валан» тичарэт муассисэси. дир. Республика Тичарэт Назирл^инэ табе атан )ени бирлнк аЬалинин хаж ис-теЬлакы малларына тэлаба-тыны даЬа долгун едамэк • мэгсэдилэ ]арадылмышдыр. ЧИН МУТЭХЭССИСЛЭРИНИН КОМЭ1И Чин Халг Республикасы нын мутэхэссислэри Астара ра]онукда чэлтнкчил^и кн. кишаф eтдиpмвJи еЬдэлари-на кетурмушлэр. Бу магсад. л а бир груп чин ли мутэ хаос не ра)онда , олмуш, та-сэрруфагтлары казмиш, чэл-тик акининэ ]ар^пы саЬэ-лари мYэJJэнлaшдиpмишднp Белэликлэ, paJoндa чэлтик-чилик бэрпа олуначаг, ги]. мэтли арзаг бкткисинин бе-чэрилмэсинэ диггет xeJли артачагдыр. ФАБРИКДЭ ДЕНИ СЕХ 2 нвмрэлн чaJ фабрики кэлкрлэ lШIЛэJиp. Муэсси-санин колле ктивя Jaшыл чaj ]арпагы е’малында му-тарэгги тexиoлoкиJaдaн «с-тифадэ едир. Бурада ¿еИи сех — чaj чэкиб-букмэ сехи ист не мара    Ьазырланыр. Фабрикин директору В. Сафаров билдирир ки, 100 мин манат дэJэpиндэ М 1.АРЖ    марка л ы    агрегат алынмышдыр. Агрегат бир невбэ арзиндэ 7 тон гуру чaJ чэкиб-букэчэкдир. Бу илдан е’тнбарен 4Ас-тара ча]ы» етикети ила чакиси 250, 300, 500 вэ 1000 грамдан ибарэт ча) гуту лары бурахылачагдыр. МэЬсулун мугавилэ эсасында, сэрбэст усулла сатылмасы раЗонун мavлиJjв    вэзнJJэтинин ¿ах- шылашмасына кемэк едэ-чэкдир.    Белэликлэ    муба- дилэ ]олу ила арзаг мэЬ. суллары    кэтирмак    кмканы japaнaчaгдыp. Т. ЭЛИДЕВ, <Халг гэзетя»нжн мухбяря. АСТАРА. СиуасИ сеЬбэтИСЛАМЫН ТОРП АГА ВЭ ОНДАН ИСТИФАДЭ Ьазырда республякамыз-да кэнд тэсарруфаты ис. теЬсалынын сэмарэлЕ^ини« Jyкcaлдилмэcини, арзаг 6eh-ранынын арадан галдырыл-масьты Ьаглы олараг тор-паг ислаЬаты ила элагэлан. дирирлэр. A3ap6aj4aH Pee. публикасыньга Торпаг ма-чэллэСкнин е’лан едилмэси торпаг вэ ондан истифадэ-Ja аид бир чох мубаЬясали масэлэлэри а]дынлашдырыр. Мэ’лумдур ки, A3ap6aJ-чан Республикасы эн -аз торпагы олан республика, лардан биридир. " Бурада адамбашына * вур-тут 0,21 Ьектара )ахыи акян саЬэси душур вэ тэоссуф ки, бу кестэричинин езу да кет. дикчэ азалыр. Башлыча сэбэб аЬалинин артмесыдыр. 1959-чу ила нисбэтан эЬали тэгрибэн ики дэфэ арт. мыш, адамбашына экин са. Ьаси уч дэфэдан чох азал. мышдыр. Буна керэ да биз-дэ торпагдан сэмэрэли ис-тифадэ вэ кэнд тасэрруфа. ты истеЬсалынын тэш кили мэсэлэлэри хусусй эЬамииэт кэсб едир. Онларьш Ьэлли учун мухтэлиф усуллар тэклиф олунур. Ьамин усуллар бутун\ палларда торпаг у зэ риндэ My^KHjJaT, мун. битлик, суварма, «чаре вэ стун татбиг едилмэси шэрт-лэри. эмак Ьаггы вэ верки