Baku Khalg Gazeti Newspaper Archives

Issue Date:
Pages Available: 4
Previous Edition:

About Baku Khalg Gazeti

  • Publication Name: Baku Khalg Gazeti
  • Location: Baku, Azerbaijan
  • Pages Available: 1,084
  • Years Available: 1991 - 1992
Learn More About This Publication

About NewspaperArchive.com

  • 2.16+ Billion Articles and Growing Everyday!
  • More Than 400 Years of Papers. From 1607 to Today!
  • Articles Covering 50 U.S.States + 22 Other Countries
  • Powerful, Time Saving Search Features!
Find Your Ancestors Now

View Sample Pages : Baku Khalg Gazeti, December 21, 1991

Get Access to These Newspapers Plus 2.16+ Billion Other Articles

OCR Text

Baku Khalg Gazeti (Newspaper) - December 21, 1991, Baku, Azerbaijan ХАЛГ ГЭЗЕТИ 21 Декабр mi-** ил. М8 251 m2 Диггэт:    даНа бир ¡анилин С03Д0Н РЕАЛ МУСТЭГШШШ. •§ БИР АДДЫМЫ ДА «АЗвРСУТИКИНТИ» КОНСЕРНИ АТДЫ 'Ьермэтлн алнмлэрнмиздэн бнри Зана-jana дедн кн, бела кетсэ АзэрбаЗчаяда экинэ Зарарлы торпаг галмаЗа-чаг. Нефтлн гуЗулардан чыхан су, туллантылар, тнкнн-тнлэр, дэннзнн габармасы, экннчнлнк мэдэцн Латынин при-митнвли]н, KHMjaBH дэрманлардан на! дэ торпагымыз мунбнтли]ння кунбэк кнми, сур’этлн шоранлашма кедир. кн, реснублнканын 1 милЗон 420 ада са]эсин-, By азмыш акты де]эк суварылан элэрдэ шо- саНэснндэн 605 мин Ьектары аЗры-аЗры Дэ; ранлашмышдыр. KomoJhhh квзлэдн]кмиз, торпагымызы сагалтмалы олан тэшкнлатлардан бнри — ~ «Азэрсутикнн-ти» консерниннн сэдри, реснублнканын халг депутаты OrTaj ТАГЬЫЕВЛЭ дэ бу инамымызы меЬкэмлэтмэк, ады, табечнлн]и да]ишэн консерннн фэалн^этнннн JeHH чэЬэт-лэрн ила охучуларымызы таныш етмэк мэгсэдилэ керуш-дук. •— OrTaj муэллнм, ад вэ табечиликдэн башга даЬа на даЗишэчз]н кезлэнилир? — Эввэлан, охучуларымыз да билсйнлэр ки, тэкчэ ад вэ тзбечилик AajHmMajHÖ. Лэ'ни Ьэм дэ икигат сэрбастлик га-панмышыг. Республика та* бели]инэ кечсэк дэ бир чох .¡эсэлэлэринин Ьэллиндэ мус- 1 эгилик. Бу барэдэ бир аз сонра данышачагам. Галды дэЗишиклиЗин нэдэн ибарэт олмасына, бэри башдан flejHM К'А, эввэллэр дэ элимиздэн колони етмишик. Республика мызда довлэт ah9MHjjaTH одрн бир сыра ири мелиора-тив програмлар naJaTa кечи-рил мишдир. ТэртэрчаЗ, Хан-буланчаЗ, ApnanaJ, Вилэш-naj су дорЗачалары вэ онлар-ла баглы су тэсэрруфаты системлэри, Самур—Абше-рон каналынын Зенидэн гу-рулмасы, Баш Мил каналынын тикилмэси, ЭзизбэЗов адыка каналын Зенидэн гу-рульасы вэ сайр бунлара ми-салдыр. Анчаг тээссуф ки, COI’ иллэрдэ Мэркэзин T93jH-гбир аз да кучлэнди вэ бу еэбэбдэн бир сыра ишлэри-миз лэнкиди. Кечмиш ССРИ Мелиораси]а вэ Су Тэсэрруфаты НазирлиЗи республи ка-мызда мелиорасиЗа ишлэри-ни апармаг учуй аЗрылан мэр-кэзлэшмиш девлэт эсаслы вэсаит roJynymyHy кэскин шэ-килдэ азалтды. MyrajHcá учун де]им ки, экэр 1987-чл илдэ мелиорасиЗаз'а сэрф едилмиш эсаслы вэсаит го-Зулушунун мигдары 290 мил-jüH манат идисэ, Ьэмин кес-тэричи бу ил 92 мил^н маната ендирилмишдир. 0зу дэ б"г вэсаит республикамызын héu бынадыр. Бу, эслиндэ, бир сыра мелиоратив тэд-бнрлэрин учгат азалдылмасы, тинилмэкдэ олан обЗектлэр-да нормаларын позулмасы, баша чатмамыш тикилилэрин caJbiHbiH хеЗли артмасы де-мэкдир. Республикамызда Ьазырда 2 iß мин Ьектар экин саЬэси Зуксэк дэрэчэдэ шоранлаш-мышдыр. Элавэ вэсаит го-Зул.мадан Ьэмин торпаглары эккна Зарарлы Ьала салмаг П'Зри-мумкундур. Мэркэздэ бу; у jaxuibi баша душурлэр. Эслиндэ бу тэдбирлэр. тэз-)иглэр мустэгшшф ДОГрУ кетурдуЗумуз истигамэти лэнкитмэ1и нэзэрдэ тутурду. Биз дэ j/ухарыда деЗилэнлэ: рэ эсасланараг, елэчэ дэ республи камызда мелиораси-. ja ишлэрини дирчэлтмэк. ез гуввэ вэ имканларымыздан да ha сэмэрэли истифадэ ет-мак, тэбиэти муЬафизэ об-Зектлэринин, тэмиэлэЗичи гур-гуларын. сосиал обЗектлэрин тикинтисини чанландырмаг, мустэгил елми-техники сиЗа-сэт Зеритмэк, малиЗЗэ-кредит мунасибэтлэрини тэкмиллэш-дирмэк, ичарэ вэ дикэр Зени иш усулларынын тэтоигинэ кемэк кестэрмэк, дикэр мут-гэфиг ресдубликаларла, ха-ричи елцэлэрлэ.