Internet Payments

Secure & Reliable

Your data is encrypted and secure with us.
Godaddyseal image
VeraSafe Security Seal

Baku Khalg Gazeti Newspaper Archives

- Page 3

Join us for 7 days to view your results

Enter your details to get started

or Login

What will you discover?

  • 108,666,265 Obituaries
  • 86,129,063 Archives
  • Birth & Marriages
  • Arrests & legal notices
  • And so much more
Issue Date:
Pages Available: 4

Search All United States newspapers

Research your ancestors and family tree, historical events, famous people and so much more!

Browse U.S. Newspaper Archives

googlemap

Select the state you are looking for from the map or the list below

OCR Text

Baku Khalg Gazeti (Newspaper) - December 27, 1991, Baku, Azerbaijan ХАЛ г Г03ЕТИ 47 ÄEKAbP 1W1-« ил. не jss Бу Нагда душунма}9 да]9р ДНА ДИЛИ ОНУ ЬЭР JEPfla БАША ДУШУРЛвРМИ? Лырынчагларда. мэгалэ вэ китабларда Шимали AзэpбaJчaндaкы репресси-Jaлapдaн. хусусэн да 1937-чи ил фачиэлэриндэн чох данышылыр. Амма Чэнуби A3ap6aj4aHAa. элалхусус uiah режими заманында хал-гын башына катирилэн му-сибатлэр Ьеч Jaдa душмур. Ьалбуки МИЛЛИ oJaHbim ус-тунда на гэдар aзэpбajчaнлы огуллар дар арачындан асыл-мыш, зинданларда чурудул-мушдур. Биэим индики Ba3HjaTH* миз о гэдар jaxiubi дeJил. Амма взумузу Чэнуби Азэр-6aj4aHAa JauiajaH гардашла-рымызла MyrajHca едэндэ бир-бирина экс олан мэн-зэра j^aHbip. Ела кетурэк ана дилинин BaaHjJaTHHH. Шимали AзэpбaJчaндa hap кэнддэ ана дилиндэ мэктаб вар. Ушагларымыз ана дилиндэ таЬсил алырлар. Чэнуби Aзэpбajчaндa исэ ана дилиндэ мэктаб, тэЬсил jox-дур, Биздэ орта умумтэЬ-сил мэктаблариндэн элавэ, ана дилиндэ орта ихтисас мэктэблэри — ушаг багчала-ры, керпэ евлари вэ ибти-даи мэктаблэр учун муэл- лим Ьазь1рла]ан техникум- 6 лар, тибб техникумлары. мухтэлиф саЬэли кэнд тэ-сэрруфаты техникумлары вар. Бутун университетлэр вэ институтлар Азэрба]чан дилиндэ таЬсил верир. Али мактэбларин бир гисминдэ рус белмэлэри дэ вар, ора-да oxyJaH тэлэбэлэр Азэр-6aj4aH дилини Ьекмэн бил-мэледир. hap институтда A3ap6aj4aH дили муэллим-лэринин хусуси кафедрасы japaAbWbi6. Онлар A3ap6aj-чан дилинин тэдриси мэсэ-лэлэри ила мэшгул олурлар. Али мактэбларин филоло-KHja факултэлэриндэ Азэр-6aj4aH дилинин мухтэлиф саЬэлэринэ аид кафедра-лар вар. Мэсэлан, М. Э. Ра-сулзадэ адына Бакы Дев-лэт Университетиндэ ана дили ила мэшгул олан бир нечэ кафедра — A3ap6aj4aH дил'1или]и, тypкoлoкиja, A3ap6aj4aH дили вэ онун тэдриси методикасы, уму-ми дилчилик кафедралары фэaлиjJэт костэрир. Бу ка-(Ьедралар муасир A3ap6aj-чан дилинин фонетикасы, лу-гат тэркиби, грамматикасы, нитг MaABHHjjaTH (натиглик с эн эти да дахил олмагла), yc3y6HjjaTbi, ономастикасы, 0):х|)ографиЗасы вэ орфое-mijacbi, диалект вэ шивэ-лэри, умуми турколоки]а вэ умуми дилчилик мэсэ-лэлэри. ДИЛИН тэдриси методикасы во дикэр саЬэлэри илэ машгул олур. О бири университетлэрдэ дэ белэ кафедралар вэ фэнлэр вар. ЛзарбаЗчан Елмлэр Ака-деми}асынын а]рыча бир елми-тэдгигат институтун-да — Нэсими адына Дилчилик Институтунда 108 елми ишчи jaлнbIЗ A3ap6aj4aH дилини тэдгиг