Internet Payments

Secure & Reliable

Your data is encrypted and secure with us.
Godaddyseal image
VeraSafe Security Seal

Baku Khalg Gazeti Newspaper Archives

- Page 3

Join us for 7 days to view your results

Enter your details to get started

or Login

What will you discover?

  • 108,666,265 Obituaries
  • 86,129,063 Archives
  • Birth & Marriages
  • Arrests & legal notices
  • And so much more
Issue Date:
Pages Available: 4

Search All United States newspapers

Research your ancestors and family tree, historical events, famous people and so much more!

Browse U.S. Newspaper Archives

googlemap

Select the state you are looking for from the map or the list below

OCR Text

Baku Khalg Gazeti (Newspaper) - December 19, 1992, Baku, Azerbaijan XALQ Q0ZETÍ 19 ДЕКАБР 1992-чи ИЛ. Не 235 ЗЯРЯФЯТ!? БУ БО .ЩЯ? ЧЭЛИЛ МЭММЭДГУЛУЗАДд АТЭМ елкэлэри харичи ишлэр назирлэринин бу кун-лэрдэ баша чатмыш Сток-Ьолм керушуну ншыгланды-ран нуфузлу информаси]а акентликлэри эсас диггэти Руси]а Фeдepacиjacынын харичи ишлэр назири Андре] Козыревин чыхышына ]в* нэлднрлэр. Рус мэтбуаты. радио вэ телевизи]асы бу мэсэлэдэн бир гэдэр устуер-тулу вэ кенулсуз данышса-лар да Руси]а харичи си]а-сэт идарэси рэЬбэри ез чы-хышында «хоруз» бурахмыш вэ бунунла да керуш ишти-ракчыларыны сарсытмыш-дыр.. Ьэтта белэ бир тэсэв-вур ]аранмышдыр ки, ]эгин Руси]ада девлэт чеврилиши баш вермишдир. Чыхыш учун сез алан А. Козырев демишдир: Мэн Ру-сн]анын харичи сн]асэт кон-сепси]асында бэ’зи дузэлиш-лэр етмэли]эм. Биринчиси. Авропа]а говушма хэттнни бутуилуклэ гору|уб сахла-магла бэрабэр дэрд едирик ки, бизим эн’энэлэрнмнзии чоху Аси]а]а баглыдыр, бу исэ Горби Авропа нлэ ]а-хынлыгымыза сэдд го]ур. Виз НАТО вэ Гэрби Ав-па 6нрлн]нннн эслиндэ дэ-ншмэз мэгсэдлэриннн бир сыра тэкамулу илэ ]аиашы, Прибалтика вэ кечмиш ССРИ эразиснндэки дикэр ра]он-ларда ез Ьэрби яштиракыны мепкэмлэтмэк планыны, Бос-нн]анын вэ Дугослави)анын дахили ишлэринэ мудахилэ-сини керурук. ]угославн]а]а гаршы санксн]алар да керу-нур бу мэгсэдлэрдэи нрэли кэлнр. Биз Ьэмин санксн]а-ларын лэгвннн тэлэб еди-рнк. Экэр биз де]эн олмаса ез мэнафе]имнзн горумаг учун зэрурн билди]имиз бнр-тэрэфлн тэдбирлэр кермэк Ьугугуну езумуздэ сахла]ы- рыг. Серби]аныи индики he-кум эти ез мубаризэснндэ бе-]ук Русн]анын ]ардымына бел багла]а бнлэр. Икннчиси. Кечмиш Совет Иттифагыньш эразисннэ АТЭМ нормаларынын там тэтбиг зонасы кими бахыла билмэз. Бу, эслиндэ кмпери-]адангалма эразидир, Руси ja ез мзнафе]ини горумаг учун Ьэрби вэ игтисади васитэлэр дэ дахил олмагла мумкун олан бутун имканлардан ис-тифадэ етмэлидир. Биз гэти сурэтдэ тэлэб едэчэ]ик ки, ССРИ-нин кечмиш республи-калары дэрЬал ]ени федера-CHjaja, ]ахуд конфедераснjaja дахил олсунлар вэ бу ба рэдэ кэскин cebo; >этлэр апа- ро; JHI рылачаг. Учунчусу. Ким белэ Ье-саб едирсэ ки, бутун