даЬа сэрбэст вэ бирбйш& элагэлэр Зарат-маг мэг^эдй^-фэти аддым атдыг. ^Вщп%^сезлэ десэк, мэркэзи ’ ^рганын — «Сути-кинти» Девлэт консернинин гэркибиндэн чыхыб республика табелиЗиндэ олан ез кон-сернимизи Заратдыг. Итти-фаг табели «Азэрсутикинти» Ихтисаслашдырылмыш Ти-кинти БирлиЗи белэчэ «Азэрсутикинти» консернинэ чев-рилди. Лери кэлмишкэн де-]им ки, бу чэтин иши кер-мэкдэ, Мэркэзлэ узулушмэк-дэ республикамызда кедэн демократик просеслэр, Пре-зидентимизин Иттифаг табели муэссисэлэр Ъаггында мэ’лум фэрманы бизэ чох кемэк етди. Мэгсэдимиз бир аз да ирэли кетмэкдир. «Азэрсутикинти» консерни ез фэалиЗЗэтини базар игти-садиЗЗатынын Тэлэблэри илэ уЗгунлашдырса, езунун чох чэтин малиЗЗэ вэзиЗЗэтини Захшылашдырса даЬа габаг-чыл идарэ формасына — ак-сионер ширкэтэ чеврилэчэк. — Де]ирсиннз ки, республика табелнЗинэ кечмэк, хеЗ-ри ез халгымыза вермэк кол-лектнвнннзин чохданкы ар-зусудур. Бэс онда нэЗэ керэ Нрезндентин фэрманыны кезлэЗирднниз, эввэллэр бу фнкрэ душмурдунуз? — О вахт Ьансы тэшки-лат буна чэсарэт едэрди? Сиз дэ билирсиниз, елэ мэ-сэлэлэр вар ки, онларын Ьэл-лини елкэ, Ьэтта дунЗа Ъа-дисэлэринин тэ’сириндэн кэ-нарДа тэсэввур етмэк чэтин-дир. ФэалиЗЗэтимизэ нэзарэт чох чидди иди. Лап хырда обЗектлэрин тикинти планы-на дахил едилмэсинэ белэ Москвадакы Иттифаг назир-лиЗи разылыг вермэли иди. О ки галды Зуксэк лимитли комплекс су тикинтиси вэ мелиораснЗа обЗектлэри ола. Онда Иттифаг план, тикинти, аграр-сэнаЗе комитэлэри-нин, ССРИ девлэт банкынын, нечэ деЗэрлэр, аЗагына кет> мэли и дик. Адларыны чэкди-Зим тэшкилатлар республи-канын тэлэбатыны нэзэрэ ал- . мыр, ебтиЗачларымыза е’ти-насызлыг кестэрирди. ‘ Биз садэ«э олараг фурсэти элдэн бурахмадыг. — Мэркэзин бу чэсарэти-иизэ мунасибэти нечэ олду? — Иттифагын «Сутикин- ти» Девлэт консерни РусиЗа-нын табелнЗинэ кечди. Мос-квада бизи чох дилэ тутду-лар ки, онлардан аЗрылма-Заг. Амма коллективимизин фикри гэти нди: чыхырыг! , — Республикамызын белэ беЬранлы кунлэрнндэ мус-тэгнллнЗин ширннлиЗннн да-дан консерндэн конкрет олараг Иансы кемэЗя кезлэЗэк? — Уму ми вэзиЗЗэтдэн хэ-бэриниз вар. Биз дэ чэтин-лик чэкирик. Устэлик, Мэр-кэздэн алдыгымыз тэчЬизат-дан да элимиз чыхыб. Ахы узун иллэр бирлиЗимизин мадди-техники тэчЬизаты-нын 90 фаизини ССРИ Ме-лиорасиЗа вэ Су Тэсэрруфаты НазирлиЗи верирди. Му-rajHca учуй деЗим ки, hap ил тэлэб олунан 220—240 мин тон сементин 200 мин тону-ну РусиЗадан, Озбэкистан-дан, Туркменистан дан вэ дикэр республикалардан кэти-рирдик. Метал прокаты, по-лад борулар, тахта-шалбан да Ьэмчинин. Инди мэркэз-лэшмиш тэчЪизат тамам кэ-силиб. Умидимизи Залныз бирбаша элагэлэрэ баглаЗы-рыг вэ деЗим ки, бу саЬэдэ ирэлилэЗиш вар. Ьазырда тикинти материаллары кендэ-рэн тэшкилатларла шагули мугавилэлэр багламышыг. ЧэтинлиЗимиз бунунла бит-сэЗди дэрд Зары иди. Ишини K®PAYJYMY3 республика тэш-килатлары пулумузу вермир-лэр. Мисал учуй, сон ики-уч илдэ 200 милЗон манатдан чох Ьалалча газанчымызы . ала билмирик. Борчун чоху башга сезлэ, 136 милЗону республика Кэнд Тэсэрруфаты вэ Эрзаг Назирли]инин паЗына душур. Ил баша ча-тыр, борчларын вахтында едэнилмэмэси тикинтинин материалларла, аваданлыг-ларла тэч!