си|асэти, кэндлилэр учун торпаг aJbipM&r механнэяи, сэмэрэли истифадэ едилмэ]эн торпаг ларын кэнд тэсарруфаты деврниэсинэ чалб олунмасы вэ н. а. ила баглы. Дыр. Чох 6ejyK соснал ahaMHj-JaTH олан бу мураккаб ишдэ Johk ташки лати-игтисадц техники вэ Ьугуги тадбирлэ- Еин бутев бир комплексинн ajaTa кечирмэк лазым ка-лачэкдир. Ьар рекионун ху. суси JJaT ларин дан, торпаг ептнЗатларындан ва торпаг-ларын муябяг^яцдан, су. варма вэ мелиорас^аяыи характернидэн; демографий вазяЛэтдэн Ве я. а. асылы олараг эн мэгбул вариаитлар ахтарылыб тапылмалыдыр. Кечмяш вахтларда, barra басит эмак алэтлэркнкн тэт. биг едилдр]« вэ эн адн аг. ротехняканын    олмадыгы , шараитда бела, Азэрба^ан эЬалиси арзагдая гытлыг чэкмамишдир.    Кэндлилэр учуз баша кален JyKcaK ке|фиЦотлн биткнчилик вэ Ье>вандарлыг мэЬсуллары- -ны KMKpajarr мнгдарда истеЬсал едир, езларинин та. лабатыны едэмэклэ Ja«amH, рекионун    Ьудудларындан кэнарда да маЬсул а па рыб сатырдылар.    в Мэ’лум сабэблар узундэн бу кун биз кенд тэсарруфаты истеЬсалы саЬэсицдэ эерлэ-рин сынагьшдан чыхмыш кезэл мнлли дн’аналарнмизй итирмишик. Инди бу эн’, анэлэре таза кезлэ бахмага, онларын    мэзи^этлэриии o6JeKTH8 ги^меглэкдирмэ)«. лазыми фа]да вера билэчэк сэмэрэли тохуму тапмага ehTHja4 вардыр. Je нилн к чохдан унудулмуш кеЬнэликдир, де)нбЛ9р. Виза ела кэлнр ки, бу ба-хымдан ислам нгтясаднЛа. тыяда торпаг мул кнJ Janere вэ мунасибэтлэринэ нечэ 1анашылдыгыны билмэк ма. рагсыз олмаз. Кэнд тэсарруфатьшын 1уксалдилмэси Ьазырда, демак олар, бутун мусэлман елкэлэришш rajfbicb^pdp (езу да тэкчэ онларьш Jox). Сабаб кэнд тэсарруфатьшын сатлыг мэЬсулунун муаЦен гэдэр азалмасы ва арзаг идхалынын артмесыдыр. Буна каре датэсадуфи де)илдир ки, ислам игтисади муна-енбэтлари чарчивэсиндэ ас. рар ислаЬат кечирилмэси проблемлэри мусэлман ила. ЬиЛатчыларыны, девлат ха. днмлэрини вэ игтисадчылвры-ны кетдикча даЬа чох ду-шундурур. Мусэлман елкэларийин игтисади haJaTb»bm ая му. Ьум саЬэсн са}ылан кэнд тэсарруфаты Ьаггында шариат ганунлары MahHjJarsa сырф днни проблем де]ялдир. Бурада шариат бир чох сырф тасарруфат мэсалэлари кими, маяшат проблемлоря-ия да ислам эсасында тэн-знмла)нр. Днни Ьугугла иг-тисадн Ьутугун ваЬдатинни бу чэЬатнядэн Ьэм диед by. гугун бнрмнчилиЖни тас. диг етмак Ьэм да исламы модернлашднрмэк, ону му-аенр цевгелардэн тэфеир етмак учун истифадэ олунур. Шариат ганунлары бир тэрэфдан, торпаг узэриндэ феодал хусуси мулкн)]атиян меЬкамландирир, дикар