бун-ларла Ьесаблашмамаг олар, Руси]аны да Совет Иттнфа-гынын тале]и кезлэ]1ф, белэ-лэри унутмамалыдыр:    сеЬ- бэт Ьэм езуну, Ьэм дэ дост-ларыны мудафиэ етмэ]э га-дир олан девлэтдэн кедир. МушаЬидэчилэр ге]д едир-лэр ки, бу сезлэрдэн сонра елэ бил керуш иштиракчы-ларынын башына га]нар су токулду. Харичи ишлэр на-зирлэри тээччублэ бир-би-ринин узунэ бахдылар. Ку-ман етдилэр ки, Москвада ]ени ги]ам баш вериб вэ бу хэбэр Руси]а нума]эндэли-]инэ инди чатыб. Лэгин Козырев индичэ е’лан едэчэк ки, о белэ харичи си]асэт апарма]ачаг вэ буна керэ дэ исте'фа верир. Белэ олмур. Рэнки ава-зымыш АБШ девлэт катиби Ларри Иглберкер нараЬат Ьалда ичлас салонуну тэрк едир. Ардынча Козырев вэ бир гэдэр сонра Укра]на харичи ишлэр назщш Анатоли Зленко чыхырлар. Козырев вэ Иглберкер бир отага чэ-кнлиб сеЬбэт едирлэр. Злен-ко исэ Ки]евэ зэнк едиб баш вермиш Ьадисэ барэдэ зидент Кравчукла мэслэпэт-лэшир. Ичласын гапалы кечмэси-нэ бахма]араг бир нечэ дэ-гигэ сонра телеграф акентликлэри Руси]анын харичи си]асат хэттинин дэ]ишмэси барэдэ алэмэ чар чэкирлэр Козырев вэ Иглберкер ]а-рым саат сонра ]енидэн нч-лас салонуна га]ыдырлар. Бир гэдзр кечмиш Козырев чыхыш учун ]енидэн сез ис-тэ]ир. Бу дэфэ о, керуш иш-тиракчыларыны эмин етмэ]э чалышыр ки, нэ Руси]анын президенти Лелтсин, нэ дэ харичи ишлэр назири кими о, ба]агкы чыхышда сэслэ-нэн фикирлэрлэ Ьеч вахт paзылaшмajaчaглap:    «мэнэ белэ натнглнк фэнди ншлэт-мэ]э шэраит ]аратдыгыныз учун сизэ тэшэккур етмэк нстэ]ирэм. Лакни мэн буну эн чидди мулаЬизэлэримдэн чыхыш едэрэк нрэли сур дум. Мэним эввэлчэ охудугум мэтн Руси]адакы ме’тэднл мухалифэтин тэлэблэрнндэн нрэли кэлэн кифа]эт гэдэр сэлигэлн компнл]аси]адыр,,. Чыхышын Ьэмин Ьиссэсинин Ьеч бир кучу ¡охдур. Бу )ал-ныз Ьадисэлэрин башга чур инкишафынын догура бнлэ-чэ]и тэЬлукэнн кестэрэн бир фэцдднр». Белэ бир узрхаЬлыгдан сонра назир АТЭМ-ин проб-лемлэринэ дайр габагчадан Ьазырланмыш чыхышын мэт-нини оху]ур. Анатоли Злеико ичлас са лонуна Козыревин икинчи чыхышындан сонра га]ыдыр. О, Укра]на тэрэфинин Ьазыр-ладыгы бэ]анаты оху]ур. Де-]илэнэ керэ, чаваб чох кэскин олуб. Мэ'лум олур ки, Козыре вин биринчи чыхышындан сонра бэ’зи МДБ елкэлэри онлары Руси]а империал из-миндэн горумаг учун НАТО-]а мурачиэт Ьазырла]ыблар. Козыревин дипломанта тарихиндэ керунмэмиш бу Ьэрэкэтинэ реакси]а мухтэ-лиф олуб. Дипломатларьзн во журналлстлэрин бир чоху ону «Зункул вэ ге]ри-чидди Ьэрэкэт» адландырыб:    «Ру- си]а кими бир елкэнин ха-рзгчи ишлэр назири езуну бу тэрздэ апармамалы иди». Козыревин мэтбуат катиби Галина Сидорова назирин Ъэрэкэти барэдэ журналист-лэрин суалларына белэ чаваб вериб: «Бу нэ мзЬкэмэ иди, нэ дэ о]ун. Бу, 11э]а-чан сигналы, бир нев шок терапи]асы иди. Назир керуш иштиракчыларына кос-тэрмэк истэ}ирди ки, Руси-]ада вэзи]]эт сон дэрэчэ чид-дидир». Е’тибарлы мэнбэлэрдэн