шзатына мэнфи тэ’сир кестэрир. Чэтинликлэрэ бахмаЗараг, республикада Заранмыш 6eh-раны тезликлэ арадан гал-дырмаг учуй бекар даЗанмы-рыг. Эсас сэ’Злэримизи гач-гынларын Зерлэшдиклэри раЗонларда кэнд тэсэрруфа-тынын инкишафы учуй мелиоратив эсас фондлар За-ранмасына, гачгын бачы вэ гардашларымыз учуй мэн-зиллэрин вэ сосиал обЗектлэрин тикинтисинэ Зенэлди-рик. 1989-чу илдэн индиЗэ-дэк Хызы раЗонунда *Халан-чачаЗ вэ ЭнкиланчаЗ су дэр-Зачаларынын тикинтисинэ башламыш, Гарабулагда вэ Гасымкэнддэ мэнзиллэр вэ сосиал обЗектлэри истифадэ-Ja вермишик. Кечмиш Даг-лыг Гарабаг ВилаЗэтинин МалыбэЗли, Гушчулар. Хоча-лы вэ дикэр Jamajbiin мэнтэ-гэлэриндэ кениш мигЗасда мэнзиллэрин вэ сосиал обЗектлэрин, Лачында, Губад-лыда, Зэнкиланда, Газахда вэ Товузда, Нахчыванын сэр-ИэдЗаны раЗонларында му-дафиэ обЗектлэринин (Ьэрби шэЬэрчиклэрин, гэраркаЬла-рын) тикинтисини сур’этлэ давам етдиририк. Кэлэн илдэн бу ишлэрин Ъэчми вэ сур’эти бир аз да артырыла-чаг. Бирбаша элагэлэрдэн вэ мустэгилликдэн езумуз дэ чох шеЗ кезлэЗирик. — Са]ымызла мугаЗнсэдэ мунбнт торпагларымыз о гэ-дэр дэ чох де|вл. Устэлик бнз артырыг, биз артыры- рыг, торпаг исэ дэЗншмэз га-лыр. ШоранлашмЬ да бир Зандая. Торпага Зени ЬэЗат верэ бнлэн бар пешэкии са-Ьнбн кимн дирчэлмэк, тор-пагы чана кэтирмэк учун сизчэ нэдэн башламалы, нэ етмэлнЗнк? — Республика кэнд тэсэр-руфатынын эсасбазасыны суварылан торпаглар тэшкил едир. Бу саЪэлэр экинэ ja-рарлы торпагларын чэми 34,8 фаизини тэшкил етсэ дэ, кэнд тэсэрруфаты мэЬ-сулларынын 80 фаизини ве-рир. Инди суварылан торпагларын 40 фаизиндэ шоранлашма кедир. Нэзэрэ алсаг ки, инди республикамызын hap бир сакининин паЗына вур-тут 0,19 heKTap суварылан торпаг душур, бэланын мигЗасыны тэсэввур етмэк чэтин алмаз. Консернимиз кэнд тэсэрруфатымызын, haM дэ демэли. игтисадиЗЗатымы-зын дирчэлишини вэ инки-шафыны суварылан торпагларын мелиоратив чэЬэтдэн комплекс шэкилдэ Захшы_ лашдырылмасында. Зени суварылан торпагларын истеЬ-сала чэлб едилмэсиндэ ке-рур. Тэбиидир ки, бундан етру кулли мигдарда вэсаит лазымдыр. Амма нэзэрэ ал-малыЗыг ки, чэкилэн хэрч тез бир заманда онгат эвэзини верэчэк. Бурда бир мэсэлэ дэ вар. Ишин Ьэчми мугабилин-дэ «Азэрсутикинти» консернинин нмканларындан Ьэлэ-лик лазыми сэвиЗЗэдэ истифадэ олунмур. Бизим эсас сифаришчимиз олан республика Кэнд Тэсэрруфаты вэ Эрзаг НазирлиЗи кэлэн ил учун буилки вэсаитдэн 19 милЗон манат аз — 73 милЗон манат aJbipMarbi нэзэрдэ тутуб. Тээссуфлэ демэли-Зэм ки, республика МалиЗЗэ НазирлиЗи тэрэфиндэн бу-нун реал вэсаитэ чеврилмэ-си мэслэси Ьэлэ дэ Ьэлл олун-Majbi6. Бундан элавэ, умум-халг, умУмРеспУ^лика кемэ' Зи тэлэб олунур. Кэнд тэсэрруфаты илэ мэшгул олан колхозлар, совхозлар, кэнд-ли вэ кооператив тэсэрру-фатлар, багчылыг бирлик-лэри еЬдэликлэриндэ олан торпагларын мелиоратив чэ-Ьэтдэн нормал вэзиЗЗэтдэ сах-ланмасына, вахтында лазыми тэдбирлэр керулмэсинэ диггэти артырмалыдырлар. Хырда-пара ишлэр мутлэг Зерлэрдэ, Зерли гуввэлэрлэ керулмэлидир. 1 аланына тэшкилатымыз чалышачаг. Озу дэ сизи эмин едирик ки, биз Ьэлэ истеЬсалат базамы-зын вэ гуввэлэримизин За-- рысындан истифадэ едирик. Буна керэ профилимизэ yj-гун олмаЗан элавэ тикинти-лэри дэ подрат програмымы-за дахил етмишик. Вэсаит ар-тырылса, борчларымыз raj-тарылса, Ьэр илэ 300—320 милЗон манатлыг иш керэ билэрик. Эн башлычасы исэ, башымызын устундэ даЬа дэЗэнэк Зохдур. СеЬбэтн Зазды: Чавид ХАСПОЛАД, «Халг гэзети»нин мухбнри.«АЗаРБ/иЧАИ ДУН1АДА ЛАЛ1ГЛИ 1ЕРКНН ТУТАЧАГ» (Эввэлн 1-чн сэЬнфэдэ) миш, Пакистан, Сенегал, Сэ-удиЗЗа Эрэбистаны буна та-рэфдар чыхмышлар. ШубЬэ* сиз ки, бу, АзэрбаЗчанын беЗнэлхалг сиЗасэтиндэ эла-мэтдар Ьадисэдир. ФэрэЬлэ деЗэ билэрэм ки, АзэрбаЗчан истиглалиЗЗэт вэ мустэгиллик Золунда инамла аддымлаЗыр. Мэн инанырам ки, Захын иллэрдэ АзэрбаЗчан девлэтиниз бутун думала лаЗигли Зери-ни тутачаг. Сонра Алтай Караманоглу журналистлэри маоагланды-ран суаллара чаваб вермиш-дир. О хусусилэ геЗд етмиш-дир ки, сон вахтлар халгла-рымыз арасында игтисади-мэдэни элагэлэрин даЬа да кенишлэнмэсиндэ Ъиссолуна-чаг ирэлилэЗиш варса да, уЗ-гунсузлуглар да аз деЗил-дир. Мэсэлэн, АзэрбаЗчандан ТуркйЗэЗэ бир сыра ичтимаи тэшкилатларыныз васитэси-лэ тэЬсил алмаг учун