та. рэфдан, хусуси MyAKHjJoniH ташэккулунун баша чатма. дыгыны, торпаг уэаринда девлэтин али мулкиЛэтинин сахландыгыны экс етдирир. Шариэтдэ классик мэ’-нада торпаг хусуси мулки>-Jar чили)« Ьаггында муддэа-лар олмамасы муасир мусэлман идеологларына бир та. рэфдан, торпагьш милли-лэщдйрилмэсянин Ьугугили. Jhhh, дикар тарафдэн иса торпаг уэаринда хусуси мул-KHjjaTHHH сахлаяылмасЪшы Ислама истинад едарак эсас. ландырмаг имканы верир. Илапи))атчылар торпаг бутун мусалмаилара мэхсус. дур дедикдэ ислам ын 4 Jep вэ xej аллаЬындыр» шуарына архаланырлар. Онлар бил-дирирлар ки, Jep 6«napHj-J8T учун вега« кими Japa-дылмыш ва онун тэбии еЬ-ти)атлары инсаньн ва hej. ваяларын Jama масы учун таразлашдырылмьвпдыр. Тара злашдырылмыш тэбии eh-тиЗатлар инсан учун jama.* ]ыш васяталэридир. лакин бунлары о ез ca’J« «ла ала катирмэлидир. Экар инсан ca’J кестармирса вэ ja нчтн-маи шараит узундан ca’J кестэра билмирса, онун ja. ша]ыш васиталари дэ олмур. Торпаг бутун мусалмаилара мэхсусдур фикриний элеЗЬ. дарлары хусуси мулюШэтнн тохунулмазлыгы ва мугад-десля]и Ьаггында шариат «Чанунларына истинад едир. лар. Муасир марЬалада бу икя 49paJaH арасында муба-риза мусэлман Шэргинин шпсипшф етмэкда олаи елка, лэриндэ хусусила кэскяя шэяял алыр. Шаргда ewfflHwnijHH ич. тямаи характер« торпаглары гати шакилдэ ва Ьамишалик мулки»этв чевярмак имка-ньгаы арадан гаддырьгр. Бу. на каре да исламда бир сыра ела муддаалар вацдыр ки, ислам ндеологлеры он. лары торпаг уэаринда ичти. май мулки]^эт Ьугугу кими |озурлар. Масалэн, 40тлаг-лар, булаглар, од ва дуз хусуси MYЛIшJjвт ола бил. мэз, бунлар haмыJa мэхсусдур» де]эИ Ьадис торпаг уза-риада коллектив мул^]атин тэсдиги кими изаЬ едилир. Аграр ислаЬатлар Золу ила торпагын коллектив мул. киЦэтэ верилмэсинэ тэраф-дар олан лар исламын «Ал. лап али мулкиЗ^атчидир» тезисини торпагларын мил-лилашдирилмасицр, >ахуд Ьеч олмаса муаЗЗэн дарачадэ Зенвден белущдурулмасинэ давня вердиЗи нчаза кими Зозурлар. Онлар девлатии аграр ислаЬатлар кечирмэк Ь\тугуну буиукла эсаслан. дырырлар ки, рэваЗата к ера ПеЗгамбар демкшдир: чКи. мин артыг торпагы варса За езУ бечармэли, За да дин гардашларындан бирина ба-гышламалыдыр». Бэ’зилэри иса аграр ислаЬатлар дедин, да торпаг саЬэлэринин максимум Ьэддинин му^Зэнлаш. диршшасини вэ За торпагын девлат мулкиЗЗатянэ верея, мэсяни нэзардэ тутурлар. Аграр ислаЬатлар кечи-рилмэсинда санаЗечиларин умуман марагы вардыр. Кэнд