алынмыш, мэ’лумата керэ, А. Козыревин чыхышындакы муддэаларын эксэри]]эти Вэтэндашлыг Бирли]и бло-кунун харичи си]асэт#-саИэ-синдэки тезислэриндэндир. Ку]а Козырев буну гэсдэн, оху]уб. Го] онун муэллифлэ-ри билсинлэр ки, тэклиф ет-диклэри хэтт нечэ гаршыла-ныр, нэтичэси нечэ ола би-лэр? Нэ1^Л\ журналистлэр бу мэсэлэ]э дэ диггэти ]енэл-дирлэр ки, Москвадакы сон 11адисэлэрдэн Козыревин хэ-бэри ола билмэзди. О, чыхыш едэндэн дерд саат сонра Легор Га]дар исте’фа Верди, Виктор Черномырдин баш назир олду. Бэ’зилэри Андре] Козыревин чыхышыны зарафат Ье-саб едирлэр. Нэ билмэк олар? Амма Ъэр Ьалда горхулу за-рафатдыр. «ХАЛГ ГЭЗЕТИ». Т'эзетхсешясуГ АЛД АР ЛУЮАНОВУН КАБИНЕТИНДЭН ИМТИНА ЕТДИ TajAap нэ Кремлдэ, нэ дэ Стара]а плошада ишэ кетмэ-]эчэк. Ьэрчэнд ки, Лелтсин она ]ахын кечмишдэ Лук]а-новун, лап бу ]ахынларадэк исэ ]еничэ е’тибардан душ-муш Бурбулисин э]лэшди]и кениш кабинетэ кечмэ]и тэклиф етмишдир. Лакин Л^гор Тимурович бу чур ]ер- дэ]ишмэдэн гэти имтина етмишдир. О, башга тэклиф-лэрэ дэ, мэсэлэн, президент ]анында игтибади си]асэт уз-рэ девлэт комисси]асы ]арат-маг вэ рэЬбэрлик етмэк, ]а да эн писи, девлэт башчы-сынын штатлы мушавири ол-маг тэклифлэринэ дэ разы-лыг вермэмишдир. Декабрын 15-дэ Гайдар Иеч олмаса илдэ бир дэфэ эмэл-ли-башлы ]ухусуну алмаг гэрарына кэлмишдир. Срага-кун исэ а]дын олду ки, о да президент олачаг: кечид дев-рунун игтисади проблемлэ-ри институтунун президенти. Институтун беш директордан ибарэт идарэ he]’8TH бу чур гэрара кэлмишдир. «Комсомолска]а правда»ГЫЗЫЛ МАМОНТЛАР Лакути]анын Руси]а дев-лэтинин тэркибинэ дахил ол-масынын 360 илли]и мунаси-бэтилэ бурахылмыш гызыл сиккэлэрдэ аг го]ун вэ мамонт тэсвир едилмишдир. Куман едилир ки, онларын hap биринин базар ги]мэти 100 мин рублдан аз олма]а-чаг. «Рабоча]а трибуна»КИНДИСТАН ОРДУСУ вэ РУС СИЛАНЫ Киндистанын силаИлы гув-вэлэринин дерддэ уч Ьиссэси совет техникасы илэ тэчИиз едилиб. Бу барэдэ чэршэнбэ куну елкэнин Ьэрби дэниз гуввэлэри гэраркаЬынын рэи-си адмирал Л. Рамдас Чам-harap шаИэриндэ мэ’лумат вермишдир.    Буна керэ    дэ МДБ елкэлэринин ез еЬдэ-ликлэрини ]еринэ ]етирмэ-мэлэри ордунун де]уш габи-ли]]этинин    азалмасына    сэ- бэб олмушдур. Л. Рамдасын деди]инэ керэ, руси]алы парт н]орлар Ьиндистан Ьэрби дэниз гуввэлэри гаршысын-да кетурдуклэри еЬдэлик-лэро чидди эмэл едирлэр. «Правда»ИТ ПОЧТАЛЮНУН ДОСТУДУР Звенигов    ра]онунун    поч тал]онлары    сэЬэрлэр    почт иа]ламага чыхаркэн езлэри илэ ит кетурурлэр. Чунки почтал]онларын чи]инлэрин дэн асдыглары агыр чан-тал ар ^ина]эткарларын кри минал иштаЬасыны артырыр. Устэлик, почтал]он чантала ры сон вахтлар эмэлли.