кен-дэрилэн бир груп тэлэбэ Нэ-лэ нэ али тэЬсил очаглары-на дахил олуб, нэ дэ галма-га Зер тапа билир. Бунун эсас сэбэби белэ иримигЗас-лы тэдбирлэрин девлэт сэ-виЗЗэсиндэ ЬэЗата кечирилмэ-мэсидир. Лахуд мэнэ мэ’лум ^ олдугуна керэ, АзэрбаЗчанда турк дилиндэ тарихи-бэдии, Захуд техники эдэбиЗЗата бв-Зук еЬтиЗач вар. Тээссуф ки, бу барэдэ дэ бизэ $эсми си-фаришлэр кэлмир. АзэрбаЗчанын вэ ТуркиЗэнин керкэм-ли алимлэринин, Зазычыла-рынын, игтисадчыларынын гаршылыглы элагэлэри систем Ъалына салынмаЗыб. С. ТЭРЛАНОГЛУ. ьокумэтлэр разылыга келдилэр. инди сез шгессисалэриндир(Эввэлн 1-чн сэЬнфэдэ) Бу гэбмлдс« олан респуб-лицчаларарасы сааишлэр мер-касиндэ биэим учун белке дэ эн    сазнш caju-ia ,билэн бу сэнад hap ими тэ-ф учун чэтииликлэ hacH-T© кэ.мНшдир. Гаршылыглы элагэлэрин бутун тарихи эр-ицдэ республика лар эн му-Ьум миЬсул невлэринин гар-шылыглы фэЗда вэ бэрабэр мубадилэ эсасьшда кендэ-ритмэси барэдэ разылыга кэлмэлн олмушлар. Ланин гаршылыглы мунасибэтлэрин срЛИнДЭ тэбии кврунэн бу принсищлэри барэсиндэ мэЬз Русиjа клэ разылыга кэл-1.МЭК асан мэсэлэ деЗидди: ахы АзэрбаЗчандан PycHja-Ja квндэрилен мэЬсулларьш дэ]эри орадан республика-мыза к эти рил эн моЬсулларын дэЗэрНндэн эн’энэ узрэ бир нечэ м»л)ар|д манат чох ол-мушдур (PyjcHja взу до ^еч-миш Иттифагын дикэр рве-публикаларына бэ’зэн гат-гат чох мэпсул кендэряр. онлардан исэ хе)ли ао мэЬсул алырды). Кузэштлн чыхыш Золу ахтарыларкэн    т эк лиф олунду ки, Ьвсабласаалар дунЗа базары гиЗмэтлэри эса-сында апарылсьш. АзэрбаЗчан тэрофи бу шэртэ Ьэввс-лэ разылыг верди вэ Ьеч дэ удузмады. Мэсэлэн, бу «дэ-]И1ШИ(КЛИК» НЭТИЧ8СИНДЭ ту-таг ки, Зункул сэнаЗемизин вэ JejHHTH мэЬсуллары сэнаЗемизин моЬсуллары учуз* лащдыса да, нефтаЗырма вэ малпынгаЗырма мэЬсуллары-мызын гизмэти хеЗли артды. Нэтичэдэ PycHja ез\"нун ев-вэлки идхал Ьэчмини сах-ла]а бил меди.    АзэрбаЗчан исэ эмтээ илэ «маневр» «етмэк учун «элавэ сэрбгет e'hTHjaT-iapa «малик олду. Рес пуб-тккамыз да чатыщма-Зан мэЬсулпары алмаг учун бу еЬтизатлардан Ьэм Ру- сиуада, hen кечмиш Иттифагын дикэр рекнонларында, Нэм дэ харичдэ олан тэчЫ*-з&тчыл&рла бирбаша мугавилэлэр багламаг учун истифадэ етмэк мумкундур. РусиЗадан АзэрбаЗчана рес-публиканын еЪтиЗачларыны едэмэк учун Зенэ дэ кифаЗот гэдэр метал, хам нефт. металлурга сэнаЗеси хамыа-лы. машынгаЗырма мэИсулу, нэглиЗЗат васитэлэрн вэ о^м-дан алдыгымыз дикэр нев эн’энэви мэЬсуллар кендэри-лэчэкдир. PycHja исэ нефт машынгаЗырма, нефтаЗырма сэнаЗемизин мэЬсуллары-нын. Ьазырладыгымыз полад боруларын. ил кин алумнни-ум моЬсулунун, KHMja Иэ’му-латынын вэ кэнд тэсэрруфаты мэЬсулларынын:    шэраб- араг мэ’мулатынын, меЗвэ-тэрэвэз консервлэринин вэ башга мэЬсулларын эсас ис-теЬлакчысы олараг галачаг-дыр. Сазншин хусуси маддэлэ-риндэ нэзэрдэ тутулур ки, республикаларымыз арасында нэглиЗЗат элагэлэри давам вэ инкишаф етднрилсин, hop икн республиканын эра-эисиндэ бирка муэссисэлэр Зарадылмасына З&рдым кес-тэрилсин. PycHja хусуси олараг буну да в11дэсинэ кету-рур ки, Туркмэнистандан тэ-бии газы АзэрбаЗчана ез газ кэмэрлэрн илэ нэгл етсин. АзэрбаЗчанын баш назири Ь. Э. Ьэсэнов сазиши шэрЬ едэрэк демишдир: —- PycHja АзэрбаЗчанын эсас игтисади ортагЫ олмуш вэ олараг галыр. Онунла бизи минлэрлэ тэсэрруфат эла-гэси бирлэшдирир. Бу элагэлэрин позулмасы hap ики республиканын игтисадиЗЗа-тынын вэзиЗЗэтинэ чох пне тэ’сир кестэрэ билэр. Биз PycHja учун нефт машынгаЗырма мэЬсулу кендэрэн Je-канэ тэчЬизатчыЗыг. Орадан исэ биздэ чатышма]ан мета-лы вэ тахта-шалбаны Ьэми- шо беЗук мигдарда алмышыг. Зэннимчэ, мувоффэгиЗЗэти-миз эсасон бундан нбарэтдир кн, hap тэрэфдон гаршыдакы hopH-мэрчлик, парчаланма. тэчЬизатын позулмасы вэ нэ-тичэдэ учдантутма ишеизлнк барэдэ нараЬатлыг нфадэ едилднЗи бир вахтда РусиЗа илэ разылыга кэлэ билм!