етмэклэ мэш-гулдур. hap ил бу дили тэдгиг едан на гэдэр адам алим-лик дарэчэси алыр. Тэкчэ Бакы Дев лат Университе-тинин филoлoкиja факултэ-синдэ 30-дан артыг профессор. jyaa гэдар досент Азарба]чан дили вэ aAa6Hj-jaTbiHAaH даре де]ир. A3ap6aj4aH эдиблэринин эсэрлэри денэ-денэ 6ejyK тиражла нэшр еднлиб. Бун-ларын ]уздэ бири Чэнуби Азэрба]чанда joxдyp. Бал-буки биз онларин учдэ би-риндэн до аз оларыг. Ана дилиндэ мэктаб о демэкдир ки. онун ваЬид Азэрба1чан эдэби дилиндэ jaзылмыш дэрсликлэри олур: эдэбиЛат, pHjasHjjaT, чог-рафи1а, тарих, ана дили вэ с. A3ap6aj4aHbiH Ьэр бир купюсиндэ ejHH эдэби дил-дэ Зазылмыш китаблардан истифадэ едилир. Экэр чэ-нубда да белэ oлcaJды, Тэб-риздэ, Эрдэбилде, Рэштдэ. Хорасанда, бир сезлэ, азэр-ба]чанлы JamaJaH бутун ]ерлэрдэ ваЬид эдэби дил-дэн истифадэ едилэр, Ьамы ejHH эдэби дили мэнимсэ-1эрди. Шимали . Азэрба1чанда ана дилиндэ ]узлэрлэ гэзет вэ журнал чап едилир, Чэнуби Азэрба]чанда «Kejhan» адлы бир гэзет вар. онун да бир сэЬифэси a33p6aj4aH4a. галаны фарсча нэшр олу-нур. «Варлыг» журналынын да Japыcы a3ap6aj4aH4a, Ja-рысы фарсча чыхыр. Бун-лардан башга, «Лол» адлы бир гэзет дэ нэшрэ башла-Jbl6. Биздэ ана дилиндэ радио, тeлeвизиja фэали])эт кестэ-рир. Тэбриздэн Азэрба1чан дилиндэ сэслэнэн 1—2 саатлыг верилиш исэ дэр-¡ада дамла ними бир шejдиp. Бизим ана дилиндэ те-атрымыз вэ киномуз вар. Дили ваЬидлэшдирэн. мэр-кэзлэшдирэн васитэлэр ними, мэтбуатын, радио вэ те-лeвизиJaнbШ. театр вэ кино-нун ohaMHjjBTH олдугча 6eJyK-дур. Иранда ана дилиндэ бу васитэлэр олмадыгы учун орадан кэлэн aздp6aJчaнлы-ларын Ьэрэси бир чур да-нышыр. ВаЬид бир эдэби дил joxдyp. Халгын бирлэш-мэсиндэ Ьэр ше]дэн габаг дил биpлиjи зэруридир. Е'тираз едиб де^э билэр-синиз ки, бу нaилиJjэтлэpи биз дэ сон заманлар элдэ етмишик. Xejp, мэн 1920-чк илдэ анадан олмушам. Мэним 1ашымдан вэ ондан габаг да биздэ тэЬсил ана дилиндэ олуб. Эслиндэ биз бунларла кифaJэтлэнмиpик. Биз инди A33p6aj4aH дилинин бутун саЬэлэрдэ даЬа фэал ишлэнмэсинэ чалышы-рыг. Чэнуби Aзэpбajчaндa эЬалинин caJbiHbiH етник груплар узрэ кестэрилмэси дэ MyajjoH мэгсэдэ хидмэт едир^ Cиjahыjaaлмa мэ’-лу.матларында Иранда Jama-JaH азэрба]чанлыларын са-jbi 7 мил1он нэфэр кестэри-лир. Гачарлар, эфшарлар, гaшгaJлap, шаЬсевэнлэр, га-рапапаглар, гарадаглылар cиJahылapдa ajpbi4a rejfl олу-нур. Kyja онлар азэри турк-лэри дejил. А1дындыр ки, бунлар кечмиш та]фа ад-ларыдыр. Бир нечэ белэ laj-фанын, мэсэлэн, бычагчы, хорасани, гарал, гаракезлу, халач, падар, нафар, баЬар-лы, иналлы, TejMypTam вэ б. тajфaлapын ады исэ уму-миjjэтлэ cHjahbija душмур. Ьалбуки онларын Ьамысы ваЬид бир ад алтында — «азэрба]чанлылар», «Азэр-6aj4aH турклэри», «Азори турклэри» ады алтыи-да бирлэшдирилмэлидир. Бэмин тaJфaлaфдaн Шимали A3ap6aj4aHAa да вар, онлар ваЬид ,Азэрба]чан халгы кими бирлэшмишлэр, умуми бир эдэби дилэ ма-ликдирлэр. Бэмин эдэби дилдэ нэшр едилэн гэзет, журнал, китаблар, радио вэ тeлeвизиja илэ верилэн Ьэр бир верилиш Шимали Азэр-6aj4aHbiH hop JepHHAo ejHH дэрэчэдэ баша душулур. Лэнкэран, Шэки, Шамахы, Губа. Нахчыван вэ дикэр ]ерлэрдэ jamajaH