баш-лы агырлашыб. Инди раби-тэчилэрин евлэрэ па]ладыгы пенси]алар он мин рубллар-ла Ьесабланыр. Онларын со]гунчу Ьучумлара мэруз галдыгы Ьаллар да олур. Бу чур «суририз»лэрдэн jaxa гуртармагдан етру бэ’зи поч-тал]онлар ишэ «дерда]аглы муЬафизэчилэрлэ» кедирлэр. «Марн]ска]а правда» Кедирэм    Тэбрмэн... Бу вахта гэдэр Ираида олмамышдымба да, Ьэмишэ онун зэнкин эдэбиЛаты, ин-чэсэнэти вэ тарихи илэ ма-рагланмыш, фарс дилинин ширинлик вэ кезэлли]инин мэфтуну олмуш, Лахыи Шэр-гин эн гэдим елкэлэриндэн бири ссылай вэ Рудэки, Фир-довси, Сэ’ди, Ьафиз, Мир-задэ Ешги, Пэрвин Е’тисами. Ирэч Мирзэ, ШэЬри]ар кими гудрэтли сез устадларынын мэскэни олан бир ди]ары кер-мэ]и арзуламышдым. НэЬа]эт, арзума ]етишдим вэ декабрын 1-дэн 8-нэ гэдэр Ираида олдум. Бу сэфэримин баш тутмасы учун элбэттэ, Се]ид МэЬэммэдЬусе]н ШэЬ-ри]ара миннэтдарам. Биз Ираида дердунчу дэфэ ге]д олунан «ШэЬри]ар конфрансы»нын иштиракчы-лары идик вэ Ьэр биримизи Ьэмин елкэ]э ШэЬри]ар пое-зи]асынын ишыгы, ШэЬри]ар чазибэси, ШэЬри]ар нискили чэкиб кэтирмишди. Декабрын 2-дэ Иран Мэдэ-ниЛэт вэ Ислам Иршады Назирли]инин «Таларе-вэЬ-дэт» («ВэЬдэт сара]ы») клу-бунда конфранс езунун 2-чи иш кунунэ башлады. (Тэ]]а-рэ кечикди]индэн Азэр-ба]чан нума]эндэ Ье]’эти узвлэринин эксэриЛэти кон-франсын ачылышында ишти-рак едэ билмэмишди). Бир нечэ елми мэгалэ илэ чыхыш едэн шэЬри]аршунас-лардан башга, шаирлэрдэн Мушфиг Кашани, Габил, МаЬ-муд Пэдиде, Дэстпиш ВалеЬ, Чэ’фэри Урми]эви вэ Се]ид Багери ез ше’рлэрини оху-дулар. Чэ’фэринин ше’ри белэ башла]ырды: «Е] вэтэндашлар, бу кун Ирана хош кэлмишсиниз. ШэЬрн]ар ]урду Азэрба]чанэ хош кэлмишсиниз». Сонра мусиги тэранэлэри сэслэнди. Ьэм]ерлимиз, Ба-кынын Пиршагы гэсэбэсин-дэ анадан олан вэ 1938-чи илдэн Ираида ]аша]ан устад Эли Сэлими («Аман а]рылр!г» вэ «Сизэ салам кэтирми-шэм» маЬныларынын муэл-лифи) каманчачы Растбодун муша]иэти илэ тар чалды, ханэндэлэр ШэЬри]арын сез-лэринэ бэстэлэнмиш мух-тэлиф нэгмэлэр ифа етдилэр. Декабрын 3-дэ конфранс ез ишини давам етДирди. Фик-рэт Гоча, Солмаз (Чэнуби Азэрба]чанын кэнч шаири), Савалан Мэчидзадэ ше’р охудулар, Рустэм Эли]ев, Лашар Гара]ев вэ Бэкир Нэ-би]ев чыхыш етдилэр вэ хе]-ли алгышландылар. Турки]э- дэн кэлэн СэлаЬэддин устад ШэЬри]арын дини ке-рушлэринэ Ьэср олунан мэ-галэсини конфранс иштирак-чыларынын нэзэринэ чат-дырды. Ичласын ]арысында зала тэшриф кэтирэн Иран харичи ишлэр назири ага]е-Вила]эти дэ ШэЬри]арын Иран вэ ислам барэдэ фикир-лэрини тэЬлил етди. О, вахти-лэ Иран вэ Руси]а арасында имзаланмыш Кулустан вэ Туркмэнча] мугавилэлэри-ни пислэди вэ Ьэмин сэнэдлэрин Ьэр } ше]дэн чох Азэрба]чана вэ азэр-хусусилэ ге]д етди. Ага]е-Ви-ла]эти «Го] Аразын о тэрэ-фи дэ, бу тэрэфи дэ меЬкэм бирлэшсин» деди, «Ье]дэр баба]а салам» поемасыны ШэЬри]арын шаЬ эсэрлэрин-дэн бирн адландырды. Лери кэлмишкэн бир Ьа-ши]э чыхым: «Ье]дэр баба-ул салам»ы ]уксэк ги]мэт-лэндирэн «мэгаме-муэззэме-рэЬбэри» А]этуллаЬ Хаме-не]и дэ демишди ки, ШэЬри-Зарын эсэрлэринин бе]ук эк-сэри]]эти фарс ди^ндэ зылмышса да, «Ье]дэр баба-)н