Internet Payments

Secure & Reliable

Your data is encrypted and secure with us.
Godaddyseal image
VeraSafe Security Seal

Baku Khalg Gazeti Newspaper Archives

- Page 2

Join us for 7 days to view your results

Enter your details to get started

or Login

What will you discover?

  • 108,666,265 Obituaries
  • 86,129,063 Archives
  • Birth & Marriages
  • Arrests & legal notices
  • And so much more
Issue Date:
Pages Available: 4

Search All United States newspapers

Research your ancestors and family tree, historical events, famous people and so much more!

Browse U.S. Newspaper Archives

googlemap

Select the state you are looking for from the map or the list below

OCR Text

Baku Khalg Gazeti (Newspaper) - April 28, 1992, Baku, Azerbaijan ХАЛГ ГЭЗЕТИ » апреп 1992-« ил. № 83 АЗЗРБАШ РЕСПУБЛИКАСЫ ПРЕЗИДЕНТ)! СЕЧКИ ЛЭРИ Y3P3 МЭРКЭЗИ СЕЧКИ ШШШЫНДА (Эввэли 1-чи сэЬэфндэ) кбллективи, Дэвэчи pajo-нундакы «РэЬимли» тэрэ-вэзчилик совхозу, Балакэн раЗонундакы ЭзизбэЗов ады-на колхоз, «Азад» колхозу, Билэсувар    раЗонундакы Ленин адына колхоз, Шэки раЗонундакы Ленин адына колхоз эмэк коллективлэри-нин, Азэрба]чан Canaje Институту, A3ap6aj4aH Фу-туролоки]а Институту, План-Игтисад Техникуму, Балакэн мэдэни^эт ше’бэси коллективлэринин Зыгын-чагларында, Бакы шэЬэрин-дэки 19. 54, 111 нвмрэли мэктэблэрин. Jeenax шэЬэ-риндэки дэри-зеЬрэви дис-пансерин, CaHHTapHja-епи-демиолокиЗа стансиЗасынын, у шаг хэстэханасынын, шэ-hap поликлиникасынын, Огуз раЗонундакы автомобил нэг-лиЗЗаты муэссисэсинин вэ 2 немрэли орта мэктэбин, Шэмкир раЗонундакы техники чиЬаз тэчрубэ заводу-нун вэ кичик муэссисэ кооператив л эринин бирка Jbi-, гынчагларында, Бакы шэЬэ-ри Сабунчу pajHyHyH Бала-ханы гэсэбэсиндэ, Шэки paJOHynyH BaJyK ДэЬнэ кэн-диндэ, Чэлилабад paJoHyHyH Лаллар кэндиндэ, Jeвлax pajoHyHyH Елдили кэндиндэ, Нэриманабад кэндиндэ вэ-тэндашларын JajuuaJbiiu je-риндэ, Зыгынйагларында, «АзэрбаЗчан ДемоКратик Гуввэлэри» биpлиJинин пле* нумунда намизэд кестэрил-мишдир. ГараЗев Тамерлан Делмар оглу — Aaap6aj4aH Рес-публикасы Али Совети сэд-ринин муавинидир. Бакы шэЬэринин Сабунчу раЗонундакы 5 немрэли ушаг joлyxyчy хэстэликлэр хэстэханасынын коллективи тэрэфиндэн намизэд кестэ-рилмишдир. МеЬди]ев Эшрэф Фэрзэли орлу — АзэрбаЗчан Техника Университетинин досенти, A3ap6aj4aH ганунсуз cnjacH репресси]аларын гурбанла-ры accocHacHjacbiHbiH прези-дентидир. ЧэбраЗыл раЗонундакы Низами адына колхозун ЭМЭК коллективинин ЗЫГЫН-чашнда немизэд кестэрил-мишдир. ИсмаЗылов Ил]ас Аббас орлу — АзэрбаЗчан Респуб-ликасынын едли1)э назири, «АзэрбаЗчанда Демократик ИслаЬатлар Угрунда» ичти-маи Ьэрэкатынын сэдридир. Товуз раЗонундакы «ЗэЬ-мэт» евдэиш бирл^и, «Гэ-лэбэ»    узумчулук    совхозу эмэк коллективлэринин 1ы-гынчагларычда    намизэд кестэрилмишдир. Мэркэзи сечки комиссиЗа-сы муэ^эн етмишдир ки, АзэрбаЗчан Республикасы президентлиЗинэ намизэд кес-тэрмэк учун адлары чэкилэн коллективлэрдэ вэ тэшкилат-ларда JыFынчaглap вэ кон-франслар, ЗашаЗыш 1ерин-дэ вэтэндашларын Зыгынчаг-лары «АзэрбаЗчан Республикасы президенти сечки-лэри Ьаггында» Aзэpбajчaн Республикасы ганунунун тэ-лэблэринэ там у^ун сурэт-дэ кечирилмишдир. Азэр-бajчaн Республикасы пре-зидeнтлиJинэ намизэд кес-тэрилмиш шэхслэрин муда-фиэси учун имзалар топла-магдан етру Ьэмин Зыгын-чагларда вэ конфрансларда сечилмиш тэшэбоус групла-ры геЗдэ алынмышдыр. Мэркэзи сечки комисс^а-сы АртЗомнефтгаз НГЧИ, л. Шмидт адына завод, Кэн-чэ Технолога Институту эмэк коллективлэринин кон-франсларыны, Бакы шэЬэ-риндэкн. 