эЬалинин езунун Ьэлэ дэ шивэ хусу-cиjjэтлэpи олмасына бах-Majapar, эдэби дил Ьамынын догма дилидир. Бурадан тамамилэ а]дын-дыр ки, шималда A3ap6aj-чан дилинин BaanJjaTHHH чэнубдакы илэ Ьеч чур му-rajHca етмэк олмаз. Халгын биpлиJи угрунда мубаризэдэ буну кэрок нэзэрден гачыр-Majar. Элевсэт АБДУЛЛАДЕВ, профессор. рад Сэкидэ машын олар? Бакыда олар... Бир нечэ а! эввэл нем рэсиз машын сурэн инти-замсыз суручулэр барэдэ ре]д материалы дэрч ет-мишдик. пэмин мэгалэдэ суручулэрин 10Л-ЬэрЭК8Т ни-шанларына мэЬэл гoJмa-дыгларындан, машынлары нэзэрдэ тутулмамыш ]ерлэр-дэ — сэкилэрдэ, пиJaдa ке-чидлэриндэ сахладыгларын-дан да JaзмbIшдbIГ. О вахт-дан бу Jaнa, мэсэлэн. пи-]адаларын кур олдугу Низами кучэсинин «Торговы» дejилэн Ьиссэсиндэ Ьеч нэ дэjишмэJиб, Ьалбуки Ьэ-.мин кучэ ДАМ ишчилэринин даими нэзарэти алтында олмалы иди. Бакы шэЬэр ДИШ-нин элаЬиддэ 1ол-кешик хидмэт батал.1онунун баш инспектору, милис капитаны Ь. Ьусе]новдан ашагыдакы статистик .мэ’луматы «л-мышыг: 1991-чи и ЛИН 11 ajы эр-зиндэ 3 минэдэк суручу нэгли]]аты гадаган олун-муш Jepлэpдэ сахладыгы учун чэримэ едилиб. Республика Президен-тинин «AзэpбaJчaн . Респуб-ликасында joл Ьэрэкэти гаЗдаларыны позмага керэ мэс’ули]]этин кучлэндирил-мэси Ьаггында» фэрманында дejилиp:    «...Лол ишарэлэ- ри. Jaxyд ]ол нишанланма тэлэблэринэ нэглиJjaт ва-ситэлэринин суручулэри тэ-рэфиндэн эмэл едилмэмэси, адамларын дашынмасы гaj-даларынын вэ дикэр ]ол Ьэрэкэти гaJдaлapынын позул-масына керэ... 50 манат мэблэгиндэ чэримэ гojyлyp...» Керунду]у кими, фэрман бунд^н эввэл ДАМ эмэкдаш-ларынын горхусундан бу кучэ]э машынла дахил ол-маг чох 6eJyK чэсарэт тэ-лэб едирмиш. Инди исэ нэ-инки дахил олурлар, Ьэтта машынлары Jeл кими го-вурлар. вар, чэримэ дэ вар... Tajfla- . Б5 ганун исэ Joxдyp. Буну етэн 1эфтэнин ]агышлы кунлэ-риндэн бириндэ JeHa дэ му-шаЬидэ етдик. Лагмурлу Ьавада машынларын cajbi азалса да, rajAa позанлар азалмамышды. PejAa елэ ре-дакси]амызын jepлэшдиJи бинанын Jaнындaн — Киров проспектиндэн башладыг. Проспектин сагында-солун-да машынлар сыра илэ ду-зулмушду. Орадан бир гэдэр amarbija мэшЬур «Тор-roBbi»ja joллaндыг. Лал-ныз пи]адалар учун нэзэрдэ тутулмуш бу кучэдэ машын элиндэн тэрпэнмэк ол-мурду. Лашлы бир киши cej-лэди ки, Ьэлэ 15 — 20 ил ...СэЬэр саат 11.00. Низами кучэси. Сэкинин 1а-нында да1анмыш ВАЗ-2106 И 54-80 АГ немрэли ма-шына jaxынлaшыpblг. Суручу гаршыдакы ател1енин ишчиси (езу бела деди) М. Чэфэровдур. ДАМ эмэкда-шынын «ниJэ машыны гада-ган олунмуш ]ердэ сахла-мысыныз?» суалына «бурда беш дэгигэлик ишим вар-ды» — дeJэ чаваб верир (гэрибэдир ишдэ беш дэгигэ лик иши вармыш). ВАЗ-2106 К 13-57 АГ немрэли машын Joл ишарэ нишаны-ны позараг дajaнbш. Таныш олуруг: ИлЬам Tejмypoв. Онун изаЬаты лап гысадыр: «Командир (hэJaт joлдaшы) де]ир сур магазанын Jaнынa, мэн дэ сурдум...» Сахлады-гымыз невбэти машын М. Экбэровун идарэ eтдиjи Л 74-14 АГ немрэли «Жигули» олду. О Ьеч бир бэЬа-кэ кэтирмэдэн деди: «Дaja-нанда нэ олар?..» Чавабларын рэнкарэнк-лиJи онсуз да мэcэлэJэ а1дын-лыг кэтирмэ]ачэн. Фото-мухбиримизин чэкдиjи шэ- киллэрдэ га1да