салам» ез ширин дили вэ дэрин мэзмуну бахымындан онун башга эсэрлэриндэн кучлудур. Ьэгигэтэн дэ, «Ье]дэр^баба]а салам» тэкчэ Азэрба]чан эдэби]]атынын де]ил, дэфэлэрлэ ге]д едил- ди]и кими, дун]а эдэби]]а-тынын шаЬ зсэрлэриндэндир. Мэ’лумата керэ, устад ШэЬ-риЛар узун емрунун сон ил-лэриндэ азэрба]чанча ше’р-лэр зазмага башламыш, фарс дили илэ ]анашы ’Азэрба]-чан дилинин бэнзэрси? ке-зэлли]ини бир даЬа бэ]ан ет-мишди. Каш бизим Низами, Хагани, МэсЬэтимизин дэ Ьеч олмаса бирчэ бе]т азэр-ба]чанча ше’ри бизэ чатмыш ола]ды. • Декабрын 5-дэ интизарын-да олдугумуз Тэбризэ уч-дуг. Тэбриз думай ичиндэ]-ди. Тэ]]арэ учушда, биз хэ-]алда идик. Гарабаг дэрди-миз синэмдэ гевр едирди. Ла-дыма • ТеЬрана кэлди]имиз кун Анарын нэ мунасибэт-лэсэ бизэ данышдыгы бир эЬвалат душду: «Кунлэрин бир куну душ-мэнлэр Ьансы шэЬэрисэ элэ кечирирлэр.. Мэглуби]]этэ дучар олан сэркэрдэ агла-]ыр. Арвады она де]ир: «Д1э-Ьэри киши кими мудафиэ едэ .билмэмисэн, инди исэ арвад кими агла]ырсан». Шуша, Лачын, Хочалы кэлди кезлэримин енунэ... СэЬвлэримизи дузэлдэрик, УА'>/'У*7 Л/А\ иншааллаЬ. Бир кун аглама-рыг, кулэрик, иншаллаЬ... Тэ]]арэдэн енэн кими би-зи Тэбриз шэЬэринии шэЬр-дары вэ башга мэс’ул ишчи-лэр гаршыладылар. Гаршы-мыза ]ол кэнарында кирил элифбасы илэ ]азылмыш бир плакат чыхды: «Икид-лэр ди]ары Тэбриз шэЬэри-нэ хош кэлмисиз». Ачыча] узэриндэн кечиб сага бурулдуг. вндэ ал-элван ба]раглара тэрг олмуш * бир гэбиристан керунду. Бизи «Вади]е-рэЬмэт» («РэЬмэт вадиси») адланан бир ]ерэ кэтирдилэр. Бурада Иран— Ираг муЬарибэси заманы шэ-Ьид олмуш ики миндэн чох адам дэфн едилмишди. Ахшам «ШэЬри]ар мэг-бэрэси^нэ ]олландыг. Эзэ-мэтли мэгбэрэдир. Габагын-да ШэЬри]арын уча бусту. Низаминин о гэдэр дэ 6ejyK олма]ан Ье]кэли вардыр. Пиллэлэрлэ ашагы]а, ]ерин алтына душдук. Будур даЬи LlIahpHjapbiH мэзары. Тэбризэ учмаздан эввэл ТеЬран-да ]аздыгым бе]ти хатырла- дььм: л Кедирэм Тэбризэ мэн бир мэзар шевгу]лэ, Бир мэзар ичрэ ]атан ШэЬри]ар шевгу]лэ. Мэзарын ей тэрэфиндэ дузулэн стулларда ]узлэрлэ шайр, алим, рэссам, тэлэбэ э]лэшиб бизи кезлэ]ирди. 11ран вэ Азэрба]чан шаир-лэринин иштиракы илэ «Му-шаирэ» («Ше’рлэшмэ») баш-ланды. 22 чыхышын 10-у бизим иди. Габил, Фикрэт Гоча, Фикрэт Садыг, Гасым Гасымзадэ. Сэрвиназ Ьэсэн-ли, Назим Ризван, Сабур Рустэмханлы вэ мэн ше’рлэ, Анар исэ ]екун нитги илэ чыхыш етди. Исте’дадлы рэс-самымыз, ]арадычылыгынын бе]ук Ьиссэсини ШэЬри]ара Ьэср етмиш Фэхрэддин Эли сэнэткарын бе]ук портрети-ни тэгдим етди. Декабрын 6-да Тэбризин ]уксэк рутбэ вэ мэгамлы бир сыра шэхслэри илэ керушлэ-римиз олду. «Музе]е-Азэр-ба]чан» («Азэрба]^ан музе-]и») вэ «ФэрЬэнксара]е-Тэб-риз» («Тэбриз мэдэни]]эт сара]ы») ез гапыларыны узумузэ амды. Рэссам вэ Ье]кэлтэраш ЭЬэд Ьусе]ни-нин тунчдан текду]у вэ гэ-димдэн букунэдэк инсанын тэкамулуну экс етдирэн эзэ-мэтли инсан мучэссэмэлэри