тэсарруфаты тэрэфин-дэн та’мин олунан, Зухсак дарачадэ инкжпаф етмиш хамнал базасы, елэчэ да кениш дахили базар олма-дан саиа]е истеЬсалы сур*, этлэ ни кишаф еда билмаз. Тэдавул саЬасяндэ (кхрач ва ндхал, Ьабелэ дахили ба. зарда еЬтикар) фэадаЗЗэт кестараи при тачярлэр иса мулиадар торпаг саЬиблиЗи-нин сахланмасы «партилэ мулкадарларьж тадричэн саЬибкарлара чеврилмвеинэ тэрэфдар дырлар. Онлар СуннэЗе асасланараг бия. дирирлэр ки. ПеЗгэыбврнн да онун ил к хэдэфлэрикин ЬаЗатында девлэтин вазы-ми эваз вермэдаи. эоракы. лыгла торйаглар тутмасыяа дайр мясаллар Зохдур. Бил. дарвлир кн, феодал торпаг сапибляЗянян тамамилэ лагв едилмаеннда башлыча олараг торпагда билаваситэ чалышанларын марагы вар» ?арихдэн ма’лумдур ки. м\"нбитли)и ве чографи таранти бахымындан бир. бириндэн чох фэрглн олаи мухтэлиф торпаглардан иба. . рат кениш бир арази араб, истилалары натичэсиндэ араб ларин ЬакимиЗЗэти алтына душмушдур. Суварма, ичарэ, верки вэ и. а. ила баглы мунасибэтлэри тен-зимлэмак учун торпагларын катетер^ ал арыны муэ^эн етмак лазым иди. МэЬэммад «пеЗгэмбэрин саглыгында ва онун вэфатьиадаи сонра 632-чи илдан 661-чи иладэк Ьа. ипиЗЗэтдэ олмуш рашиди халифелорин вахтында тор-паглар дерд    кате гори )а)а белунурду. Бнриячж категоряЗаЗа му. сэлманларын экин учун Зара рлы Ьала салдыглары тор. паглар аид едилмишдир. О торпаг лар ки, саЬиблэри онлары эллэрнидэ сахламаг учун ислам динини габул едиблер, якяячя категорж-За саЗылмышдыр. УЧуячу ва. тегормза торпаг лар 4 кафир-лардан» деЗушлардэ эабт едилмкш торпаглардыр. Бу торпаглар онлары зэбт едан. лар арасында генямат кдаси белунмалядяр. Ба'зи ислам гануншуяаслары (фэгиЬлар) бу торпаглары вагф торпаг. лары, Зэ'ни ичмаЗа, давлагэ ва За хусуси шохсэ мэхсус олуб саЬиби тэрефивдэн дани еЫи)ачлар во За хеЗриЗ-]э еЬтиЗачлары учун верял. миш торпаг лар Ьесаб едир-лар. Башгалары иса бил. дирирлэр ки, бу торпаглары вэгфэ дахил еднб-ет. мэмак, белушдурубЛелуш-дурмэмак мэсэлесини ямам езу Ьалл еда билар. МаЬсу-лун бир Ьиссеси шэклиндэ. ¿худ сабит дарачаларлэ (За маЬсул. За да пул ила) харач альтам торпаг лар. дердужчу категормЗлЗа аиддир. Бу торпаглар яки явва а|рм-лыр: бирянчисн, саЬмбларв атыб кетди]ивэ • кера муевл-маяларын влииа да-Зушсуз кечэн торпаглардыр. мкяя. чиси, о торпаглардыр кя. саЬиблэри мусэлмаялар яла мугавилэ баглаЗараг, харач вермаЗи еЬдаларииэ кетур- муш ва мэскэилэринда гал-мышлар. Бу . торпаглардан истифадэ едилмэсина