позанлар да керунур. Вэ бутун бунла-ра бирчэ ад вермэк олар: Дэрэбэ1лик. Ьеч кэс ДАМ-дан горхмур. Hиjэ горхмур? Бу башга мэсэлэдир. Автомобили олан сэбир-сиз охучу бунлары oxyJaн-да бэлкэ дэ эсэбилэшэчэк. «Бэс Ьарда сахла]аг?» Бу да башга суалдыр. Тутаг ки. шэЬэрин мэркэзи Ьиссэси эсрин эввэллэрин-дэ салыныб вэ кучэлэрин дэ чоху фа]тон, конка учун нэзэрдэ тутулуб. Бас Jeни мэЬэллэлэр, тичарэт вэ мэ-дэниJJэт oбJeктлэpи, инзиба-ти биналар тикилэндэ ниJэ фикирлэшмирик ки. бура машынлар кэлэчэк, да]ан-мага Jep ахтарачаг. Бу кун демэк олар ки. Ьеч бир ири меЬманхананын Ja-хынлыгында дaJaнaчar ]ох-дур. СеЬбэт бинанын бвJyp-башындакы кучэлэрдэн кет-мир. Авропада белэ об1ектлэр тикилэркэн адэтэн онларын ики-уч алт мэртэбэси гараж-дaJaнaчaглap учун aJpылыp. О ки галды бизи.м машын дajaнaчaглapынa. онлары «ачдыранлар» мевА«уд вэ-зиJjэти Jox. езлэринэ сэрф едэн, имкан олан саЬэлэри сечирлэр. ШэЬэрин дар ку-чэлэриндэ Jaшajaнлap сэки-лэр|И тутан машын.чардан без^ олублар. Гасым Ис.ма- Jh.’iob кучэсиндэки евин са-КИНИ Гэмэр Эбдулгызы де-jHp; — Бир бахын, бу кучэнин ени Ьеч 5 метр дэ олмаз. Ам.ма Ьэр ики сэкидэ машын сахла1ыблар. Де]ин. инди бурдан нечэ кечэсэн? Нечэ дэфэ газа терэ]иб... Элагэдар тэшкилатлар^ шикaJэт ет-мэкдэн 1орулмушуг. Елэ бурадача га]даны поз--20 . муш 05-20 ЛУУ ГАЗ-69 мар-калы машына ]ахынлашы-рыг. Сур^',чу ооуну’ тэгдим едир:    Хэзэр    Ьэрби Донан- масына мэхсус машынын су-ручусу Jypи ФJoдopoв. «Кердум ки. Ьа.мы кэлиб сахла]ыб, мэн дэ сахладым». — дejэ чаваб верир. Машынларын эн чох га-нунсуз олараг дaJaндыглa• ры кoмиccиJoн магазалары-нын гаршысыдыр. Га]даны позан тэкчэ ко.м.мерсантлар дeJил. Бакылылар С. Вургун кучэси илэ Бэшир Сэфэрог-лу кучэсинин кэсишмэсин* дэ jepлэшэн бинаны — республика Али МэЬкэ.мэси-НИН бинасыны Jaxшы та-ныJыpлap. Бурада .машынлары ]олун ортасында сах-ла]анларын эксэрииэти га-нунлары гору]ан адамлар-дыр. Y.мyмиjJэтлэ. Окт]абр вэ Нэси.ми paJoнлapы эрази-синэ дуШэн «КеЬнэ Бакы» потенсиал чэЬэтдэн эн гэ- MJ.I залы ]ер кими галыр. Бурада    тэhлYкэcизлиJин тэ’- .минаты учун Ьеч бир тэд-бир керулмур. оввэллэр демэк олар Ьэр тиндэ го]ул-муш ири кузкулэрдэн, инди сэЬв ет.мириксэ бирчэси га-лыб. Умид тиндэн чыхан машынын суручусунун сэ-рИШТЭСИНЭ, бир дэ СЭС сиг-налына галыр. Бэс чыхыш joлy вармы? Москвада бэлэдиJjэ ида-рэси буна чох орижинал, кеч.миш совет адамынын тэ-фэккурунэ yJFyн чарэ та-пыб. Москва ДАМ-ын сифа-риши илэ харичдэн вaлJyтaJa алынмыш «Мерседес-ева-куатор»лар шэЬэрин кур Jepлэpиндэ    сахлама гaJдa- сыны позмуш нэглиJJaт ва-Ситэлэрини    хусуси плат- формасына JyклэJиp. Сонра ону чэза мэнтэгэлэринэ апа-рырлар. Суручу машыны-ны кери ал.маг учун xeJли эзиjJэт чэкмэли, эввэла Je-риндэчэ 40 манат чэри.мэ вермэли олур. Y.мyмиJJэтлэ бутун бу эмэлиJJaт исэ га]- да позана 235 маната оту-г^р. Чох сэрт, бэлкэ дэ гэд-дар васитэдир. Амма нэ едэсэн. керунур кез керду-]ундэн    горх.маса,    гajдa-гa- н>ша э.мэл oлyнмajaчaг. «Бэс    Ьарда    сахла]аг?» суалы Ьеч ким учун бэраэт ола бил.мэз. Ганун о демэк дeJилдиp ки, она имкан олан-да э.