1 немрэли черэк комбинаты, Зэрдаб раЗонун-дакы Калинин адына колхоз, БеЗлэган раЗонундакы Имам-вердили колхозу, СалЗан раЗонундакы Ахундов адына колхоз, Товуз раЗонундакы М. Б. Гасымов адына совхоз коллективлэринин. Бакы шэЬэриндэки Ш. Элэс-кэрова адына 7 немрэли догум еви, Н. Нэриманов адына Нахчыван республика хэстэханасы, Шэрур ра-Зон мэдэниЗЗэт ше’бэси. Шэрур мэркэзи раЗон хэстэханасы, Балакэн раЗонундакы «Азад муэллимлэр бирлиЗи» коллективлэринин,, Газах раЗон халг тэЬсили Мэтбуат конфрансы Т. ГАРА1ЕВ: «ХОЧААЫ ФАЧН8СИНД8 гараилыг мэсалалар чохдур...» Отэя шэябэ парламентня бинасында Республикасы Али Соаетн сэдрияин муавнин Тамерлан Tapajee республика вэ харичи влкэ журналнстлэри учун мэтбуат конфрансы кечкр мишднр. Уч саатдан чох давам едэн мэтбуат конфрансынын эсас мевзусу Т. ГараЗевин АХЧ-)э. Хочалы Ьадисэлэринэ мунасибэти вэ гаршыдакы президент сечкилэри иди. Ьэлэ бир нечэ вахт эввел АХЧ-нин узву Т. ГараЗев бутун гуввэлэри чэбЬэнин этрафында бирлэшмэЗэ ча-гырырды. Инди исэ АХЧ-нин узвлэринэ аЗры-аЗры мустэ-гил партиЗалар Заратмагы тевсиЗэ едир. НиЗэ? — Бэли, эввэл бу фикир-дэ идим, — деди. — О вахт бу бирлик империЗа струк-турларыны дагытмаг учун лазым иди. Бу вэзифэ Зери-нэ Зетирилди. Инди исэ вэ-зифэмиз Зейи АзэрбаЗчан гурмагдыр. АХЧ тэркибин-дэ мухтэлиф идеЗалара хидмэт едэн гуввэлэр вар. Онлары ахыр ки, бирлэш-дирмэк олмады. Инди АХЧ-нин ЬакимиЗЗэтэ кэл-мэк шансы вар. Бир тэрэф-дэн бу мэни севиндирирсэ, дикэр тэрэфдэн душунурэм ки, чэмиЗЗэтдэ демократик шэраитин, кучлу мухали-фэтин олмадыгы бир заман-да авторитар режим Зарана билэр; Сонра Т. ГараЗев билдир-ди ки, АХЧ-дэн кетмэЗиб. мэчлисин узвудур. Амма АХЧ-нйн ичласларында иш-тирак етмир. Сэбэбини *Хо-чалы фачиэси илэ элагэдар онун узэринэ атылмыш беЬ-• танлара чэбЬэ тэрэфиндэн изаЬат веридмэмэси илэ изаЬ едир. Хочалы Ьадисэси илэ баглы онун шэхсиЗЗэти этрафында мухтэлиф шаЗиэ-лэр, сез-сеЬбэтлэр кедир. Т. ГараЗев. бунун сэбэбини сечкилэрлэ Зох, даЬа дэрин мэсэлэлэрлэ баглады вэ деди: — Хочалы Ьадисэсинэ гэдэр республикада мэним реЗтингим чох кучлу иди. Бу, бэ’зи гуввэлэри нараЬат етмэЗэ башламышды. Хочалы фачиэси эрэфэсиндэ Га-рабага кетмэЗим исэ шэх-си тэшэббусум олуб. Инди дэ буна пешман деЗилэм. О кунлэр Агдамда эсил Ьаки-миЗЗэтсизлик, езбашыналыг Ьекм сурурду. Ора чатанда билдим • ки, ичра ИакимиЗЗо- ишчилэринин, Товуз раЗон эрази баталЗону Ьэрби гул-лугчуларынын Зыгынчагла-рыны, Агдаш раЗонундакы. Хосров метал-пластик кут-лэ мэ’мулаты истеЬсалы заводу, истихана комбинаты, раЗон статистика ида-рэси, СумгаЗыт шэЬэриндэ-ки «Муса Салман*. «ЗэЬ-мэт», «Чавид» кичик му-эссисэлэри, Эли БаЗрамлы сэнаЗемэнзилтикинти трести вэ онун белмэлэри коллек-тивлэринин, Нахчыван Мухтар Республикасы Мелио-расиЗа вэ Су Тэсэрруфаты НазирлиЗи. Нахчыван \.