верила« гиЗмэтлэр категориЗалар-дан асылы олараг мухтэлиф ва мурэикэбдир. Торпагларын категориЗа. ларындаи данышаркэн, араб истилалары вэ башга мупа-рибэлар заманы галаб му-сел ман ларын ез араларында белушдурдуклерн элу тор. паглар деЗилан торпаглары да хатырламаг лазымдыр. Чохдан бечэрнлмамиш ва Ьеч кимкн MYAKHjjam олмамыш торпаглар, Ьабелэ кечмишда бечарилшш!, лакин сонралар Зарарсыз Ьала душмуш барсыз торпаглар 4влу торпаглар» саЗылыр. ды. МэЬэммад пеЗгамбора ис-тинадан ’ биддирнлир кя. челу торпаг» ямамын яча. эоси яла ону Зарарлы Ьала салачаг шохсэ мэхсусдур. Ким имамдан нчаза алма. дан челу торпагы» Зарарлы Ьала саларса, бу торпаг онун «eJiuiAHp.' имамын о торпагы керн ал мага, онун бара, сниде истадкЗЬ кими Ьаре-кэт eTMaJa: ону mapajo вер. Maja ва и. а. ихтиЗары дари Дью. BejyK челу торпаг» caha-лэринн ала кечирмаЗа исла. миЗЗатн    еркан чагыцда хусусила кучлу ме]л кес-тарялкрди вэ буна Ьлмыдан девал МэЬэммад пеЗгэмбарин эсЬабэлэри чан атырдилар. Бу Ьагда мусэлман таре, ч я лари    мэ’лумат вер^лар, Мэшпур алим ЭбулЬасэн ал. Мавэрди (1058-чн илдэ вэфат етмишдир) Зазыр: «АллаЬын Е:улу вэ’д етмишди кн. эн. кинин елу торпагыцдая ЗубеЗр ибн Эввала ■ атынын Зоруланадек чапа билэчэЗи гадэр торпаг багышласын. ЗубеЗр атыяы сэ]иртмищ. сонра иса торпаг сапэсжш бир гадэр артырмаг арзусу яла гырманчыны атын ба-шы устундэи ярэля атмыш. ды- АллаЬын рэсулу демшп. ди: «Она гырманчыньш душ-дуЗу ¿рэ гадэр торпаг аЗырыб ^Гэ’^м олдугу «ими. араб елкрлэриндэ суварма учуй Зарарлы торпаглар соя да» рачэ аэдыр. Буну ила элагэ-дар олараг. шариат Ьар Ьан-сы собеблэрэ кара ез тор-пагларыны су варма Jan вэ бечармаЗон, еЗни заманда, онлары Ьеч кима вермэЗэн мулкиЗЗатчилари пислаЗир. Хусуси мулкиЗЗатин тохунул-маалыгы чох вахт она кати ряб чыхарьвды. ки. бечэ-рилмэк учун Зарарлы олан кеняш торпаг саЬалэриии саЬиблэри бечэра бкдма. днкларина ва башгаларына вермэдиклэрияэ керэ бу торпаглар челу торпаглара» чеврнлирди. Мусэлман девлат ларни ни тарихиндэ ела Ьаллар олмушдур кн, му-селман Ьугугу формат чаЬэтдан ичаза вермаса да, Ьекмдарлар бу чур торпаг саЬалорнни эоракылыгла саЬибларинин алиндэн ал-мышлар. Орта эерлэрин мусэлман тарихчисн Jahja ибн Адам (818-чи илдэ вэфат етмишдир) Зазыр: чЕлэ кя Омар халифа одду. Билала (Мэпэммад пеЗгэмбарин acha-бэсикэ) деди: 4EJ Билал, сон АллаЬын расулувдан ха. Ьиш етмишдин ки, сана узун вэ енли бнр торпаг золагы версии. О. Ьамин торпаг эо-лагыны сана