мэл едэсэн. Гану на исэ о jepдэ эмэл едилир ки, у.муми мэдэниJJэт 1уксэк. нэзарэт    кучлу олсун. Нэ кизлэдэк. Ьэлэлик    биздэ Ьеч бирини кермурук... РЕаДДЭ ИШТИРАК ил ЕДИРДИЛЭР:    Бакы шэЬэр ДИШ-нян элаЬяддэ ]ол-ке-пшк хндиэтн батал1онунун баш тэблигат вэ тэшвягат муфэттишя, мнлнс капитаны Низами ФEJЗУЛЛAJEB, баш ле]тенаят Илгар БЭВИРОВ, баш Joл•кeшик муфаттишн, мнлнс баш ле]тенанты Е1-ваз РЗАДЕВ, «Халг гэзети»-ннн мухбнрлэри ВаЬнд ЭЗИ-ЗОВ, ЧаЬанкнр ИБАДОВ (фото). АБШ БИЗИ ТАНЬиАЧАГ... КАНАДА ВЭ КУБА ТАНЫДЫ ИЛИН CHJACH ХАДИМИ «КУНЭШ»ИН НАХЧЫВАН ФИЛИАЛЫ Республика «Кунэш» Тэ-сэрруфатларарасы Елм Ис-теЬсалат Ассосиаси]асынын НахчЫван филиалы тэшкнл едялмншднр. Дени гурум ба-рэснидэ филиалын директору Кн]аз Ахундов мэ’лумат Верди: — Республикада, елэчэ ДчЭ Нахчыванда эрзаг мэЬ-сулларына 6е]ук тэлэбат вар. Бу еЬти]ачы гисмэн едамэк учун кэнд тэсэрру-фаты мэЬсулларынын ис-теЬсалчысы, тэдарукчусу, алычысы вэ сатычысы кими )арадачаг, тэрэвэз вэ башга биткилэр )етишдирэчэ]ик. Ьэмчинин тохум вэ )емлэ-рин, елэчэ дэ кен-дэри мэ’-мулатынын алыныб сатыл-масы иш планымыза да-хилдир, Ишимизин бир истига-мэти дэ Нахчыванын jep-алты вэ jepycTy тэбии сэр-вэтлэри илэ баглыдыр. Минерал су, нарын дуз истеЬ-салы муэссисэлэри, тикин-ти материаллары сехлэри тэшкил етмэк фикриндэ1ик. фэaлиjjэт кестэрэчэ]ик. Тэ-сэрруфатларда истиханалар. Сардар dJIIlJEB, «Халг гэзети»ннн мухбнри. БЭРДЭ1Э ГАЧГЫНЛАР КЭЛИБ Гарабагын даглыг ра-]онларындан ермэни тэча-вузундэн чана кэлмиш 35 анлэ В;)рдп]э пэнаЬ кэтир-мншдир. Тэкчэ декабр ajbiH-да белэ аилэлэрин са1ы 200-дэн чохдур. Гачгынла-рын эксэриЛэти Хочалы, lIJyma вэ Мардакертин кэнд-лэрнндэн чыхарыланлардыр. Онлар шэЬэрин техники пе-тэ мэктэблэринин ]атагха-на.чарында вэ кэнд хэстэха-наларында ]ерлэшдирил-мишлэр Дидэркинлэрэ ев- лэриндэ сыгыначаг верэнлэр дэ чохдур. Бэрдэлилэр гач-гынлара ичтимаи кемэк кес-тэрирлэр. Бэ'зи зэрури ше)-лэр тэмэннасыз теЬфэ олу-нур. Гачгын ушагларын тэЬси-ли тэшкил едилир. Гочалара вэ хэстэлэрэ биринчи нев-бэпэ га1гы кестэрилир. Аи-лэ башчылары илкин раЬат-лыгдан сонра дэрЬал муда-фиэ мэгсэдли тэдбирлэр учун вз кэндлэринэ га)ы-дырлар. (Азэринформ). Австри)анын эн нуфузлу гэзет вэ журналларынын, Jepли радио вэ тeлeвизиja-нын баш редакторлары В]а-нада чыхан Ьэфтэлик «Баста» гэзетинин баша чатмаг-да олан 1екунларына Ьэср олунмуш эн’энэви соргусу-на чаваб верэрэк I^cиJa девлэтинин башчысыны jeк-дилликлэ «Илин cиjacи ха-дими» адландырмышлар. Бу заман Aвcтpиja журналист-лэри август ги)амы кунлэ-риндэ Б. Лелтсинин мэрд мeвгejини хусуси ге)д ет-мишлэр. Чэршэнбэ куну ахшам АБШ-ын Президенти Чорч Буш PycHjaHHH, YKpajHa-нын, Беларусун, Ермэниста-нын, Газахыстанын вэ Гыр-гызыстанын рэсмэн танын-дыгыны    е'лан    етмишдир. АБШ Ьекумэтинин башчысы Президент    Горбачовун ис- те’фасы илэ элагэдар олараг Кемп-Девиддэки шэЬэр-кэнары    игамэткаЬында ис- тираЬэтини    japbiM4bir rojyö Ar евдэки    даирэви каби- нетдэн    елкэ1э    мурачиэтлэ чыхыш    етмэк    мэгсэдилэ Вашингтона га)ытмышдыр. Президент ejHH заманда билдирмишдир ки, АБШ Молдованьш, Турк.