Ра-Зонларарасы Тэ’мир-Истис-мар ИстеИсал БирлиЗи, Нахчыван механиклэшди-рилмиш дэстэси, «Араз» су анбарынын Нахчыван истисмар идарэси, Нахчыван субартезиан гуЗулары вэ гыш отлаглары идарэсинин Бабэк саЬэси, Ордубади адына узумчулук совхозу, Чулфа раЗонундакы 129 немрэли техники пешэ мэк-тэбинин механиклэшдирил-миш муэссисэси, Jajчы орта мэктэби коллективлэринин биркэ    Зыгынчагларыны, Нахчыван шэЬэриндэки Хын-чаб мэЬэллэсиндэ, Левлах раЗонундакы Сэмэдабад кэндиндэ, Газах раЗонундакы Косалар кэндиндэ, Нахчыван шэЬэриндэки 3 вэ 5 немрэли мэнзил истисмары конторларында, Ордубад раЗонундакы Дэстэ кэндиндэ вэтэндашларын ЗашаЗыш Зе-риндэ    Зыгынчагларыны, Корлар чэмиЗЗэти идарэ ЬеЗ’этинин, халг тэЬсили вэ елм ишчилэри Ьэмкарлар иттифагы Шэрур раЗон ко-митэсинин, Нахчыван муЬа-рибэ вэ эмэк ветеранлары шурасынын пленумларыны «АзэрбаЗчан Республикасы президенти сечкилэри Ьаг-гында» ганунун 1-чи вэ 7-чи маддэлэринин позулмасы илэ элагэдар олараг е’тибар-сыз Ьесаб етмишдир. Мэркэзи сечки комиссиЗа-сы хатырладыр ки. АзэрбаЗчан Республикасы пре-зидентлиЗинэ намизэдлэрин мудафиэси учун имзалар топланмасы бу ил апрелин 25-дэ баша чатмышдыр. АБШ СЭФИРИ ГОРГУДШУНАСМЫШ •м Отэя чума «Вэтэн» чэ mhJЗэтмадэ АБШ-ын Аээр. ба]цщ«ы шля cwlmjjwni кумаЗэиДэся Роберт Фннлэ ели, адавмЦат, югтасаиот мдюмэр—изта керушу оя-мушдур.    ___ М. Э. Р9СШАДЭНИН ПОРТРЕТИ * «АзэрбаЗчан» нэшрн/ЗЗаты «Азадлыг» гэзетн редаксн-Засынын вэ «Туран* информаснЗа-нэпфн]Зат муэссисэсн-нин сифаришнлэ АзэрбаЗчан Демократии Республнкасы-нын лндери Мэммэд Эмин Рэсулзадэннн Ьэлэ 1947-чн нлдэ ТуркиЗэ рэссамы РэЬа Куталын чэкдиЗн рэнкли портретики бурахмышдыр. Портрет 64 x52 сантиметр ел-чудэ, шушэли тахта чэрчивэ ичэрисиндэ 10 мни тираж л а бурахылмышдыр. Тэшкилатлар вэ аЗры-аЗры шэхслэр Ьэмнн портретдэн сифариш етмэк учун 94-12-53, 94-10-Q6 нвмрэли теле-фонларла мурачиэт едэ билэрлэр. (Азэрннформ). Мэчлиси кириш сезу илэ чэмиЗЗэтин рэЗасэт ЬеЗ’оти-нин сэдри Зазычы Елчин ач-ды. О, АзэрбаЗчан — Америка мэдэни элагэлэринэ то-хунаркэн билдирди ки. АБШ Зазычыларынын. сэ-нэт адамларыйын, алимлэ-ринин чохуну мэмлэкэти-миздэ таныЗыр вэ севирлэр. Азэрба^чанда елэ бир Зени-]етмэ тапылмаз ки. Марк Твенин «ШаЬзадэ вэ ди-лэнчи*сини. МаЗн Ридин «Башсыз атлы»сыны охума-мыш олсун. Лакин бизим-лэ мугаЗисэдэ чох нэЬэнк елкэ олан Америкада чог-рафи мэканча кичик, лакин мэ’нэви ирсчэ гочаман вэ зэнкин мэмлэкэтимиз кифаЗэт дэрэчэдэ танынма-мышдыр. Сэдр геЗд етди ки, бу. иллэр узуну халгы-мыз учун Зарадылмыш сун’и гапалы муЬитин нэ-тичэсидир*. СэлаЬиЗЗэтли нумаЗэндэ сэнэт адамлары илэ керуш-дэ дипломатиЗадан даЬа чох эдэбиЗЗат вэ инчесэнэт Ьаг-гында сеЬбэтлэрэ меЗл едир-ди. Ахы Роберт Финн их-тисасча эдэбиЗЗатчыдыр. Америка учун чох надир саЬэ олан Горгудшунаслыгла мэш- гулдур. Лакин сеЬбат эснасында америкалы дипломат бизим сэнэт адамларыйын сиЗЛэ-тэ даЬа чох меЗлли олдугу-ну сезди вэ тезликлэ мука-лимэ ондан асылы олмаЗараг бу ахара дузнду. Сез сезу чэкиб гарабаг мэтлэбинин устунэ кэлди. Роберт Финн эсл дипломата хас чидди керкэм алыб э’ла данышдыгы Истанбул туркчэси илэ бирмэ’налы мевгеЗини анлатды: — Зэннимчэ. мэмлэкэти-низ гаршысында бу саат ики вачиб мэсэлэ ДУРУР-'Биринчиси, элбэттэ. муЬа-рибэдир... Сизин истэмэди-Зиниз. арзунуз хилафына гошулмага зорландыгыныз муЬарибэ. МуЬарибэнин да-Зандырылмасы. зэннимчэ. Залныз сиЗаси Золларла мум-кун олачаг. Галды АБШ-дакы ермэни лоббиси мэсэ-лэсинэ, девлэтимиз учун бу, башлыча амил ола билмэз. Икинчи проблем сиздэки ичтимаи гурулушун геЗри-муэЗЗэнлиЗидир. Эслиндэ ин-диЗэдэк Зашадыгыныз чэ-миЗЗэтэ кеЗфиЗЗэтчэ там экс сиЗаси гурулуша кечмэлиси-низ. КериЗэ Зол Зохдур. Бу кечид девру исэ нэ гэдэр гыса олса, бир о гэдэр jax-шыдыр... Нэ АБШ сэфиринин эдэ-6HjJaTa тэшнэси сенду, нэ бизимкилэрин Гарабаг J»h-рысы сэнкнди... Догрусу, америкалыЗа аз пахыллыгым тутду. Си-Засэтчи ола-ола Зарадычы-лыгыны бир халгын 10 