багышлады, чуики АллаЬын рэсулу Ьеч кимян хаЬшшшн Зера сал. мырды, санки иса элицдэ олан торпагы акнб бечарма)э кучу« чатмыр». Билал чаваб верди:    чБали, елэдир кк, вар». Омар деди: чБах кар кучун naja чатыр. наЗа чат. мыр; кучун чатмаЗаяы бяэе вер кя. мусалмаилара пари-)аг». Билал чаваб верди: «АллеЬа «яд ичирам ки, мэн буну етмаЗачэЗам, торпагы мэна АллаЬын рэсулу ба. гышламышдыр». Омар чаваб вердя: ч Алл aha аид ичирам кя. сан буну Ьенмэн еда. ч экс эн». Буну дезвб Омар Бялалыя бечэра бшшадиЗи торпагы алиндэн алды ва мусалмаилара паЗледы». Ь|усалмаи Ьугугшунаслы-гында торпаг Ьугугу Ьамя. ша и кили характер дадпы-мышдыр. Бнр тарафдэн. торпаг саЬэся мулкнЗЗэт ними тохунулмаздьгр, дикар торофда^ торпаг саЬиблэри суварма мосадасвжда бщ> бириндэн асылы ола бнлэр-лар. Бурада мулкиБэтчилэ- !ин мэнафелэри тоггушур. (эсэлэн, бир мулкиЗЗатчи ез торпаг саЬэсина су кэтир мак учун дикар мулки))зт-чинин саЬэсиндэн арх кечирмэк    истэдикдэ, икинчи мулки)]этчннин буна майе олма га HXTMjapu Зохдур. Мане оларса. бу. башгасынын Ьугуг вэ    азадлыгыны тап- даламаг    кими ги)мэтлан- дирилар. Мусэлман ганун-веричилиЗинни бела ики л и характер дашымасы чох вахт торпаг мулкиЛэтчклэ-ринин тогп’шмасына сэбэб олурду.    Башгасынын * чЬу- гуг}^ тапдалаяаг» шэриэт-лэ Jacar едилеэ да. бела Ьал-лвр тез-тез баш верирди. Шарнэтин гаяуну чох вахт она кэтнрнб чыхарьфды ки, торпаг саЬиблэри Ьугуги кэлэклэр ишлэдэрак бир-биринин торпаг саЬэлэринэ ЗиЗэлэнирдилэр. Исламшунаслар чэмэн-лкклэр вэ онлардан мстн-фадэ raj дал ары Ьаггында да Зазырлар. Чэманлик аЗрыча бир шэхеин дэ мулкиЦэти ола билэр. бутун кэндин дэ. Лакин Ьар ики Ьалда ондан истифддэ ичткмаи характер дашь^ыр. Мусзлмая Ьугуг. шунасы    Эбу лусифнн тэсдиг eTAHjHHd керэ, 4нэ гадэр ки, торпаг чэмэнликдио, онун мулкиЗЗатчиси олан да. олмаЗан да бу чэманлик ба-расиндэ е)ни Ьугуга на-лнкднр. Онлар чаманли-Jhh о ту на вэ суЗуна ша-рикдирлэр*. Канар адамлар чэмэнликдэ ез го]унларыны отара билэрлар, су мэндэлэ. рицдэн истифадэ еда билэрлар. Janaxar тадарук еда .билэрлар... Торпаг MyAKHjJaTHHHH башга бир неву ачамэдяр — кол-кос басиыш. батаглыг-лашмыш торпаглардыр. Чэ-мэиликдэн ф эрг ли олараг бу. paja канар адамлар эчэма са-пибиндэн мчазэсиз’калэ бил. мэз. |аначаг тадарук еда билмэзлэр. Лакин эчэма саНэсиндэ балыглы 4aj вэ ja яоЬур варса. Захуд ваЬши hejraflaap вэ чел гушлары гидаланъгрса, бунлар эчэма мулкнЗЗатчисинин деЗялдир ;
RealCheck