мэниста-нын, Азэрба)чанын, Тачик-истанын, Курчустанын вэ бзбэкистанын истиглали1-JdTHHH дэ таны)ачагдыр. Ла-кин онларла там дипло.ма-тик .мунасибэтлэри бу ел-кэлэрин    тэЬлукэсизлик вэ демократик принсиплэр са-Ьэсиндэ мэс’ули])эт CHjaca-тинэ садиг галдыгларына инандыгдан сонра )арада-чагдыр, * • * Канада кечмиш 11 Совет республикасыны — Азэрба)-чаны, Беларусу, Газахыста-ны. Гыргызыстаны, Брмэ-нистаны, Курчустаны, 0з- бэкистаны, Молдованы, Ру-си)аны, Тачикистаны вэ Турк-мэнистаны .мустэгил девлэт кими таныдыгыны е’лан етмишдир. Укра1нанын та-нынмасы барэдэ гэрар исэ декабрын 2-дэ гэбул едил-.мишдир. Баш назир Бpajaн Малрунинин чэршэнбэ куну ахшам 1а)ыл.мыш бэ)ана-тында даЬа сонра кестэрилир ки, Оттава дэрЬал Ру-си]а вэ Укра)на илэ дип-ло.матик .мунасибэтлэр 1а-радачагдыр. Башга девлэт-лэрлэ .мунасибэтлэрин шэрт-лэри гаршыдакы    а)ларда кечирилэчэк данышыгла-рын кедишиндэ    муэ))эн- лэшдирилэчэкдир. ♦ ♦ ♦ Куба мустэгил девлэт-лэр Биpлиjинэ дахил олан бутун республикаларын, Ьабелэ Курчустанын истиг-.la.iHjjaTHHH вэ суверенли)и-ни рэсмэн танымышдыр. Куба Харичи Ишлэр На-зир.1и)инин чэршэнбэ куну )а)дыгы бэ)анатда де)илир ки. Куба Ьекумэти бу гэ-рары халгларын ез мугэд-дэратыны Ta’jHH етмэк Ьу-гугуна    Ьер.мэт    едил.мэси барэдэ    езунун    эн’энэви харичи    си)асэт    принсиплэ- ринэ yjryii олараг гэбул етмишдир. кемрукчулар кечмиш ссридэи калан ватанддшлАРА наздрати кучландирии Дунэн Парисин кениш мэ’луматлы «Фигаро» гэ-зети )азмышдыр ки. кезлэ-нилмэдэн Франса кемрук-чулэринэ милад вэ ]ени ил ба)рамлары деврундэ кечмиш Совет Иттифагынын республикаларындан Фран са fa кэлэн вртэндашларын Зуклэринэ нэзарэти xeJли кучлэндирмэк эмри верил-мишдир. Чари илдэ кемрукчулэр кечмиш ССРИ-дэн олан вэ-тэндашлардан уст-устэ кэл-дикдэ тэгрибэн бир тон ку пу ашкар едэ билмишлэр ки, бу да етэн нлдэки илэ му-га)исэдэ он дэфэ чохд>'р. «Фигаро» гэзетинин мэ'-луматына керэ. белэ «куру бизнеси» олдугча сэрфэ.ти-дир. Бэс мусадирэ олунмуш куруну нэ едирлэр? Ьэр mej- дэн эввэл, ону биоложи експертизадан кечир.мэк учун Пастер Институту на кен-дэрирлэр. Экэр мэЬсул хараб олма]ы(ка. Ja ауксиона ве-рилир, ja да хе1рииэчилнк гиJмдтлэpи илэ сатырлар. ГИ1МЭТИ.. СУРУЧУЛЭР rojyp Дадыныздадырса гэзети-мнзнн 1991-чн ил И декабр caJuHAaKH «Суручулэрин иши дузэлнр, бнзнмкя нечэ?» )азысында Бакы ШэЬэр Сэрнишнндашыма HэглнJjaт ИстеЬсалат Бирли1иния баш муЬэнднсн Л. Арханкелскн-НИН белэ бир хэоэринн дэрч ПОЛИСЛЭ ЖУРНАЛИСТЛЭРИН ТОГГУШМАСЫ БИР НЕЧ8 ШНРД8 БОЛГАРЫСТАН: ИКИ ЬЭФТЭДЭ 12 МИН ИШСИЗ ДеЬли полней елкэ парла-ментинин бинасына ]олла-нан Ьиндистан журналист-лэринин динч нyмaJишини дагытмаг учун кез]ашарды-чы газ ишлэтмишдир. Ну-ма]ишин иштиракчылары Ьиндистанын баш назири П. В. Нарас^мха Paoja кут-лэви    инфopмacиja васитэ- лэри    ишчилэринин э.