эср бундан эввэл Зазылмыш ки-табына Ьэср елэмэк догур-дан да Зуксэк мэдэниЗЗэтдир. Бизимсэ инди нэ мусигиЗлэ. нэ дэ поезиЗа илэ мэшгул олмага элимиз галхмыр, je-канэ мэшгулиЗЗэтимиз си-Засэтдир. Инди биринэ десэн ки, Лонгфеллону. АпдаЗкы, А Эзимову тэрчумэ еди-рэм, адама деЗэрлер, аб рын-Ьэ]ан олсун. Ьэр Ьалда мэчлис саЬи-бинин — Елчинин сэфирэ деди]и сезлэр бир аз тэс-кинлик кэтирди:    «Ьермэтли сэфир душунэ билэр ки. «муЬарибэ вахты бу нэ сэнэт керушу дур?» Анчаг бунсуз олмаз. Виз инди Вэ-тэнимизин бутевлуЗу угрунда ву рушу руг. Вэтэнин бутевлуЗу елэ эдэбиЗЗатын, мусигинин. рэнккарлыгын, сэнэтин — бир сезлэ. халгын мэ’нэви варлыгынын бутевлуЗу демэкдир. Эслиндэ бунсуз о бутевлук дэ ола билмэз». Зулфугар РУФ’ЭТОГЛУ, «Халг гэзети*нян мухбирн. «ТРИУМФ»» К0РУШ JEPH Tö'JMH ЕДИР Отэи чумэ куну Бакыда. Рэшид Бепбудов кучэсин-дэки 54 нвмрэли бинада Ал-маниЗа — АзэрбаЗчан 'чэмиЗ-]этинин Бакы нумаЗэндэ-лиЗи ачылмышдыр. Эн’энэви ленти Дуссел-дорфдакы АлманиЗа — АзэрбаЗчан чэмиЗЗ^тинин Прези-денти, РеЗн-ВестфалиЗа ви-лаЗэтинин баш чэрраЬы. профессор Бармен Ван Лес-сен вэ АлманиЗа — Азэр- 6aj4aH чэмиЗЗэтинин Азэр-баЗчандакы нумаЗэндэси Чин-киз АбдуллаЗев кэсмишлэр. АлманиЗада чохдан Заша-Зан Чэнуби азэрбаЗчанлы Ьэмвэтэнлэримизи вэ турк-лэри бирлэшдирэн тэшки-лат сиЗасэт, игтисадиЗЗат. мэдэниЗЗэт, тэЬсил, тибб, KOMMepcnJa саЬэсиндэ АзэрбаЗчан илэ АлманиЗа ара-сында меЬкэм узунмуддэт-ли элагэлэри rajflaja салма- лыдыр. Она бу ишдэ «Триумф» харичи игтисади эла-гэлэр фирмасы кемэк едэ-чэкдир. Ьэмин фирманын тэшэббусу илэ АзэрбаЗчана гырх уч нэфэр алман Ьэ-кими — АлманиЗа — АзэрбаЗчан чэмиЗЗэтинин узвлэ-ри кэлмишдир. Лухарыда геЗд едилэн Ьадисэнин — Бакы нумаЗэндэлиЗинин тэг-диматынын «кунаЬкары* да «Триумф» фирмасы дыр. (Азэрннформ). тинин башчысы дэЗишдири-либ. ИзаЬ етдилэр ки, бу, ичтимаиЗЗэтин тэлэби илэ олуб. Анчаг агсаггаллары jbiFbi6 _ сорушанда- мэ’лум олду ки, Ьеч кимин бундан хэбэри белэ Зохдур. Милис идарэсинэ кэлэндэ кердум ки, рэиси дэ ишдэн чыха-рыблар. Лениси исэ Ьэлэ кэлмэЗиб. О вахт Агдамда февгэл’адэ вэзиЗЗэт е’лан олунмуш вэ ТаЬир ЭлиЗев комендант тэ’Зин едилмиш-ди. Лакин комендант орада Jox иди. ШэЬэрдэ гарышыг-лыг, езбашыналыг Заран-мышды. Эн . беЗук тэЬлукэ Агдамдакы сурсат анбарынын Занмасы иди. БеЗук чэтинликлэ Зангынын гар-шысы алынды вэ анбарын муЬафизэси тэшкил едилди. Т. ГараЗев билдирди ки, умумиЗЗэтлэ, Хочалы фа-чиэсиндэ гаранлыг мэсэлэ-лэр чохдур. Лэгин ки, ко-миссиЗа бутун тэфэрруаты арашдырачаг. Т. ГараЗев етэн ил, Hoja-брын 20-дэ Гарабаг сэма-сында партладылмыш вер-толЗотун «rapa JeuiHjH»HHH талеЗи илэ баглы суала ча-ваб верэркэн деди: .— Мэ’лумдур ки, «rapa Зешик» бир гэдэр Кэнчэдэ сахланылмышды. Бурада онун ачылмасы мумкун ол-мадыгы учун бизим комисси-Занын нумаЗэндэлэри тэрэфиндэн меЬурлэнмишди. Лешик Москвада тэдгиг едил'миш вэ кезлэдиЗимиз нэ-тнчэ алынмышдыр. Лэ’ни, Ьэгигэтэн вертолЗот дага дэЗ-мэЗиб, Зердэн вурулуб. Me Зидлэрин Kyja Ьамысынын тапылмамасы барэдэ шаЗиэ-лэр дэ эсассыздыр. Лакин гэза барэдэ рэ’З верилмэси Зубадылыр Мэтбуат . конфрансында гаршыдакы президент сеч-килэринэ мунасибэт барэ-рэдэ кениш сеЬбэт кетди. Т. ГараЗев деди ки, сечкилэр нэзарэт алтында кечэрсэ Мрскванын адамы олмаЗан шэхс ЬакимиЗЗэтэ кэлэчэк. Буна имкан верилмэсэ, нэ исэ бир шеЗ терэдилэчэк Белэ вэзиЗЗэтдэ ЬакимиЗЗэтд диктатор кэлэ билэр. ВаЬяд ЭЗИЗОВ, «Халг гЭ9етн»ннн мухбирн. ДЭРБЭНДДЭ СЭРКИ ГУБА (мухбнрнмиздэя). Грншу Дагыстан Респуб-ликасЫнын Дэрбэнд шэЬэ-риндэ М. ЭлиЗев адына АзэрбаЗчан Девлэт Инчэсэнэт Унйверситети Губа филиа ла тэшкил олунмуш бу сэр-кидэ кэлэчэк рэссамларын догма торпаг вэ Вэтэи мев-зусунда отуза гэдэр эл иши нумаЗиш етдирилмишдир. СэркиЗэ кэлэнлэр тэлэбэ- ды тэлабэлэринин эсэрлэ- л^рдан A¿4^bMoayH риндэн ибарэт СэркиЗэ мин- лыг кеЧ9К п. Мэммэдовун лэрлэ тамашачы бахмыш- «Интнзар» • эсэршэринн^ ЗУК‘ дыр. «Jyбилej» кинотеатрын- сэк гиЗмэтлэндйрмишлэр. Тэхминэн беш аЗлыг музакирэдэн сонра бир ганун да гэбул олунду. Истэрднк кн, чохларынын чохдан бэри кез-лэдиЗи «Кэндлн (фермер) тэсэрруфатлары Ьаггында» ганун узун аЗрылыгдан сонра кэндлини торпага, кэнди езу-нэ гаЗтарсын, АзэрбаЗчан кэцдини беЬрандан чыхарсын вэ бнзим бир нараЬатлыгымыза да сон гоЗулсун. Амма Зэгин билирик ки, о, ЬэЗата гэдэр олан Золда Ьэлэ чох проблемлэрлэ, манеэлэрлэ гаршылашачаг, архив учун Зох, торпаг учун Зазылдыгынын тэсдиги учун чох мунагишэ-лэрдэн, мубаЬисэлэрдэн вэ мубаризэлэрдэн кечэчэк. Сэ-бэблэр дэ чохдур, суаллар да. Сэбэблэри арашдырмаг, суаллара чаваб алмаг учун республика Али Совета кэнд тэсэрруфаты даимн комнссиЗаеынын, елэчэ дэ Мнлли Шуранын аграр мэсэлэлэр комнссиЗаеынын сэдри Ариф РЭЬИМЗАДЭ нлэ керушдук. — Ариф муэллим, кэндлн фермер) тэсэрруфатлары шггында президент фэрманы да кечикди, ганун да. Мэсэлэ бурасындадыр кн, инди — аз тарла ишлэринин гызгын вахтында кэнддэ структур дэЗишиклиЗи етмэк, торпаг белмэк, тэсэрруфатлары лэгв етмэк гарышыглыга сэбэб олачаг, ичтимаи вэ девлэт тэсэрруфатларында аз-чох ишлэ)энлэрин (ахы онларын да эксэриЗЗэтн фермер олмаг истэ)ир) элини ишдэн со)у-дачаг. Бир чох тэсэрруфат-ларын мал-гарасы индидзн базарлара етурулур. Дашкэ-сэндэн артыг белэ бнр хэ-бэр алмышыг. Гысасы, габа-га кетмэк истэдиЗнмиз Ьалда керн душэчэЗик. НнЗэ лэн-кидик, ниЗэ тэлэсдик? — Бэли. биз дэ чох ис-тэрдик ки, Ьэм фэрман, Ьэм дэ ганун Заз тарла ишлэри-нэдэк ЬэЗата кечирилэЗди. Амма нэзэрэ алын ки, бу тарихи ислаЬатдыр, АзэрбаЗчан кэндинин ЬэЗатыны дэ-Зишдирэчэк Ьадисэдир. Али Советин вэ Милли Шуранын мувафиг комиссиЗалары узв-лэринин, ганунун Ьазырлан-масында зэЬмэт чэкэн мутэ-хэссислэрин вэ алимлэрин мэгсэди Ьеч дэ бир ил учун сэнэд Ьазырламаг олмаЗыб. Ленэ деЗирэм, бир ил дэ, бир кун дэ инди беЗук иткидир. Амма кэнд тэсэрруфаты елэ бир саЬэдир ки, бурда илин бутун фэсиллэриндэ, бутун ‘белмэлэриндэ иш вар. 0зу дэ Ьамысы вачиб вэ кэрэк-лидир. ДеЗирсиниз ки, бир чох тэсэрруфатларын мал-гарасы базарлара етурулур. Ола билсин белэ фактлар вар. Лакин буну ганунла эла-гэлэндирмэк олмаз. Лерлэр-дэ ЬакимиЗЗэтсизликдир, Ьэрч-мэрчликдир. Ьэмин фактлар мэЬз бунун нэтичэ-сидир. Ганунда исэ* эксинэ, нэзэрдэ тутулур ки, кэндли тэсэрруфатыны Зарадан адам ону инкишаф етдирмэЗэ борч-лудур. Кэндлидэн мэЬсул тэлэб 'олуначаг. Елэ олмаЗа-чаг ки, фермер ферманы алыб сонра да апарыб сат-сын вэ Захуд ЬеЗвандарлыг-ла )ох, картофчулугла мэшгул олсун. Гануна керэ кэндли ез тэсэрруфатыны уч ил муддэтинэ разылашдырыл-мыш истигамэтдэ инкишаф етдирмэлнднр. ДеЗэ. билэрлэр ки, бу тэзЗигдир, шэрт гоЗул-масы мустэгиллиЗи мэЬдуд-лашдырыр. Амма нэзэрэ алын.ки, бу, беЬранын даЬа да дэринлэшм^мэси учун ла-зымдыр. Уч ил .