* шик кн, бнр-бирнмизэ Mdh-сул кендорилмэсини давам етднрэк. h. Э. Ьэсэнов сезунэ давам едэрэк демишдир*. Бу сазншин Иэмин гэбилдэн олан эввэлки сэнэдлэрдэн принси-пиал фэрги бир дэ будур ки. разылыга кэлэн тэрэфлэр— ики республиканын Ьекумэт-лэри гаршылыглы сурэтдэ кендэрилэчэк мэЬсулларын бутун Ьэчмини ез еллэриндэ мэркэзлэшдирмирлэр. Онлар Залныз бу вэ 3® дикэр Mah-сул невлэри барэсиндэ нор маларын мигдарыны MyoJ-Зэнлэшдирир. гаршылыглы мэнафелэрин- таразлыгына эмэл олунмасына нэзарэт едир. эн муЬум мэИсул нев-лэринин кендэрилмэсини девлэт coBHjJacHHAa тэнзим едир лэр вэ с. Иннэн белэ конкрет игтисади элагэлэр бирбаша мугавилэлэр вэ баглашмалар эсасында билаваситэ муэссисэлэр. тэшкилатлар, тэсэрруфат органлары тэрэфиндэн hajaia кечирилэчэкдир. Му-гавилэлэрин вэ баглашмала-рын JepHHo Зетирилмэси учун Moe’yanJJoT дэ тамамилэ тэсэрруфат рэЬбэрлэринин узэ-ринэ душур- Бутун бу мугавилэлэр 1992-чи ил Занва-рын 1-дэк багланмалыдыр. Бир сезлэ. PycHja вэ Азэр баЗчан Ьекумэтлэри ез вэзи-фэлэрини jepHH9 Зетирмиш, тэсэрруфатчыларын гаршылыглы элагэлэринэ xejup-дуа вермишлэр. Инди hao шеЗ тэсэрруфатчыларын езун-дэн асылы олачагдыр. (Азэринформ). AjAbiH    !апчын:«ДАРЫЛМАЛАН ТИФАГ Л0ХДУР„» ТуркнЗэдэ нэшр олунан «Лени форум» журналы-нын баш редактору, нгтн-сад елмлэрн доктору, профессор АЗдын Лалчын чу-мэ ахшамы редаксиЗамы-зын гонагы нди. Лалчын бэЗ илк невбэдэ рэЬбэр-лнк етднЗи мэчмуэдэн сез ачды: — «Лени форум» либерал-демократии Зенлу бир дэр-кидир. Эсас мевзул&ры игтисади вэ сиЗаси мэсэлэлэр-дир. МэдэниЗЗэт, миллэтлэр-арасы мунасибэтлэр, еколо-жи вэ сайр проблемдэн дэ Зазылар дэрч едирик. «Лени форум»у мэнимлэ биркэ нэшр едэнлэр сиЗасэт, игтисадиЗЗат елмлэри саЪэ-синдэ ТуркиЗэдэ Захшы та-нынан, бир сыра универси-тетлэрдэ дэрс деЗэн алим-лэрдир. Мэчмуэнин бутун хэрчлэрини езумуз чэкирик. — «Лени форум»ун Азэр-баЗчанла элагэлэри нечэднр?.. — 1991-чи илин сентЗабр а]ында Анкара да базар игти- сади;]аты мэсьлэлэри ллэ баглы симпозиума топлаш-мышдыг. Бу симпозиума азэ-ри гардашларымызы да дэ’-вэт етмишдик. Онларын иг-тисадиЗЗатла баглы мараглы чыхышларыны «Лени форум »да дэрч етдик. Лахын вахтларда бу материаллар Аграр белмэси; Б0НРАНДАН ЧЫХМАГ ЛАЗЫМДЫР Кэнд тэсэрруфаты ишчилэ-ринин Шэмкирдэ кечирилэн :юна мушавирэсиндэ илин ил-кин Зекунлары, кэнд тэсэр-руфатында • ишлэрин B93Hj* З'ти, мевсум ишлэринин ке-диши вэ 1992-чи илин вэзи-ф,'лэри музакирэ олунмуш- дур.    » ßejfl едилмишдир ки, бутов л у кдэ    республиканын кэнд тэсэрруфатында ке-рилик мушаЬидэ олунур. Памбыгчылыгда Ьэлл едил-мэмиш проблемлэр чохдур. Узум багларынын мэЬсул-дарлыгы Зуксэлдилмэли, хусусэн ичтимаи белмэдэ мэЬсулдарлыгы Ьэлэ дэ ашагы сэвиЗЗэдэ олан кар-тофчулуг Ьэр васитэ илэ инкишаф етдирилмэлидир. Мушавирэнин иштирак-чьшары республикада кэнд тэсэрруфаты техникасынын бир сыра невлэринин бура- хылышынын тэшкил олун-масыны тэклиф етмишлэр. Республика баш назири-нин биринчи муавини Ф. Р. МустафаЗев мушавирэЗэ je-кун вурмушдур. Мушавирэнин ишиндэ кэнд тэсэрруфаты вэ эрзаг назири М. И. АбдуллаЗев вэ республика Президенти-нин мушавири Э. Д. ЧаЬан-киров иштирак етмишлэр. (Азэринформ). БАКЫ МЕТРОПОЛИТЕНИНИН ЛР0БЛЕМЛ9РИ АзэрбаЗчан НэглиЗЗат, Прокурорлугу КоллекиЗа-сынын кениш ичласы республика паЗтахтынын эн муЬум макистралларындан бири олан Бакы метропо-литени ишинин сабитлэш-дирилмэсинэ. Ьабелэ гатар-ла^ын Ьэрэкэтинин, сэр-нишинлэрин ЪеЗатынын вэ сагламлыгынын тэЬлукэсиз-.ihJhhhh тэ’мин едилмэси мэсэлэлэринэ haep олун-мушдур. Ичласда Бакы мегропелитенинин ишчилэри дэ иштирак етмишлэр. Чыхышларда геЗд олун-мушдур ки, бу Захын вахт-ларадэк метропелитенин ишчилэри онун нормал фэа-лиЗЗэтини бутевлукдэ тэ’мин едирдилэр. Лакин 1991-чи илдэ вэзиЗЗэт пислиЗэ догру дэЗишмишдир:    