бизэ бе]ук тэ’сир етди. Мэн ШэЬри]ар ишыгынын бир зэррэсини езумлэ Бакы]а кэтирдим. ШаЬнн ФАЗИЛ. драма, дерд мечлисде ¡g--- икинчи мэчлисРустам ба)ин зал отагы. Орталыгда узун стол, этрафында сандал)алар уста а|лашиб-лар MaMHjjaTN-xejpMjja узалэри: башдан Рустам бэ] ки, aaMNi|aTM-xejpHj}aHHH садридир; онун саг тарафинда Знвэр ханым, сол тарафмнда Те]мур ба). Оидан сааа|ы а)лашмблар: Мнрза Зе|нал — миллатпараст, Салима ¿аным —- му-аллима, Аслан ба|, Исма|ыл ага, Мунаввар ханым, Самад ВаНмд, Нусе)н ШаИид, )анында мактаб шакнрди, фасли. Канарда, |ерда диз уста э)лашиблар: Мирза МаНаммадали, Мирза Бэхшали, )анында бир мактаб шакирди, борклу. Гапынын )анында уч-дард нафар фагир ва rejpH-адамлар ки, ajar уста дуруб ичласа та-маша едирлар. Отагыи кунчунда, чамаата ка-pyKMajaH jepAa, парда далында ЗаНраба)им аа КулбаЬар отуруб, мачлиса иазар ела|ирлар. Узвларин Ьарэсииин габатында бир вараг аг кагыз ва галамтараш; садрин габатыида заик. Адамларын чоху папирос чакир. 1 РУСТЭМ B9J: — Господа, заседание об-jasnjajy открытым.* МИРЗЭ 3EJHAÜ (дурур ajara ва )умругуиу силкэлэ)э-смлкала)а, ачыглы): — Агалар, ана дилиндэн башга бурада езка дил данышмаг олмаз. Ана дили, ана дили. Турк дили, милли дил.Чамаат чапик чалыр. ЗИВЭР ХАНЫМ (дурур ajar^l: — Не пони-Majy, господа, что за дикарство» Пуст кто ка- (Эввалн 16, 17 вэ 18 декаир кемрзларенда). *Агалар, ичласы ачыг е’лан едирэм. **Агалар, баша душмурэм бу на вэЬшнлнкднр? Го] кнм Ьансы дили даЬа ]ахшы бнлирса, о дилдэ данышсын. Буиа на вар ки?21 програмы барасиндэ; учунчу масэла: ачларыи эрзи-Ьалы барасинда; дердунчу масэла: ел-ми-илаИи дэрслери барасинда, — бунлардыр. РУСТЭМ БЭ1 (дурур ajara): — Ьазарат, ил Ьесабы барасиндэ кечэн заседаии]ада бир гэдэр разноречие олду. Бу да о барэдэ иди ки, сметаиын бир пара пунктларында бир гэдэр тэфавут керсэнди вэ азкэ чур дэ она билмэзди; сэбэб бу ки, мэдахил олду, мэха-рич олду, онун бэ'зи ¡ерлэрини биз мэЬз приб-лизително to'ìhh едирик. Мэсэлэн, биз ки, де-jwpHK бал гонаглыгындан кэлэчэкдэ бу гэдэр мэдахил олачаг, элбэттэ, бу мэдахил биз ¡аз-дыгымыздан ja бир гэдэр эскик олачаг, ja ар-тыг олачаг вэ мэНз бу сэбэбдэн сметада рэдд-бэдэл эмэлэ кэлир ки, ону точно дуз катур-мэк мумкун де]ил. Кимии бу барэда сэзу вар, 6yjypcyM. Аслан 6aj данышачаг. АСЛАН БЭ1 (дурур ajaraj:КулбаЬар дмггэт ила бахыр. — Ьеч белэ де)ил: бкагышла|асыныз. Закон бу случа]лары тамамэн предусматрет елэ-]ибдир. Экэр разноречи]е елэ бир случала олду ки, ону мэдахил чэркэсиндэ олан пункт-лар дуз кэтирмэди, о вэ'дэ сметни стат|ала-ры о гэдэр сократит едирлэр ки, ил ахырын-да Ьесаб дуз кэлир. Амма бизим сметаиын погрешностлары о баредэдир ки, биз, например, тэ'|ин елэмишик ачлара илдэ ¡уз манат najnajar; амма биз ¡уз манат эвэзинэ па]ламы-шыг ¡уз доггуз манат он дерд шаЬы ики гапик.Чамаатдан бир нечеси кулур, бир нечаси да чапик чалыр. КулбаЬар неча дафа аена-¡ир, барк jyxycy калир; Мирза МаЬаммэдэли вэ Мирза Бахшали башларыны була|ыр. % РУСТЭМ БЭ1 (занки чалыр): — Дахи бу Хэбэр вернлди]н ними, декабрын 16-да Ьорадиздэн Нахчывана илк машын кар-ваны ¡ола душмущдуР* Иран Ислам Республнкасынын эразисиндэн кечэн ]ол жух-тар республиканын тэхмннэн ¡арым нл чэкэн нэгли]]ат блокадасыны гнсмэн дэ олса арадан галдырмышдыр. ^ Jon ачыг дыр...    Азэринформун    фотохроннкасы.23 ¡орум, эфондим. ¡етар, аз аввал алчагча бура-хыб совушдугумуз торпаглар, ¡етар! КулбаЬар аа адамларыи чоху асна)ир. Эват, чочуглар, гадынлар, иркаклар, je-нилар бу торпагдан чыхыб, ¡авуглусуна говуш-мушду. Гартлашмыш голларыны уч, беш мыз-раг 6ojy атадаки биналарын устуна гадар сален бол калкали соккакларын дибиндэ кум-лэ]эн давулларын сэси чочугларын ду)уиуну 6илдири)орду. Саглам какслэрдэ у)гудакы ja-вуздуг ду)гуларыны габартан бу кумбулту кэн-ди гылынчларымызын эрма»аныны хатырлаты-¡орду. Иалбуки, эват, бир такым эдэби^ат ки, икинчи синифдэ тэЬсил олунмагдадыр...Ишта калабаклар кими гарлар душу)ор, Санки бир иур ени)ор Ьар фидана, Лакии ajnaHMa олуркан адана, Jeapy чочуглар ушу)ор! Агалар, бу де)илми милли адаби)|ат? Бу де|илми милли турк лисаны!Самад ВаЬид чапик чалыр. Галаи чамаатдан кулан да аар аа так-тук чапик чалаи да вар. КулбаЬар муркула|ир. МЭКТЭБ ШАКИРДИ БАШЫНДА ФЭС: Ишта калабаклар кими гарлар душу)ор, Санки бир нур еии)ор Ьар фидана, Лакин е)ленчэ олуркан адаиа, ¡авру чочуглар ушу)ор. Самад ВаЬид аа hycajn ШаЬид аллар ни rojypnap Ьамин шакирднн чи)нмна. Чамаат эн кулан да вар, чапик чалаи да вар.у ЗЭЬРАБЭ1ИМ (КулбаЬара): — Гызым, бу адамлар на данышырлар?КулбаЬар чаваб аармир, чунки муркула-)ир. 20  -- ким ¡азыком лучше владеет, на том и o6jaCHja-eTcja, что же такое?!** МИРЗЭ МЭЬЭММЭДЭЛИ (ачыглы): — harr 6yjypyp Мирза 3ejnan, ислам мэчлиси hapa, рус дили Пара?!Галан узалардам да ба'зи да)ир:    «а)би)охдурв; ба'зи де)ир: «олмаз». РУСТЭМ 60J (занк чалыр): — Агалар, май,. тэклиф едирам ки, Нар кас ки, мумкундур, .* мусэлманча данышсын; чунки бурада рус дили билмэ{энлэр да вар. О ки, бириси мусэлманча Ьеч данышмаг билмир, онда дахи чарэ нэди... МИРЗЭ ЗЕЛНАЛ: — Xejp, Рустэм бэ), бириси ки, мусэлманча билмир... МИРЗЭ БЭХШЭЛИ (Рустам ба)а). — Ба-гышла]ыныз, Рустэм бэ), бириси ки, мусэлманча билмир, дэхи бу мэчлисдэ онун узв ол-мага нэ Ьаггы?! ЗИВЭР ХАНЫМ: — Господа, так нелз)а рассуждат, )ej богу/ МИРЗЭ 3EJHAH (дурур ajara ва учадан):— Биз дубаре тэвэгге едирик садр чанабларын-дан ки, русча данышмагы билмарра гэдэгэн елэсин. ¡енэ сэс-Kyj галхыр, ¡енэ Рустам 6dj зэнки чалыр, чамаат сакит олур. РУСТЭМ БЭ1 (Те)мур бэ)а): — Хуб, Те)мур бэ), повесткада ¡азылам вопрослары оху, чамаат ешитсин. TEJMyp 60J (папкадан бир кагыз чыхар-дыб oxyjyp): — Эввалинчи масэла: ил Несабы тэсдиги мэсэлэси; икинчи месэлэ:    мэктэб *Агалар, валдаЬ белэ муЬакимэ етмэк олмвз. 22-- барадэ кенэ сез данышан варса, десии.Бир сас калмир. Хуб, (кагызлары арала(ыр). Икинчи масэла мактаб програмы барасиндэдир. Ма'лумдур ки, кечэн Нэфтэ ревиэи]онна)а KOMHccHja... МИРЗЭ 3EJHAH: — Тэфтиш комисси)асы. РУСТЭМ БЭ]; — Кечэн Ьэфтэ тэфтиш ко-. уиисси{|сц^ мактаб, ^программ барасинда ирад тутуб ми, ку]а ирограАлара, нача ки, лаэым-дыр, диггэт олунмур ва дарслар бир нав суст кечир вэ икинчи класда... МИРЗЭ БЭХШЭЛИ: — Икинчи синифда. РУСТЭМ БЭЛ — Икинчи синифда эдаби)-¡ат дэрслэри Hahajar чэтинлэшиб ва биэим ез милли Азэрба|чан дилимиз билмарра нэзэр-дэн салыныб. Качан эаседани)ада муэллим чэ-иабларындан хаНиш олунуб ки, бу барада ча-маатын арзусуна Нэрмет rojy6aH, масэлани мумкун дэрачедэ назари-диггата алсынлар. hycejH ШаЬид чэнаблары данышмаг исто)'ир. hYCEJH ШАЬИД (дурур ajara).КулбаЬар гулаг верир. — МеНтарам а'за|и-анчуман Нэзрэтлари-нэ ез ихласымы тэгдим едиб, мэтлэбмн эн ибтидасындан бир шэммэ изаЬат вермэ]и фэрз вэ гэрз билиб, илтимас еди]орум, эфзндим. Аркадашлар, шимди Ьэпимиз танрымызын 6yjpyfy илэ иштэ ке]умуздэ торпага борчуну едэмэкдэн гачачаг так бир киши олмеэ; ону haj чифт сурэркэн тар олараг элимиздэн док-мушуз, ¡етар! Аз эввэл алчагча бурахыб совуш-дугумуз торпаглар ¡етэр! haj вэ ¡а душмана савашаркэн гаи олараг дамарларымыздан ахыт-мышыз, ¡етэр! Акыл ирмэз танры Ьикмэтлэри илэ эват, ¡арын гэддар вэ мурдар эллэри га-фаларымызы энсэмиэдэн кэсэрэк бизи вэЬ-шэт шеранларына гурбан едэчэк, зэнн еди- 24 - МИРЗЭ МЭЬЭММЭДЭЛИ (Ьирсли, чамаата): — А балам, Ьэлэ бизи баша салын кэрэк, ни|э чэпик чалырсыныз? РУСТЭМ B0j (кагызлары арала|ыр): — Агалар, галды ики масале: бири елми-илаНи дарслэри барасинда, бири да ачларын эризэ-си. Елми-илаЬи барасинда ушагларын бир па-расынын аталары тэрэфиндан ариза калиб ки, мактэбин учУиц,У синфинда муаллим чанабла-ры — ки, ибарэт олсун Мирза Бахшали вэ мэним кичик бэрадэрим МэНэммэдэлидэи, — окт)абр а)ында хусуф вэ кусуф барэсиидэ, )э’-ни ajbiH вэ кунун тутулматы барасиндэ бир моиээ 6ашла|Ь|6лар ки, инди дэрд aj олур ки, Ьаман кусуф ва хусуф дарслэри наинки азал-мыр, Нала бэлуэ алты aj да бундан сонра гур-тарма)ачаг... МИРЗЭ БЭХШЭЛИ: — Xejp, ага, елэ де-¡ил, эфв 6yjypacbiHbi3. Индики дэрслэр мэНз хусуф барасиндэдир ки, дерд а)дыр охунур. О ки, галды кусуф дэрслэри, бэли, Ьэгдир, бир алты aj да кусуф дэрслэри тэЬсил олун-малыдыр. РУСТЭМ БЭ1 (Мирза Бэхшэли)э, займ чала-чала^— Чанаб, Мирза, мани 6агышла)асы-ныз, хаНиш едирам сазуму гуртармамыш сэ-зуму кэсма)эсиниз. Бали, Ьеч e¡6n ¡охдур, да-нышмаг истэ)ирсиниз, изаЬат вариниэ. Амма хаЬиш олунур ба{анатынызы мухтасар cejfla-¡эсиииэ.МИРЗЭ БЭХШЭЛИ (дурур ajara — алиида бир Jena, дариден чилди, каЬна мусалман ки-табы): КулбаЬар диггат ила гулаг асыр. САрды вар). А ;