муддэтиндэ девлэт елэ бир механизм За-ратмалыдыр ки, кэндли чэ-миЗЗэт учун лазым олан мэЬ-сулу истеЬсал етмэЗэ вадар олсун. Мэн бир муЬум чэЬэ-ти дэ диггэтиннзэ чатдырмаг истэрдим. Гануна керэ бел-кудэн эввэл тэсэрруфатда хусуси комиссиЗа Зарадылма-лы, борчлар вэ дикэр Ьагг-Ьесаблар арашдырылмалы-дыр. Экэр тэсэрруфатын борчуну вермэЗэ пулу jox-дурса ез эмлакынын бир Ьис-сэсини сатыб борчу едэмэли, Зердэ галан эмлак белушду-рулмэлидир. Кэндли тэсэрруфатынын ин-кишафы учун програм олма-лыдыр — малиЗЗэлэшдирмэ-ни, кадрларын Ьазырлыгы-ны, мутэрэгги технолокиЗа-ларын тэтбигини вэ дикэр мэсэлэлэри эЬатэ едэн кениш бир програм. Елэ бир програм ки, муэЗЗэн олунан истигамэти конкретлэшдир-син, нэзэрдэ тутуланларын нэЗин Ьесабына ЬэЗата кечи-рилэчэЗини дэгиглэшдирсин. Бу програм азы беш ил учун Ьазырланмалыдыр. Амма тэсэрруфатын малиЗЗэлэшмэси. тэчЬизат мэсэлэси Ьэр ил низам лан малы дыр. — Кэндли (фермер) тэсэрруфаты Ьаггында ганун гэбул етдиниз. Амма кэнд тэкчэ фермерлэрдэн ибарэт деЗил. Республика кэнд тэсэрруфаты беЬран кечирнр. Нэ учун ислаЬата мэсэлэ-нин комплекс Ьэллиндэн Зох, Залныз бир Ьнссэсиннн ин- Залныз иллэр боЗу колхоз вэ совхоз чэрчивэенндэ езуну догрултмаЗанлар нэзэрдэ ту-тулмалыдыр. ДаЬа Захшы олар ки. бутун бу мэсэлэлэ- Еи муэЗЗэнлэшдирмэк учун [азирлэр Кабинетиндэ хусуси комиссиЗа Зарадылсын, хусуси методика пазырлан-сын. Билинсин ки, Ьансы кестэричилэр эсасында белэ бир гэнаэтэ кэлмэк олар. Мэ-сэлэн, тэсэрруфатын торпаг-ларындан нечэ истифадэ олу-нуб. эЬали ишлэ та’мин еди-лирми, онун фэалиЗЗэти халг учун нэ дэрэчэдэ кэрэкли-дир? Ола билсин ки, Ьэр Ьансы бир тэсэрруфат дерд-беш ил эввэл зэрэрлэ ишлэЗиб. Амма бунун тэгсири rajM9T сиЗасэтиндэдир. Мэсэлэн, онун истеЬсал елэдиЗи мэЬсул, Ьэм дэ чох лазым олан мэЬсул су гиЗмэтинэ саты-лыб. Инди исэ пОмэтлэр ар-тыб. проблем автоматик Ьэлл олар: суварылан саЬэ учун 40 —60 Ьектар. ДэмЗэ тор-пагларда. пеЗвандарлыгла мэшгул оланлар учун исэ 300—400 Ьектар вэ даЬа чох саЬэ нормал пэдд саЗы-лыр. — Бир вахтлар колхоз л ар да тэхминэн бу чур кутлэвн шэкнлдэ тэшкил олунур, адамлар зор-хош коллектив тэсэрруфатдвра гатылырды. Инди вэзиЗЗэт дикэр • тэрэ-фнн хеЗринэ дэЗишиб. Кэндлн (фермер) тэсэрруфаты Ьаггында ганун гэбул еднлнб, саЬябкар кэндлилэрэ кузэшт-лэр нэзэрдэ тутулур, оилара кемэк вэ’д олунур, ичтимаи вэ девлэт тэсэрруфатлары -нын структуру кекундэн дэ-Зишдирнлир. Бу, сизчэ )енн екеЗ-догмалыг, кзядэ )еиэ бяртэрэфлн мунасибэт де)нл-мн? — Эввэл эн, сиз деднЗиниз вэ Ьэлэ вэ’д олунан кузэшт- Кунун свЬбэти КЕЧИКМИШИК. ТЭЛ9СМИРИК? — Ола билэр ки, тэсэрруфатын борчлары онун эмлакынын дэЗэриндэн чох олсун. Белэ Ьалда кэндлилэрэ нэ галачаг? — Бу ил республика пре-зидентинин фэрманы илэ борчларын беЗук бир Ьиссэ-си — тэхминэн 200 мйлЗон манаты сиЛшиб. Кэрэк белэ тэсэрруфатлар гыса муддэт-дэ о гэдэр борч Зыгсынлар ки, сиз деЗэн вэзиЗЗэтэ душ-сунлэр. — Беш а)дан чохдур кн, лаЗиЬэ музакнрэ олунур. КифаЗэт гэдэр вахтыныз вар иди, лаЗиЬэнин Ьазырланма-сыиа сэрнштэлн алимлэр вэ мутэхэсснслэр чэлб олунмуш-ду, музакирэлэрдэ эЬалинии муэЗЗэн Ьнссэси нштарак едиб. Инди — ганун гэбул еднлэндэн сонра гэти деЗэ билэрсинизми ки, сабаЬ о 3е* ни дузэлишлэрэ вэ элавэлэрэ мэ’руз галмаЗачаг? — Биз лаЗиЬэни Захшы би-либ тэгдим етмишик. Лэ’ни керсэЗдик гусуру вар, дузэл-дэрдик. Бир дэ Ьеч ким тэ’-минат верэ билмэз ки, кэлэ-чэкдэ бу вэ За дикэр мунасибэт нэтичэсиндэ элавэлэр вэ дузэлишлэр олмаЗачаг. Амма биз Ьэр Ьалда чалыш-мышыг ки, АзэрбаЗчан кэндинин инкишафына кемэк едэн, торпагы саЬибинэ гаЗ-таран сэнэд ЬазырлаЗаг. Му-закирэлэр заманы тэклифлэр нэзэрэ алыныб. гаранлыг мэсэлэлэр аЗдынлашдырылыб. долашыглыга сэбэб ола би-лэчэк Зерлэр чыхарылыб. Кэ-лин бэри башдан гиЗмэт вермэЗэ тэлэсмэЗэк. ЬэЗат езу Ьэр шеЗи кестэрэчэк. — Ганун гэбул. едилди. Бунуила кнфаЗэтлэнмэк опар-мы? — Элбэттэ, jox. Ганун Ьэлэ башлангычдыр. Ганун эсас истигамэти муэЗЗэнлэшдирир. кишаф етднрнлмэсиндэн баш-ла1ырсыныз? Сиза елэ кэл-мирми ки, лап тезликлэ бу мэсэлэЗэ гаЗытмалы олачаг-сыныз? — Кэндли тэсэрруфатынын да, бутевлукдэ кэнд тэсэрруфатынын да инкишафына дайр програм вачибдир. Эслиндэ, республикада кэнд тэсэрруфатыны инкишаф ет-дирмэк учун аЗрыча ганун гэбул етмэк тэшэббусу дэ вар иди. Амма бу, девлэт органы тэрэфиндэн ахыра чат-дырылмады. Биз Ьэмин ишин устундэ дуруб ону инкишаф етдирэчэЗик ки, умумиликдэ кэнд тэсэрруфатымыз инкишаф етсин. Кэнд тэсэрруфатынын ин-кишафынын эсас амиллэрин-дэн бири дэ она мулкиЗЗэт Ьугугунун верилмэсидир. Биз бу ганунла колхоз вэ совхоз формасында езуну догрултмаЗан тэсэрруфатла-ра, ишини сэмэрэли гура билмэЗэнлэрэ имкан веририк ки, башга Золла инкишаф етсинлэр. Устэлик дэ кэндли тэсэрруфаты кэнд тэсэрруфатынын беЗук бир Ьиссэ-сини эЬатэ едир.    _ — Республикада тэхминэн 400-э Захыи зэрэрлэ нш-лэЗэн тэсэрруфв* вар. Гануна керэ Ьэмин тэсэрруфатларын саЬэдэри, онларын фэалиЗЗэти Назирлэр Кабинета тэрэфиндэн сэиэрэсиз Ьесаб олундугдан сонра кэндлн л эр арасыяда паЗлаималыдыр. Мэ’лум керчэклнЗни бир даЬа тэсднг едилмэсинн кезлэ-мэЗэ дэЗэрми? — ИстеЬсалын сэмэрэли фэалиЗЗэтини тэ’мин етмэЗин хусуси методикасы лазым-дыр.. Елэ олмамалыдыр ки. бир-ики ил пис ишлэЗшГ тэсэрруфатлар дбрЬал о сиЗа-ЬыЗа душеун. Зэрэрлэ ишлэ-Зэн тэсэрруфатлар дедикдэ олунуб. — ДаЬа чох Ьаясы чэтни-лнклэр кезлэнилир? — Эн 6eJyK чэтинлиЗимиз о дур ки, кэндлилэр бу ишэ психоложи чэЬэтдэн Ьазыр деЗиллэр. Биз узун иллэр боЗу коллектив тэсэрруфатчы-лыг мэктэбиндэ тэрбиЗэ алмышыг. Кэндлинин ишэ, мул-киЗЗэтэ мунасибэти дэЗиш-мэли, онда саЬибкарлыг. мус-тэгил Зашамаг. мустэгил тэ-сэрруфатчылыг вэрдишлэри формалашмалыдыр. Икинчи чэтинлик тэчЬизат, кредит-лэшдирмэ. мэсэлэлэри илэ баглыдыр. Девлэт бу ишдэ дэ кэндлиЗэ кемэк етмэлн-дир. Учунчу. бэлкэ дэ икин-чидэн даЬа вачиб олан чэтинлик республикамызын торпаг имканлары илэ эла-гэдардыр. Бнлирсиннз кн. республикамызын торпагы чох мэЬдуддур. Ьэр кэндли тэсэрру<Йтынын п^Зына ДУ-шэн торпаг саЬэси дэ буна керэ аз олачаг. Белэ шэра-итдэ кэндли тэсэрруфатыны елмин наилиЗЗэтлэри caeajja-синэ галдырмаг хеЗли чэтин-дир. МэЬдуд саЬэлэрдэ мини тракторлардан истифадэ олунмалыдыр. Амма белэ тракторларла республика-нын тэлэбатыны едэмэк чох чэтиндир. Инди истифадэдэ олан тракторлар элли-алт-мыш Ьектар учун нэзэрдэ ту-тулуб. Эслиндэ. саЬэ дэ Ьэмин техникаЗа уЗтун белуш-дурулмэлидир. — Норман кэндлн тэсэрруфатынын иормая инкиша- Йучуи нэ гэдэр саЬэ ки-этдир? — Бу бир чох амиллэрдэн асылы дыр. Мэсэлэн, интенсив биткилэр экилэн саЬэлэр учун, башга сезлэ, тахыл. гаргыдалы. coja, кунэбахан Зетишдирмэк учун 40—60 Ьектар. Буну белэ дэ демэк лэрдэн колхоз вэ совхозлар он иллэр боЗу фаЗдаланыб-лар. Икинчиси, ким деЗир ки, совхоз вэ колхозлар ез тэсэрруфатларыны инкишаф етдирмэсинлэр? Кэндин ин-кишафы елэ бу чур бэрабэр-Ьугуглу рэгабэт тэлэб едир. Лалныз бэрабэр Ьугуг вэ мунасибэт шэраитиндэ тэрэф-лэрдэн биринин устунлуЗу тэсднг олунмалыдыр. Экэр вахтында колхозу ез ганун-лары илэ Зашамага гоЗсаЗды-лар. бэлкэ дэ ичтимаи тэсэрруфатларын агибэти тамам