чари илин 9 ajbi эрэиндэ Бакы метрополитениндэ гэзалар во мухтэлиф зэдэлэнмэлэр нотичэсиндэ 231 гатар pej-Сц логв едилмишдир. Бу, АзорбаЗчан НэглиЗЗат Проку рорлугунун Бакы проку-рЬрлугу илэ бирликдэ Бакы метропелитениндэ девлэт интизпмына риаЗэт едилмэ-синич |охланылмасы учун эс: с олмушдур . Лохламанын нэтичэлэри кесторир ки, Заранмыш вэ-зиЗЗотин эсас сэбэблэри токч - эмэк шэраитинин, бир f ыра саИэлэрдэ эмэк интизамынын пислэшмэси деЗил, 1юм дэ аваданлыгын кеЬнэлмэси, Зарарсызлыгы, мадди-техники тэчЬизатын хеЗли пислэшмэси вэ башга (¡у кими амиллэр, о чум-лэдэн метрополитенин ишинин тэшкили илэ билаваситэ баглы олмаЗан амиллэр-дир. Бунунла бирликдэ суи-истифадэ фактлары. кез габагындадыр, бу фактла-рын метана кэлмэсинэ исэ сэбэо девлэт интизамынын меЬкэмлэндирилмэси саЬэсиндэ Бакы метрополи-тени рэЬбэрлиЗинин зэиф ишидир. Бунунла элагэдар олараг Бакы „ НэглиЗЗат Прокурорлугу бир сыра чинаЗэт ишлэри галдырмыш-дыр вэ Ьэмин ишлэр тэЬгиг едилир. Кечирилмиш музакирэ-нин нэтичэлэринэ эсасэн коллекиЗа ганунун позул-масынын ЗолверилмэзлиЗи Ьаггында Бакы метрополи-тенинин бир сыра мэс’ул ишчилэринэ хэ(бэрдарлыг етмэк барэсиндэ гэрар гэ-бул етмишдир. КоллекиЗада чыхыш едэн Бакы метрополитенинин рэЬ-бэрлэри онлара гаршы ирэли сурулэн тэлэблэрин га-йунауЗгун олдугуну е’ти-раф етмнш, еЗни заманда коллекиЗа уаюлэринин диг-гэтиии бир |;ыра мевчуд проблемлэр узэриндэ чэм- лэшдирмишлэр. Мэсэлэн, Бакы метрополитенинин рэи-си В. М. Надирли мэ’лумат вермишдир ки, метрополитена Зардым етмэли олан идарэлэр Ьазырда эслиндэ фэалиЗЗэт кестэрмирлэр. О геЗд етмишдир ки, метрополитен даЗанмаг Ьэддйн-дэдир, чунки кэлэн ил учу.н малиЗЗэлэшдирмэ мэсэлэлэ-ри индиЗэдэк Ьэлл олунма-мышдыр. Метрополитенин дэЗэри бир нечэ дэфэ ар-тан вагонларла, авадан-лыгла, еЬтиЗат Ьиссэлэр-лэ нечэ тэ’мин олуначагы да аЗдын деЗилдир. В. М. Надирли геЗд етмишдир ки, артан хэрчлэр нэзэрэ алынмагла индики кедиш гиЗмэти шэраитиндэ метрополитен ез хэрчлэрини едэмэк вэ ишчилэри сахламаг игтидарьгнда . деЗилдир. Бунунла элагэдар олараг кедиш дэЗэрини артырмаг лу-зуму меЗдаиа чыхыр, Ьэр-чэнд Зенэ дэ, метрополитен рэисинин геЗд етди-Зи кими, вэсаит гытлыгы-ны арадан галдырмаг мум-кун олмаЗачагдыр. - КоллекиЗа Бакы метро-политенинэ Зардым кестэрмэк учун республика На- зирлэр Кабинетинэ инфор-масиЗа Ьазырламаг Ьаггында гэрар гэбул етмишдир. (Азэринформ). Бу Загышлы-Загмурлу, чис-кинли кунлэрдэ мушаЬидэ етдиЗим мэнзэрэлэр мудрик бир гочанын сеЬбэтини Зады-ма салыр. О деЗэрди ки, бир зЬликеф адам вармыш. Дун-ja вечинэ деЗилмиш. Иши-пешэси ЗеЗиб-ичиб jaTMar, бир дэ она-буна истеЬза едиб эЗлэнмэк имиш. Кунлэрин бир куну гэфилдэн гышла гаршылашыр, чанына ушутмэ душур. Лаглы дилини ишэ салыр, Залвар-jaxap едиб де-Зир ки. кэл дост олаг. Кал-мэздэн эввэл мэнэ хэбэрдар-лыг елэ, ишими билим. Ра-зылашырлар. Гыш сез верир ки, достлугуна садиг галачаг... Кунлэр етур, аЗлар ке-чир. Дагларын зирвэсинэ гар душур. Адамлар арасында чанланма башлаЗыр. Ьэрэ бир ишдэн Запышыр. Кими одун-Заначаг тэдарук едир, кими ев-ешиЗини, ЬэЗэт-бача-сьшы сэлигэ-сэЬмана салыр, азугэ, пал-палтар еЬтиЗаты керэнлэр дэ олур. ЭЬликеф исэ Ьалыны позмур. Бир муддэт кечэндэн сонра Зал-ja-мач да агарыр. О, бу дэфэ дэ вечинэ алмыр. Бир дэ ке-рур ки, агачлар, Ьасар, чэ-пэр аг ерпэЗэ бурунуб. Ленэ кефиндэн галмыр. Дамагы чаг, архаЗынча Зыхылыб Ja-тыр. АЗыланда керур ки, Ьэ-Зэт-бачаны да гар ертуб. «Вер jejHM, ерт Затым, кез-лэ чаным чыхмасын» — де-Зиб Зерганыны башына чэ-кир вэ ширин jyxyja кедир. БаЗырда гопан туфан, чов-гун, шахта нэдир, бу вахт дунЗанын бутун Ьури-мэлэЗи этрафына топлашсаЗды Зенэ ону а]ылдыб галдыра бил-мэздилэр. Кенлундэн Земэк-ичмэк кечмэсэЗди бэлкэ дэ гыш Зухусуна кедэрди. Амма элач галмады, иштаЬ куч кэлди... АЗыланда