мэк шэраитинэ диггэт ]етирмэк тэлэби барэдэ мэктуб вермэк ниЗ]этиндэ идилэр. Полис гуввэлэри илэ тог-^0-дэн чох гушма заманы журналист Ьэбс едилмиш-дир. Полис нэфэрлэринин арасындан кечэрэк парла« мент бинасынын эсас гапы-сына 1ахынлашмага чалы-шан нума)иш иштиракчыла-рынын бир чоху Japaлaнмыш-дыр. ^ «Ннхои KejAaaJ» гээетн ССРИ Прсзадеитянян бэ1а-яатыиы шэрЬ едир: «Горба-чов дмру ССРИ-шга мои-чудлугунун да]анмасы ила бнрлякдэ баша чатыр. Лакни Ьеч КИМ ннкар еда бил-мэз ки, Горбачовун )енндэя- АМЕРИКА СЕЧКИЛЭРЭ БАЗЫРЛАШЫР гурмасы муаснр тарнхдэ wx öojyi Сон ики Ьэфтэ эрзкядэ Болгарыстанда ишсизлэрин cajbi 12 мин нэфэрдэн чох артмышдыр. «Труд» гэзетинин ]аздыгына керэ, иш Зерини итирэнлэрин умуми cajbi 414 мин нэфэри кеч-мишдир вэ экэр белэ кетсэ, JeHH ил кечэси 423 мин нэфэр иш тапмагын гaJFЫCыны чэкмэли олачагдыр. Белэ-ликлэ, тэкчэ 1991-чи ил эр-зиндэ Болгарыстанда ишсизлэрин cajы тэгрибэн 7 дэфэ артмышдыр. Э.мэк вэ сосиал тэ’минат назири Вэкил Ванов Милад тэ’тиллэри гаршысында пар-.чаментин сон ичласында чыхыш едэрэк демишдир ки. Болгарыстанда ишсизлик тэЬлукэли сур’этлэ артыр. Онун прогнозуна керэ, 1992-чи илин сонунда Болгарыстанда иш JepHHH итирэнлэрин са1ы 700 мин нэфэрдэн чох олачагдыр, бу исэ эмэк гaбилиjJэтли бутун эЬалинин тэгрибэн 20 фаизи-нэ бэрабэрдир. Бирлэшмиш (Штатларда президент сечкилэри эсэблэри зэиф оланлар учун дeJил. Ху-сусилэ дэ сечкилэрин биринчи мэрЬэлэсиндэ, ejHH бир парти]адан олан иддиачылар мубаризэ]э гошуларкэн. Бу заман онлар шевглэ диди-шир, бир-биринин унванына дедиклэри сезлэрдэн вэ ифа-дэлэрдэн чэкинмир. jцxылa-ны, нечэ дejэpлэp. лэззэтлэ бaлтaлajыpлap. Республика вэ демократик пapтиjaлapы-нын милди гурулта]лары ачы-ланадэк белэчэ давам едир. Гypyлтajлap сечки илинин jajындa кечирилир, инди исэ президент JvpymyHYH Ьэлэ илк, эн мараглы' вэ кэркин мэрЬэлэсидир. Бу мэрЬэлэдэ демократлардан %лты идди-ачы — сенаторлар, HyMajan-дэлэр палатасынын узвлэри вэ губернаторлар иштирак едир. Ьэр бири дэ мувэффэ-rHjjaT газаначагыны Aejnp. Лакин эслиндэ онларын Ьа-мысы ез штатларындан кэ-нарда демэк олар ки, танын-мыр. Ьэлэлик онларын угур газаначагларыны да демир-лэр. Бунун башлыча сэбэби рес-публикачыларын меЬкэм мев-rejHAHp. Президент Чорч Буш она кестэрилэн диггэт-дэн корлуг чэкмир вэ шеЬ-рэти илэ ejYнэ билэр. Дог-РУДУР. о, икинчи муддэтэ ез намизэдли]ини ирэли сурмэк ниjjэтиндэ олдугуну рэсмэн билдирмэмишдир, лакин белэ олачагына Ьеч ким шубЬэ етмир. Вушун рэгиблэри ашкар саг руЬлу гэзетлэрин вэ те-левизи]анын ичмалчысы Патрик БJyкeнeн вэ Ку-Клукс-Кланын Аг лэббадэсини бизнесмен кocтjoмy илэ эвэз едэн Девид /Пукдур. О, Ьэр шejдэн эввэл вэтэндашлыг Ьугуглары угрунда Ьэрэка-тын чохиллик мубаризэ caJэ-синдэ гэбул едилмэсинэ на-ил олдугу ганунларын лэг-вини тэлэб едир, Америка-нын сэрЬэдлэрини jeни му-Ьачирлэрин узунэ баглама-гы, милли муэссисэлэри ид-халдан, илк невбэдэ Лапони-ja мэЬсуллары йдхалындан горумаг учун сэрт тэдбирлэр кермэ)и вэ’д едир. Экэр президент сечилэрсэ чох ишлэр керэчэ]ини билдирир, лакин онун фикринчэ. бутун не’-мэтлэр «эсл америкалылар»а чатмалыдыр. Д|ук де]ир: «Hэhajэт баша дYшмэлиJик ки, биз христианлар учун христиан чэмиjjэтиjик». Си]аси элejЬдapлapы. де-мократлар вэ республика-чылар хатырладырлар ки, Девид А)ук кечмишдэ езу-нун насист бахышларыны кизлэт.