башга чур оларды. Ьэм дэ бурада сепбэт колхоз вэ сов-хозларын учдантутма дагы-дылмасындан    кетмир. СеЬбэт о тэсэрруфатлар-дан кедир ки, онлар колхоз вэ совхозлар чэрчивэ-синдэ езуну догрултмур. Ьэт-та габагчыл тэсэрруфатлар-да да кэндли тэсэрруфаты Заратмаг мумкундур. Лэ’ни бурда да аЗры-сечкилик го-Зулмур. Экэр коллективин рэ’Зи олса ки, Зени форма даЬа сэмэрэлидир, онда кэндли тэсэррчфатлгфы Зарадыла билэр. — ДеЗирсиниз ни, колхозу ез ганун пары нлэ ники-шаф етмэ]э гоЗсаЗдылар онун а ибэтн беле олмазды, нэ вахтса кэндли тэсэрруфатлары иооиерасиЗаЗа гаЗыдачаг-лар. Амам бу кун яэ тэ ми-яат вер яр кя, колхозун ба-шыяа кэтарнлэнлэр Фермер тэсэрруфатынын да башына кэтярилмэЗэчэк? Ахы га*, иуялар Ьэмишэ Захшы олур, ЬэЗатда исэ... — Мэн бирчэ шеЗэ арха-Зынам: хусуси мулки33эт пис-си бутун манеэлэрдэн куч-лудур. Буну тарих бир нечэ эердэ, бир нечэ ичтимаи-сиЗаси гурулушда сынагдан кечириб. Бир дэ ки, ахы кэндли тэсэрруфаты Ьаггын- да нэ пис. нэ дэ Захшы ганун олуб. Биз Ьамыны мэч-бурэн колхоз вэ совхоза гэбул етмишик. фэрди тэсэрруфатлар Ьаггында ичтимаи pa’J Заратмышыг, фэрдиЗЗэт-чилэри ичтимаи-фаЗдалы эмэклэ мэшгул олмаЗанлар адландырмышыг. Она керэ мэн демэздим ки. о вахт да ганун олуб. Ганун инди дэ вар вэ о, тэрэфлэрэ бэрабэр Ьугуглар верир. — Мутэхэсснслэр Ьесабла-Зыблар ки, бнр кэндлн тэсэрруфатыны Заратмаг учун, даЬа догрусу, бир кэндлн тэсэрруфатынын нормал фэ-алнЗЗэтини тэ’мин етмэк учун азы беш JY3 мин манат вэ-сайт тэлэб олунур. 0зу дэ бу кечэн нлки гнЗмэтлэрлэ Ьесабланыб. Республнкамыз-да он мннлэрлэ кэндлн тэсэрруфаты Заратмаг учун бу гэдэр вэсант вармы? В ape а Ьардандыр? — ГиЗмэт барэдэ дэгиг бир сез деЗэ билмэсэм дэ aj-дындыр ки, тэсэрруфат Ja-ратмаг учун вэсаит тэлэб олуначаг. Елэ бундан етру дэ девлэт програмы Ьазыр-ланмасы нэзэрдэ тутулур. Програм да бэлкэ дэ имкан дахилиндэ бирдэфэлик вэсаит мэсэлэси гоЗулачаг. Амма бир иш дэ вар ки, кэндли тэсэрруфаты бош ЗеРДэ Japa-дылмаЗачаг. Белунэн тэсэрруфатларын пис-Захшы, Ьэр Ьалда элдэ олан техникасы суварма системи вэ дикэр эмлакы кэндлэрэ вери-лэчэк. — JarHH бу суал да чох-ларыны душундурур: кэндлн тэсэрруфаты Ьансы торпаг-лар Ьесабына Зарадылачаг. — Илк невбэдэ. баЗаг де-диЗимиз кими. истеЬсалын сэмэрэли фэалиЗЗэтини тэшкил едэ билмэЗэн совхоз вэ колхозларын торпаглары, икинчиси, хусуси торпаг фонду, учунчусу истеЬсалын сэмэрэли фэалиЗЗэтини тэ’мин едэн тэсэрруфатларын торпаглары эсасында. Хусуси фонд нэ демэкдир? МуэЗЗэн олунмушдур ки, респуб-ликамызда 140 мин Ьектара гэдэр истифадэ олунмалы торпаг вар. Бу фонд девр едэн фонд олачаг. Кэндлидэн алы-нан. Ja да ajpbi-ajpbi тэшки-лата мэхсус. амма сэмэрэли истифадэ олунмаЗан торпаг да бу фонда гатылачаг. Галды ки, кэлирлэ ишлэЗэн тэ-сэрруфа1-118?3 ишдэ бир аз мэЬдудиЗЗэт гоЗулачаг. коллективин рэ’Зи эсас ке-турулэчэк. парадан, нэ гэдэр торпаг верэчэЗини кол? лектив муэЗЗэнлэшдирмэли-дир. Коллективин рэ’Зи дуз-к\*н олмаЗанда мунагишэни paíoH совети Ьэлл етмэлидир. — Кэндлн тэсэрруфатыны ним Зарада билэр? — 18 Зашына чатмыш, АзэрбаЗчанда ЗашаЗан Ьэр бир АзэрбаЗчан вэтэндашы. ДеЗэк ки. белэ вэтэндаш Бакыда JauiaJbip. О, кэндли тэсэрруфаты Заратмаг арзусу-ну мувафиг paJOH советинэ билдирмэлидир. Экэр азад торпаг фонду варса онун ис-тэЗинэ мутлэг эмэл олунмалыдыр. Еви Joxflypca. Ьэмин ЗашаЗыш мэнтэгэснндэ ев учун дэ саЬэ верилмэлидир. СеЬбэтя Заады: Чавяд ХАСПОЛАД, «Халг гэзетн*ннн мухбярн. ;