кезлэринэ инанмады. Гуршагачан гар Загмышды. Бэнд-бэрэ баг-ланмышды. Кедиш-кэлиш кэ-силмишди. ЕшиЗэ чыхасы деЗил ди. Ьирсиндэн кезлэри чыхды кэллэсинэ. hapaj-ha-шир салыб гышын гарасынча де]инди. Достлугда «хэЗанэт» етмэкдэ ону мэзэммэтлэди. Гыш ону тэпэдэн-дырнага сузуб тэмкинлэ чаваб верди: — A3 заваллы! Арифэ бир ишарэ кифаЗэтдир. Аталар учдэн деЗиб. Мэн исэ дерд дэфэ хэбэрдарлыг елэдим, ганмадын. Бабалын ез боЗну-иа. Чэфандыр, чэк! Бшит вэ бирдэфэлик гулагларында сырга елэ. Гыша гар душэн-дэ Jox, 3®3да Ьазырлашар-лар. — деди. Бу, рэваЗэт дэ олса, баба-ларын зэка сузкэчиндэн су-зулэн Ьикмэтдир. Нэ кизлэ-дэк? Инди бизи дэ Ьэмин вэзиЗЗэт кезлэЗир. Лакин биз нэ эЬликефик, нэ дэ ЭЬмэди бигэм. Ьэр кун мин бир эзаб- леЬмэни адамларын уст-ба-шына сыч рады рды. Ьевсан. ЭЬмэдли, Кешлэ вэ микрора-Зонларын газылыб дагылмыш Золлары, агзыачыг луклэр вэ сел-сулар пиЗадалары да. суручулэри дэ чашбаш сал-мышды. О кундэн сонра Ьава нечэ дэфэ дэЗишиб. Лагыш ja-гыб. Думан-чэн олуб. кун чыхыб. ВэзиЗЗэт исэ кунбэ-кун пислэшир. Шахталы-чов-гунлу гыш кунлэрини кимсэ Зада салмыр... Тэкчэ Зол, топлу шэклиндэ нэшр олуна-чаг. О замандан бэри АзэрбаЗ-чанла муитэзэм элагэлэри-миз вар. Бакыда турк халг-ларынын CHjacH, л игтисади, МэдэниЗЗэт проблемлэринэ Ьэср олунмуш керуш кечир-мэк HHjJdTHHAajHK. — АЗдьш бэЗ, азэрбаЗчан-лы Ьэмкарларыныздан ешнт-даЗимнзэ мера сиз дун]а игтисади системлэрнни вэ онларын тарнхннн кезэл бн-лнреиниз. Сизчэ, кечмиш ССРИ ни Ja дагылды?.. — Сэбэблэр чохдур. Амма эн эсасы ичтимаи гуру-лушун езудур, кечмиш Иттифагын дунЗанын букунку мэ’нэви игтисади дэЗэрлэри-нэ зидд олан системидир. Алты эср Ьекм сурэн Осман-лы импери]асынын белэ да-гылдыгы дун]ада Совет Ит-тифагынын дагылмасы елэ бир тээччуб догурмур. — Бир сыра габагчыл ел-кэлэрин ,0 чумлэдэн дуи]а-да Ьэлэ ки, Ьекемон девлэт автобуслар далбадал кечдиЗи Ьалда. 2 вэ Ja 118 немрэли бир автобус кэлир, Ja кэлмир. 71, элэлхусус 95 нем-рэли автобусларын умидинэ галанларын эзаб-эзиЗЗэтини дилэ кэтирмэк мумкун деЗил. Лерлэрдэ диспетчер кошку вар, езлэри исэ Jox. Нэг-лиЗЗаты тэнзимлэЗэ билмир-лэреэ, онда бу штатлары ни-)э тутублар? Сэрнишин аз олан истигамэтэ ишлэЗэн ав-тобусларла башга сэмтэ кет-мэк учун кеэлэЗэн адамлары Гышы нечэ гаршыламышыг? hlNK КвЗ ЗУИАИДА эзиЗЗэтлэ гаршылашырыг. КилеЗлэнмэкдэн. деЗинмэк-дэн, эсэблэшмэкдэн башга элачымыз галмыр. Гыша 1)а-зырлыг кермэЗэ чавабдеЬ олан сэлаЬиЗЗэтли шэхелэр исэ гэфлэт Зухусуна кедиб-лэр. Кезлэрини Зумуб ЗатсаЗ-дылар, бэлкэ дэ адамлар башына чарэ гылардылар. Бу, мэ’нэви Зухудур. Баха-баха, керэ-керэ Затыблар. Вичдан-лары, вэтэндашлыг Ьисслэри Затыб. Буну кечэ-кундуз. Ьэр аддымбашы Ьисс етми-рикми?! 15—20 кун эввэл Бакыда шыдыргы Загыш 1агды. Ьава соЗуглашды. Черэк ма-газаларынын габагында нев-бэ зэнчир кими узанды. Са-* бунчу вагзалында. С. Вур-гун багынын деврэсиндэ. «Кэнчлик», «ЭзизбэЗов». «Нефтчилэр», «ЭЬмэдли» метро стансиЗаларында Зуз-лэрлэ, минлэрлэ адам сэки-Зэ, кешклэрэ, тинлэрэ гысы-лыб автобус кезлэЗирди. Евэ. ишэ, дэреэ тэлэсэнлэр кучэ-лэрдэ деЗинэ-деЗинэ галмыш-дылар. Сэбри тукэнэнлэр па-Зи-пиЗада мухтэлиф истигамэтэ уз тутдулар. Чала-чу-хур кучэлэрдэн чэЗирткэ кими Ьоппана-Ьоппана шутуЗэн шэхеи миник машынлары да нэглиЗЗат белэ олсаЗды дэрд Зары иди. Ьэ}эт-бачамыз, зирзэмилэр. биналар нэ кун-дэдир! Эксэр ]аша]ыш мас-сивлэри, куча вэ ме]данча-лар, ЬэЗэтлэр еЗбэчэр Ьалда-дыр, газыб бэрбад вэзиЗЗэтэ салыблар. Борулардан ахай чнркаб вэ тэмиз сулар бир-биринэ гарышыб. Зирзэмилэр долуб. Евлэр нэм ичиндэдир. Туллантылар hapa кэлди сэпилиб. Зибил вахтында да-шынмыр. Рабитэ хидмэти Ja-рытмаздыр. Хэтлэр Ja ишлэ-мир. ja да истэдиЗин унван-дан башга hapa десэн душур-сэн. Бэ’зи истилик саЬэлэ-риндэ Ьэлэ инди тэ’мирэ башлаЗыблар. Бир чох мэнзиллэр индиЗэдэк исинмэЗиб. Сакинлэр електрик печлэ-риндэн истифадэ етмэЗэ мэч-бурдурлар. JamaJum мэЬэл-лэлэриидэ ишыглар тез-тез cOhayJy Ьалда, чох вахт куче вэ проспектлэрдэ кунун ку-норта чагы ишыглары сен-дурмэк унудулур. Ьансыны деЗэсэн?.. Нечэсини cajacan?.. KhmjaT Ьиссэ, Зана-чаг гыт олса да. бу эсас сэ-бэб деЗил. Елэ кун олур ки. .