мэмишдир, гаты ирг-чи чыхышлары исэ она Ку-Клукс-Кланын «бejYк макис-три» олмага имкан вермиш-дир. О, Америка cиjacэтиндэ хошакэлмэя симадыр вэ артыг АБШ конгреси сенатына вэ Луизиана штатынын г)*-бернатору вэзифэсннэ сечки-лэрдэ мэглyбиjjэтэ уграмыш-дыр. Лакин Ьиккэсиндэн эл чэкмир.    Ycтэлик. девлэтдэ эн jYкcэк    вэзифэни тут маг иддиасындадыр. Белэ муштэбеЬлик Ьара-дандыр?    МуЬачирлэриц ja- ратдыглары. етник вэ дини азлыгларын мэнафелэринин аЬэнкдарлыгына эсасланан елкэдэ Девид Шук нэjэ умид бэcлэjиp? Экэр Бирлэшмиш Штатларда «милли мэсэлэ»    де]илэн анла|ыш YмyмиjJэтлэ joxдypca. Д]уку ким баша душэчэк вэ гнj-мэтлэндирэчэк? Девид Д]ук Америка се-чичилэриннн бир чохунун индики Президентин дахили cиjacэтипдэн нара.1ы олмасына умид бэслэ]ир. |ук из бурахмышдыр» Газет 1азыр ш, Горбачовун cHjacar ва тактинасы саг ва СОЛ гуввалар арасыяда та-раэлыгы свхлвиагдан ибв-рат ВДВ «Нвхон KejAaaj» М. С. Горбачовун угурсуз-лугзгиун бапишча сэбэбшш онуи ягтнсвдв cHjacaTHHAa «•PYP. ^ ^ :>|с Дунэн Ьэрби-демаркасн-Ja хэттяндэкя Пхаямунчом мэнтэгасянда Коре]аныя ппшалы яла чэнубу арасын-да иува таЬдуяэснздн)я проблемлэряяэ данр аиэля даяышыглар башлаяиышдыр, ^ А&аагада boaaaHAHja ха-рячв CHjacar ядарасн тара-1нядая |а]ылмыш ба]анатда де1ялщ>:    Авропа Бнрлн]н- Ьян узаларя буяу эсас ту-турдар яя, PycHja кечияш Совет Иттифагьшын бе!яэл-халг Ьугуг ва вЬдэлнкларн-ян, о чумдэдэн Бврдашмяш Мндлатл^ Тэшкялатыяыя Нязаняшаасяцдэя нрэлн калан Ьугуг ва еЬдалнхларяяя •а узэрнва квтурур. Мэ’луматлы мэнОэлэрдэн ».^тыяап хабарлэра кара, Ьа-тъфда Кубада тэгрнбан вОО совет мутэхэссясн гадныш-дыр. Овлар сур’атдв да|к-пшкляхдэрдэя COIM xej^ азадшп якнтэрафлн амэк-дашлыг об|сктларяяда нш-ла|ц»лар. етмишдик ки, автобуслара инннк Ьаггынын Jchh thJ-мэтлэряна кэлэн илин |ан-вар aJbiHAB .кечмэк нэзэрдэ тутулуб. Лакин суручулэр елэ ер-тэси кун хэттэ ез «тариф»-лэри илэ чыхдылар. О кун-дэн бу кунэ 5 гапик.яик ав-тобуслар, 10 гэпиклик «екс-преслэр» 20 гэпик, маршрут таксилэр исэ кефлэри нэ гэдэр истэсэ о гэдэр дэ Ьагг алырлар. Конкрет факт да кестэрэ билэрик: НО. 52, 57,    39, вэ с. немрэли автобуслар ики Ьэфтэдир ки, бу rиj.мэтлэp-лэ ишлэjиpлэp. Мэсэлэни ajдынлaшдыp-маг учун бу дэфэ дэ бир-лиjин истис.мар ишлэри узрэ директор .муавини Ел-дар Достузадэ илэ даныш-дыг. Чавабы белэ олду: — ШэЬэр сэрнишинда-шыма HarAHjjaTHHAa thJ-мэтлэрин артырылмасына дайр Ьеч бир кэстэриш ве-pHAM3jH6. Лени THjMaTAapHH кэлэн ил 1анварын 1-дэн тэтбиг олунмасы нэзэрдэ тутулур. Маршрутлара ез-башына гиjмэтлэp rojan суручулэр Ьаггында тэдбир керулэчэк. Анчаг хаЬиш едирик белэ Ьалларла гар-шылашан сзрнишинлэр дэрЬал идарэ.мизэ зэнк ву-руб автобусун маршруту-ну вэ немрэсини билдир-синлэр. Внзсэ 03 адымыздан суру-чудэрэ бнлдярнрик: соЬбэт тэзэ влэ галан 4 — 5 кун-дэн, 5 — в гэш1ЯД?н кет-мяр. Сэриншинни чаныны богазына )ыган бэ’зя авто-бус суртчулэрншш озбашы-яалыгыдыр. Нечэ олур ки, биз hop кун саатларла автобус козлэмэядэн ]орул-■уруг, снзян 3 — 4 кун коз-лаио|о сэбрнннз чатмцр, Ьэрчэцд сэбэбнин скздэв jox, гаяувсузлуга )ол верэя бвшчылврыяыздая сорушмаг даЬа дузкуя оларды. Илгар РУСТЭМОВ. «Хаяг гоаетя»яяя мухбкрк. ;