автобуслар далбадал шуту-Зурлэр. Бэ’зэн исэ маршрута бирчэ машын чыхыр. Мэсэлэн 51. 62 вэ 1а 20 немоэли Зола салмаг олмазмы? Нем-рэсиэ автобусларын. маршрут таксилэринин истэдик-лэри сэмтэ севдэлэшмэсинэ нэ ад верэсэн?1 Бэс бунлар Ьансы республика мэхсус-дур? Ланачагы. еЬтиЗат Ьис-сэни Ьарадан тапырлар, вэрэгэлэринэ ким имза атыр. маашларыны Ьансы тэшки-латдан алырлар?.. ВагзалЗаны саЬэлэр, мет-ронун «ЭзизбэЗов» стансиЗа-сынын эразиси вэ дикэр ке-диш-кэлишли, кермэли Зерлэрдэ зир-зибил аз гала ди-зэ чыхыр. Бакы дан башга Бакымыз вармы? Бэс онун тээссубуну ким чэкмэлидир! Душунэн Зохдур. Варса да, бу еЗбэчэрликлэрэ кез Зум* мага адэт еднблэр. Вахт исэ кезлэмир. Гыш гапыны кэ-сиб... Мин шукур ки, тэбиэт Ьэлэ сэбр едир. сэрт узуну бизэ чевирмир. Гытлыгдан, баЬалыгдан .эсэб кэркинли-Зиндэн эинЬара кэлэн Бакы зэЬмэткешлэри гышын сэрт узу илэ гаршылашеалар нэ вэзиЗЗэтэ душерлэр) Амма о кунлэр узаг де]нл. Саатба-саат. кунбэкун Захынлашыр. Нэ гэдэр ки. Бакы ШэЬэр Сэрнишин НэглиЗЗат Бир-лиЗииин рэЬбэрлэри вэ онла-пмн табеля Ынла план папн- олаи АБШ-ын АзэрбаЗчана бнртэрэфлн мунасибэти енэ-чэ, Ьансы сэбэблэрлэ баглы-Дыр7 — Эсасы А. Линколн, Т. Чеферсон кими демократлар тэрэфиндэн гоЗулмуш бир девлэтдэ бу сиЗасэт о гэдэр дэ рэгбэтлэ гаршыланмыр. Белэ сиЗасэт демократик pyh-лу АБШ вэтэндашларынын идеЗаларына зиддир. Америка еэфэрим заманы бу мев-зуда хе]ли мубаЬисэ етмэли олдум. Ачыгыны деЗим ки. ермэни диаспорунун АБШ-дакы тэблигаты да ез ишини керур. Вахтилэ ТуркйЗэЗэ гаршы белэ сиЗасэт Зеридилиб. Ьэт-та TypKHj9j9 ембарго да го-Зулуб. Амма тэдричэн тэсэв-вурлэрдэ, мунасибэтлэрдэ aj-дынлыг Зараныб. Садэчэ сэбрлэ ишлэмэк лазымдыр. СеЬбэтн Зазды: Илгар РУСТЭМОВ, «Халг гэзети»нии мухбнри. ларын башчылары ахшам са-ат 5-дэн сонра зэЬмэткешлэ-рэ гошулуб ичтимаи нэглй]-Затда кедиб-кэлмирлэр, онларын эзаб-ээиЗЗэтини Ьисс етмэЗэчэклэр. Мэнзил тэсэрруфаты са-Ьэлэрнндэ ишчилэрин са]ы> ны бнлэн Зохдур. Нэ иш кер-дуклэри дэ гаранлыгдыр. Мэнзил-истисмар саЬэлэрн. онларын табе олдугу мэнзил вэ коммунал тэсэрруфаты идарэлэри сакинлэрин киле]-кузарыны гулагардына ву-рурлар. ШэЬэр истилик вэ електрик шэбэкэлэри. онла-рыя саЬэ рэислэри. санита-риЗа-епидемиолокиЗа станси-Залары, аЗры-аЗры pajonna* рын сэлаЬиЗЗэтли идарэ башчылары бу еЗбэчэрликлэри cejp етмэкдэн тэнкэ кэлмэк эвэзинэ, елэ бил зевг алырлар. Онлара нэ ]азы-позу тэ’сир едир, нэ дэ килеЗ-кузар-дан урэклэри Зумшалыр. Магазаларда да езбашына-лыглар баш алыб кедир. Ду-Зу. ун, гэннады вэ дикэр эр-заг мэЬсуллары арха гапы-лардан «мунасиб» адамлара етурулур. МеЗвэ-тэрэвэз ма-газаларынын гапысында je-кэ гыфыллар асы л дыгы Ьалда, кооператив дуканларын витринлэриндэ меЗвэлэр пар-пар парылдаЗыр. Санки ин-дичэ багдан дэрилиб... Ьунэ-рин вар Захын душ... Од ги]-мэтинэ... Тохун ачдан хэбэри Jox-дур. Алан ]енэ алыр. Амма елэ аилэ вар ки, ушагы бир меЗвэЗэ. конфетэ тамарэы-дыр... Магазаларда тапмады-гьгмыз гэннады мэЬсуллары-ны. сигарета, кибрити вэ дикэр чохишлэнэн мэЬсуллары бирэ беш, бирэ он гиЗмэтэ Зералты кечидлэрдэн алы-рыг. Фабриклэр ики-уч нев-бэ ишлэ)ир. магазаларда исэ пал-палтар, аЗаггабы тапмы-рыг. Чохушаглы аилэлэр ко-mhcJoh мага зала рын да асы-лан кеЗимлэрэ баха-баха га-лырлар... Бакынын сэлигэ-сэЬманы-на. адамларын га}гыларына бу инсафсыз мунасибэти. 6и-канэлиЗи. Ьэрч-мэрчлиЗи Ьа-мы керур. Ьамы да кез jy-мур. Исаг ЭМЭНУЛЛАЛКВ,«Халг гээетн»нии мухбнри. ;
RealCheck